Nikołaj Giennadijewicz Basow (ros. Николай Геннадиевич Басов, ur. 14 grudnia 1922 w Usmaniu w obwodzie lipieckim, zm. 1 lipca 2001 w Moskwie) – rosyjski fizyk, noblista.
Życiorys Po ukończeniu szkoły w Woroneżu w roku 1941 został wezwany do odbycia służby wojskowej w Wojskowej Akademii Medycznej w Kujbyszewie. W 1943 roku opuścił szkołę i brał udział w walkach na froncie ukraińskim. Studia odbył dopiero po wojnie w Moskiewskim Instytucie Mechaniki (aktualnie Moskiewski Instytut Fizyczno-Techniczny). W 1948 r. zaczął pracować w Instytucie Fizycznym im. Lebiediewa, początkowo jako laborant, później jako inżynier.
W roku 1964 otrzymał, wraz z Charlesem Townesem i Aleksandrem Prochorowem, Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki za fundamentalne prace w dziedzinie elektroniki kwantowej, które doprowadziły do skonstruowania oscylatorów i wzmacniaczy bazujących na zasadzie działania masera i lasera.
W 1977 r. został członkiem zagranicznym PAN.
Został odznaczony m.in. dwukrotnie Medalem „Sierp i Młot” Bohatera Pracy Socjalistycznej (1969 i 1982), Orderem Zasług dla Ojczyzny II klasy (1997), pięciokrotnie Orderem Lenina oraz Orderem Wojny Ojczyźnianej II klasy. Otrzymał Nagrodę Leninowską (1959) oraz Nagrodę Państwową (1989).
Laureat Nagrody Kalinga od UNESCO.
Przypisy , Biographical, Nobel Lecture, December 11, 1964, Semiconductor Lasers
Linki zewnętrzne Nikołaj G. Basov, dwukrotnie odznaczony Medalem Bohater Pracy Socjalistycznej (biogram i zdjęcie pomnika)
Nikolay Gennadiyevich Basov w: Encyclopædia Britannica
Kategoria:Bohaterowie Pracy Socjalistycznej Kategoria:Członkowie Rosyjskiej Akademii Nauk Kategoria:Członkowie zagraniczni PAN Kategoria:Laureaci Nagrody Leninowskiej Kategoria:Laureaci Nagrody Państwowej ZSRR Kategoria:Rosyjscy nobliści – fizyka Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojny Ojczyźnianej II klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi dla Ojczyzny” Kategoria:Rosyjscy fizycy XX wieku Kategoria:Rosyjscy fizycy XXI wieku Kategoria:Optycy Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Cyryla i Metodego Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie Kategoria:Laureaci Nagrody Kalinga Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Zmarli w 2001