Kościół pw. Świętego Jacka w Bytomiu (niem. St. Hiazynthkirche) – kościół rzymskokatolicki wzniesiony w latach 1908–1911 w Bytomiu-Rozbarku, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.
Historia W miejscu dzisiejszego krzyża przykościelnego stał pierwszy kościółek św. Jacka. Został wybudowany w 1875 roku po wielkim pożarze wsi Rozbark. Jego małe gabaryty przesądziły o tym, że trzydzieści lat później została wzniesiona obecna świątynia. Stary kościółek został rozebrany około 1911 roku. Do drugiej wojny światowej zachowały się jednak wszystkie ołtarze przeniesione ze starej kaplicy do krypty św. Józefa pod nawą, lecz nie przetrwały do dziś. Jedyną pamiątką po starym kościółku jest dzwon św. Barbary, który nadal zwołuje mieszkańców dzielnicy Rozbark na msze.
Obecny kościół został wybudowany w latach w stylu neoromańskim na wzgórzuW literaturze bardzo często pojawia się błędna informacja o wybudowaniu kościoła na tzw. Sroczym Wzgórzu. W rzeczywistości kościół stanął na wzgórzu św. Jacka, u stóp którego biło ongiś źródło rodzące – według legendy – paciorki z Jackowego różańca. Srocze Wzgórze znajdowało się gdzie indziej, dziś jest tam bytomskie wysypisko śmieci. tuż obok nieistniejącej już kaplicy św. Jacka z 1875 roku. Architektem był mieszkaniec Katowic, Max Giemsa. Podczas projektowania wzorował się na katedrze w Limburgu. Do budowy zatrudniona została firma F. Neumanna z Bytomia. Za wystrój wnętrza odpowiedzialne było większe grono, w którym każdy miał swój udział: rzeźbiarz Matthias Beule (1877–1921) wykonywał rzeźby w kamieniu rzeźbiarz Georg Schreiner z Ratyzbony stworzył rzeźby ołtarzowe artysta, malarz Otto Kowalewski z Katowic był odpowiedzialny za malarstwo ścienne firma Carl Busch z Wrocławia wykonała ołtarze W dwa lata po wybudowaniu świątyni powstała parafia (1913), a do konsekracji doszło w 4 sierpnia 1915 roku. W 1991 r. dokonano całkowitego remontu dachu kościoła.
Architektura Kościół dwukondygnacyjny (w dolnej kondygnacji znajduje się krypta Świętego Józefa), posiada dwie wieże (wysokości 57 m) po obu stronach elewacji wschodniej. Trzynawowy z nawą krzyżową oraz orientowany odwrotnie bowiem usytuowany jest ołtarzem głównym ku zachodowi. Nad skrzyżowaniem naw znajduje się ażurowa sygnaturka z iglicowym daszkiem. Wnętrze zostało pokryte drewnianym stropem, podwieszonym na wieszarowej konstrukcji dachu, oraz otynkowane. W kościele znajdują się trzy empory, dwie boczne oraz jedna nad wejściem głównym. Cały budynek jest murowany, a elewacje wykonano z ciosów piaskowca. Elewację i wnętrze dekorują liczne rzeźby w piaskowcu. Wszystkie okna oraz drzwi są zdobione. Na szczególną uwagę zasługuje główne wejście. Wewnątrz znajdują się ołtarze oraz ambona z dekoracją snycerską, a także barwne witraże, których autora nie ustalono.
Wyposażenie W górnym kościele na emporze nad wejściem głównym stoją 60-głosowe organy. Instrument zbudowała firma Gebrüder Rieger z Krnova (niem. Jägerndorf) w 1926 roku. Organy te posiadają trzy manuały oraz pedał, wykorzystują trakturę pneumatyczną. W kościele dolnym, w jego tylnej części znajduje się drugi, 16-głosowy instrument tej samej firmy, wybudowany w 1934 roku. Organy w kościele dolnym posiadają dwa manuały oraz pedał, wykorzystują ten sam rodzaj traktury co instrument w kościele górnym.
Galeria
Przypisy
Linki zewnętrzne Zdjęcia kościoła na przestrzeni lat
Jacka Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Jacka Jacka Kategoria:Architektura neoromańska w województwie śląskim Kategoria:Rozbark Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1911