thumb|Fryderyk II Wielki thumb|Piotr III Romanow Cud domu brandenburskiego () – wydarzenie podczas wojny siedmioletniej, które uniemożliwiło koalicji antypruskiej ostateczne pokonanie Królestwa Prus.
Pierwszy cud Do pierwszego cudu domu brandenburskiego doszło po przegranej przez Prusy bitwie pod Kunowicami 12 sierpnia 1759 roku, kiedy rosyjski generał-feldmarszałek Piotr Sałtykow nie zdecydował się na marsz na Berlin, ani na dalsze efektywne współdziałanie z Austriakami. Tym samym koalicja antypruska nie wykorzystała wielkiego zwycięstwa, co umożliwiło odtworzenie armii i kontynuowanie wojny przez Prusy. Określenie „cud” ukuł sam Fryderyk II Wielki, pisząc do swojego brata Henryka Pruskiego:
„Ogłaszam Wam cud domu brandenburskiego. W czasie gdy wróg, po przekroczeniu Odry, mógł zdecydować się na drugą bitwę i zakończyć wojnę, wycofał się w kierunku Müllrose i Lieberose”
Drugi cud Głośniejszy i bardziej znany w historii stał się jednak kolejny „cud” z 5 stycznia 1762 roku: po śmierci carycy Elżbiety Romanowej jej następca, Piotr III Romanow, który w przeciwieństwie do poprzedniczki był germanofilem i zwolennikiem Fryderyka II, wycofał swoje wojska z linii frontu i przekazał część armii Fryderykowi. Za przykładem Piotra III poszła Szwecja, zawierając z Prusami pokój. Król wzmocniony na duchu przeprowadzał ofensywy na Śląsku i w Saksonii, zmuszając wojska austriackie do odwrotu. Spowodowało to nieoczekiwany zwrot w wojnie siedmioletniej. Po kilku miesiącach rządów w Imperium Rosyjskim Piotra III zamordowano. Jego następczyni Katarzyna II stwierdziła, że ani klęska, ani zwycięstwo Prus nie leżą w interesie Imperium i formalnie wycofała się z wojny. Śmierć Elżbiety Romanowej i działania jej następców były tak niespodziewane, że zwykło się nazywać je cudem.
II wojna światowa Johann Ludwig Graf Schwerin von Krosigk w swoich wspomnieniach pisał, że podczas II wojny światowej w kwietniu 1945 roku Joseph Goebbels opowiedział Adolfowi Hitlerowi w „bunkrze Wodza” rozdział z książki Thomasa Carlyle’a dotyczący historii cudu domu brandenburskiego. Hitler wzruszył się opowiedzianą historią. Po kilku dniach do Berlina dotarła wiadomość o śmierci prezydenta Stanów Zjednoczonych Franklina Delano Roosevelta. Führer pełny nadziei widział w tym trzeci cud domu brandenburskiego, licząc na rozpad koalicji antyhitlerowskiej. Jednakże do cudu nie doszło, a Berlin w wyniku operacji berlińskiej został zdobyty.
Zobacz też odwrócenie przymierzy
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Wojna siedmioletnia Kategoria:Fryderyk II Wielki Kategoria:Królestwo Prus Kategoria:1762 w Europie