Jo-Wilfried Tsonga (ur. 17 kwietnia 1985 w Le Mans) – francuski tenisista.
W zawodowym gronie tenisistów Tsonga występował od 2004 roku. 24 maja 2022 roku zakończył karierę zawodową.
W grze pojedynczej największym sukcesem Francuza był finał wielkoszlemowego Australian Open (2008). Był również jednym z tenisistów, którzy osiągnęli co najmniej ćwierćfinał w każdym z wielkoszlemowych turniejów. Łącznie w singlu wygrał 18 turniejów rangi ATP Tour, w tym 2 kategorii ATP Tour Masters 1000. Przegrał 12 finałów, w tym ATP World Tour Finals 2011.
W grze podwójnej był srebrnym medalistą igrzysk olimpijskich z Londynu (2012) w grze podwójnej, gdzie startował w parze Michaëlem Llodrą. W deblu triumfował w 4 imprezach ATP Tour z 8 rozegranych finałów.
Reprezentował Francję w Pucharze Davisa od 2008 roku. W 2017 wygrał trofeum z zespołem, pokonując w finale 3:2 Belgię.
W rankingu gry pojedynczej najwyżej był na 5. miejscu (27 lutego 2012), a w klasyfikacji gry podwójnej na 33. pozycji (26 października 2009).
Jego matka jest Francuzką, a ojciec – Kongijczykiem.
Kariera Sezony 1999–2003 W 1999 roku został mistrzem Francji w kategorii 13/14-latków.
W 2001 roku zdobył tytuł mistrza Europy w kategorii 15/16-latków.
W 2002 roku wygrał juniorski turniej Canadian Open Junior oraz, w parze z Richardem Gasquetem, juniorski turniej debla Victorian Junior Championships w Australii.
W sezonie 2003 doszedł do 3 juniorskich półfinałów wielkoszlemowych, a podczas US Open zdobył singlowy tytuł w grze pojedynczej chłopców w finale pokonując Markosa Pagdatisa. Dnia 13 października 2003 roku został sklasyfikowany na 2. miejscu w rankingu ITF juniorów.
Sezony 2004–2007 Status profesjonalnego tenisisty Tsonga otrzymał w 2004 roku. W początkowych latach swojej kariery zmagał się z licznymi kontuzjami, które zakłócały jego rozwój. Od listopada 2004 roku do marca 2005 nie rywalizował na korcie przez przepuklinę dysku, a w dalszej części sezonu 2005 2 razy leczył uraz prawego barku. Między październikiem 2005 roku do lutego 2006 nie grał przez kontuzje pleców i brzucha. Jednak w 2005 roku zadebiutował w męskiej imprezie wielkoszlemowej, otrzymując dziką kartę do turnieju French Open. W 1 rundzie odpadł po porażce z Andym Roddickiem. Między październikiem 2005 roku do lutego 2006 nie grał przez kontuzje pleców i brzucha.
Rok 2007 Tsonga zakończył po raz pierwszy w czołowej setce rankingu, na 43. pozycji. Zagrał z dziką kartą na Australian Open przegrywając 7:6(18), 6:7(2), 3:6, 3:6 z Andym Roddickiem, z najdłuższym rozegranym tie-breakiem w całej historii Australian Open. W czerwcu doszedł do 4 rundy Wimbledonu bez straty seta, lecz spotkanie o udział w ćwierćfinale przegrał z Richardem Gasquetem 4:6, 3:6, 4:6. Na US Open awansował do 3 rundy ulegając Rafaelowi Nadalowi. Na początku października Tsonga osiągnął pierwszy ćwierćfinał rangi ATP World Tour, w Metzu, a w kolejnych tygodniach pierwszy półfinał, w Lyonie. W zawodach w Lyonie osiągnął finał gry podwójnej zakończony zwycięstwem 6:4, 6:3 w parze z Sébastienem Grosjeanem nad deblem Łukasz Kubot–Lovro Zovko.
Sezon 2008 thumb|left|150px|Tsonga podczas Australian Open, 2008 Piąty rok w zawodowej karierze Tsonga zaczął od turnieju w Adelaide, gdzie doszedł do półfinału, w którym przegrał z Jarkko Nieminenem. W Sydney wygrał turniej gry podwójnej, tworząc parę z Richardem Gasquetem. Francuska para w finale okazała się lepsza od Boba i Mike’a Bryanów. Podczas Australian Open Tsonga dotarł do finału, wyeliminowawszy m.in. w 1 rundzie Andy’ego Murraya, w 4 rundzie Richarda Gasqueta, w ćwierćfinale Michaiła Jużnego, a w półfinale wicelidera rankingu Rafaela Nadala. W finale poniósł porażkę z Novakiem Đokoviciem 6:4, 4:6, 3:6, 6:7(2). Dzięki temu sukcesowi Francuz awansował w rankingu z 38. miejsca na pozycję nr 18.
W lutym zadebiutował w reprezentacji Francji w Pucharze Davisa, w 1 rundzie grupy światowe przeciwko Rumunii. Swój singlowy pojedynek z Andreiem Pavelem wygrał 6:7(2), 6:4, 6:4, 6:4 przyczyniając się do przejścia Francuzów do ćwierćfinału.
W maju Tsonga doznał urazu prawego kolana, przez co poddał mecz w półfinale turnieju w Casablance Gilles’owi Simonowi. 27 maja przeszedł operację, co spowodowało opuszczenie French Open i Wimbledonu. Do rywalizacji powrócił na US Open, odpadając w 3 rundzie z Tommym Robredo.
Pod koniec września zawodnik francuski wygrał pierwszy turniej ATP World Tour, w Bangkoku, po zwycięstwie w finale z Novakiem Đokoviciem 7:6(4), 6:4. Miesiąc później osiągnął półfinał w Lyonie, ulegając Julienowi Benneteau. Drugi tytuł Francuz zdobył w zawodach ATP Masters Series w Paryżu, pokonawszy tenisistów klasyfikowanych w czołowej trzydziestce rankingu. W 2 rundzie był lepszy od Radka Štěpánka, w następnej od Novaka Đokovicia, w ćwierćfinale wyeliminował Andy’ego Roddicka, w półfinale Jamesa Blake’a, a w finale wynikiem 6:3, 4:6, 6:4 Davida Nalbandiana.
Na koniec sezonu zakwalifikował się do turnieju Tennis Masters Cup w Szanghaju. Tsonga przegrał 2 pojedynki w grupie, z Nikołajem Dawidienką i Juanem Martínem del Potro, co pozbawiło go szans udziału w półfinale, chociaż w ostatnim meczu pokonał Novaka Đokovicia.
Sezon ukończył jako 6. zawodnik na świecie.
Sezon 2009 Tsonga 2009 rok zainaugurował występem w Brisbane, gdzie w singlu doszedł do ćwierćfinału, a w deblu zdobył tytuł w parze z Marcem Gicquelem. Francuzi w finale pokonali 6:4, 6:3 duet Fernando Verdasco–Mischa Zverev. W Sydney osiągnął kolejny ćwierćfinał, który poddał walkowerem Jarkko Nieminenowi z powodu problemów z plecami. Uraz ten nie przeszkodził Tsondze w udziale na Australian Open, gdzie awansował do ćwierćfinału, po wcześniejszym wyeliminowaniu m.in. w 4 rundzie Jamesa Blake’a. Pojedynek, którego stawką był półfinał przegrał z Fernandem Verdasco.
Po turniejach w Australii Tsonga, na początku lutego, wystartował w Johannesburgu odnosząc końcowy triumf. Zawody zakończył bez straty seta, a w finale okazał się lepszym od Jérémy’ego Chardy’ego, kończąc mecz wynikiem 6:4, 7:6(5). Potem Tsonga powrócił do Europy na halowe turnieje, w Rotterdamie docierając do ćwierćfinału, a w Marsylii po raz drugi w sezonie zdobył tytuł mistrzowski. W półfinale francuskich rozgrywek po raz 4 z rzędu pokonał Novaka Đokovicia (nr 3. w rankingu ATP), a w finale rezultatem 7:5, 7:6(3) Michaëla Llodrę. Przez pierwsze 2 miesiące sezonu 2009 Tsonga odniósł 19 zwycięstw przy 3 porażkach.
Na początku marca zagrał w Pucharze Davisa, w rywalizacji 1 rundy przeciwko reprezentacji Czech. Francuzi ulegli Czechom 2:3, a punkty dla zespołu zdobył Tsonga, po wygranych z Radkiem Štěpánkiem i Janem Hernychem.
Podczas turnieju ATP World Tour Masters 1000 w Miami osiągnął ćwierćfinał zawodnik francuski doszedł do ćwierćfinału, ulegając w nim Novakowi Đokoviciowi.
Na kortach ziemnych Tsonga zagrał w 4 turniejach notując najlepszy rezultat podczas French Open, gdzie awansował do 4 rundy, w której nie sprostał Juanowi Martínowi del Potro.
Tsonga na nawierzchni trawiastej wystartował w Halle oraz na Wimbledonie. Z zawodów w Halle odpadł w 2 rundzie, a w Londynie został wyeliminowany w 3 rundzie.
thumb|200px|Tsonga podczas US Open, 2009 W połowie sierpnia, w trakcie trwania US Open Series Francuz osiągnął półfinał rozgrywek w Montrealu, po pokonaniu m.in. w ćwierćfinale Rogera Federera, przeciwko któremu odrobił stratę w trzecim secie 1:5 ostatecznie triumfując 7:6(5), 1:6, 7:6(3). Spotkanie o udział w finale Tsonga zakończył porażką z Andym Murrayem. Na US Open dotarł do 4 rundy, przegrywając z Fernandem Gonzálezem.
Po zawodach w Nowym Jorku Tsonga pomógł reprezentacji utrzymać się w grupie światowej Pucharu Davisa wygrywając rundę barażową z Holandią 4:1. W singlu wywalczył punkty po zwycięstwach z Jessem Hutą Galungiem i Thiemem de Bakkerem, a w deblu w parze z Michaelem Llodrą pokonał Thiema de Bakkera i Igora Sijslinga.
Podczas turniejów rozgrywanych w Azji Tsonga został mistrzem 2 turniejów, singlowych zawodów kategorii ATP World Tour 500 w Tokio, a także gry podwójnej ATP World Tour Masters 1000 w Szanghaju. W stolicy Japonii wygrał finał 6:3, 6:3 z Michaiłem Jużnym, a w Szanghaju razem z Julienem Benneteau pokonał 6:2, 6:4 parę Mariusz Fyrstenberg–Marcin Matkowski. Był także półfinalistą gry pojedynczej w Bangkoku.
Do końca roku Tsonga uzyskał 2 ćwierćfinały, w Lyonie i Paryżu.
Sezon 2009 zakończył na 10. miejscu w rankingu ATP. Otrzymał także nagrodę ATP Most Improved Player of the Year za postępy dokonane w 2008 roku.
Sezon 2010 W sezonie 2010 Tsonga nie wygrał turnieju ATP World Tour, ani nie doszedł również do finału. Zmagał się natomiast w dużej mierze z problemami zdrowotnymi. Na French Open poddał mecz 4 rundy Michaiłowi Jużnemu przy stanie 6:2 dla Rosjanina z powodu urazu biodra. Latem nie zagrał przez blisko 3 miesiące z powodu kontuzji rzepki w lewym kolanie, tracąc przez to możliwość udziału w turniejach US Open Series oraz US Open. Pod koniec października powrócił problem z kolanem, przez co Francuz wycofał się z rozgrywek ATP World Tour Masters 1000 w Paryżu.
Najlepszym wynikiem Tsongi w sezonie był awans do półfinału Australian Open. Wyeliminował m.in. Tommy’ego Haasa w 3 rundzie, Nicolása Almagro w 4 rundzie i Novaka Đokovicia w ćwierćfinale po pięciosetowym meczu. Spotkanie o udział w finale Francuz przegrał z Rogerem Federerem. 2 inne półfinały osiągnął w lutym podczas turnieju w Marsylii, gdzie poniósł porażkę z Julienem Benneteau, a także w październiku w Montpellier, gdzie uległ Gaëlowi Monfilsowi.
thumb|left|250px|Tsonga razem z Nikołajem Dawydienką, 2010 Francuz był także w 5 ćwierćfinałach, w tym podczas Wimbledonu. W 2 rundzie tego turnieju stoczył prawie 4 godz. mecz zakończony wynikiem 6:4, 6:4, 6:7(5), 5:7, 10:8 z Ołeksandrem Dołhopołowem. Rundę ćwierćfinałową przegrał po 4 setach z Andym Myrrayem.
Tsonga przyczynił się również do awansu Francji do finału Pucharu Davisa. Zagrał w 1 rundzie przeciwko Niemcom odnosząc zwycięstwo z Benjaminem Beckerem i przegrywając poprzez krecz przy stanie 6:4, 2:6, 0:1 z Simonem Greulem. W finale przeciwko Serbii Tsonga nie uczestniczył ze względu na uraz kolana.
Sezon zakończył poza czołową 10 w rankingu, na 13. pozycji.
Sezon 2011 W pierwszych miesiącach sezonu 2011 Tsonga doszedł do 1 finału, w lutym podczas halowych rozgrywek w Rotterdamie, ponosząc porażkę w spotkaniu o tytuł 3:6, 6:3, 3:6 z Robinem Söderlingiem. Francuz był również w półfinale w otwierającym sezon turnieju w Ad-Dausze, gdzie został pokonany przez Rogera Federera i ćwierćfinale w Marsylii, gdzie uległ Michaiłowi Jużnemu. W Marsylii Tsonga razem z Julienem Benneteau doszedł do finału gry podwójnej, gdzie nie sprostał parze Robin Haase–Ken Skupski.
Na początku kwietnia, jeszcze przed turniejem w Monte Carlo Tsonga zakończył współpracę trenerską z Éricem Winogradskym, która trwała od 2004 roku. Francuz miał sam zorganizować sobie własny zespół trenerski.
Na kortach ziemnych tenisista francuski miał stosunek zwycięstw do porażek 7–6 najdalej dochodząc do 3 rundy we French Open i w Madrycie.
Okres gry na nawierzchni trawiastej Tsonga zaczął od startu w Londynie (Queen’s), osiągając zarazem finał, po wcześniejszym pokonaniu m.in. w ćwierćfinale lidera rankingu, Rafaela Nadala. Mecz o mistrzostwo przegrał 6:3, 6:7(2), 4:6 z Andym Murrayem. Na Wimbledonie Francuz awansował do półfinału, eliminując m.in. klasyfikowanych na czołowych pozycjach w rankingu Davida Ferrera w 4 rundzie i Rogera Federera w ćwierćfinale. Przeciwko Szwajcarowi Tsonga odrobił stratę 2 setów triumfując 3:6, 6:7(3), 6:4, 6:4, 6:4. Pojedynek o udział w finale zawodnik francuski zagrał z Novakiem Đokoviciem, któremu uległ 6:7(4), 2:6, 7:6(9), 3:6.