thumb|240px|Grób gen. Mariana Knasta na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, Warszawa 23 lipca 2008 Marian Knast (ur. 24 listopada 1923 w Dąbiu nad Nerem, zm. 12 maja 2001 w Warszawie) – polski wojskowy, oficer pionu kwatermistrzostwa, generał dywizji Ludowego Wojska Polskiego, szef Głównej Kontroli Wojskowej (1982–1988). Przebieg służby Syn Franciszka, felczera weterynarii i Stefanii z Ropelskich. Do 1939 uczył się w Państwowym Gimnazjum nr 35 w Łęczycy. Wiosną 1940 roku, zagrożony wywiezieniem na roboty przymusowe do Niemiec, uciekł do Generalnej Guberni, ukrywając się u krewnych w Koluszkach i Radomsku. Pod koniec 1940, w związku z chorobą ojca powrócił do domu rodzinnego i rozpoczął pracę jako ekspedient w składzie żelaza firmy Adolf Woltman. W lutym 1945 został przewodniczącym Zarządu Miejskiego Związku Walki Młodych w Dąbiu, a w marcu 1945 został członkiem PPR. W kwietniu 1945 został wcielony jako szeregowy do ludowego Wojska Polskiego i rozpoczął służbę w 6 zapasowym pułku piechoty w Chełmnie. W maju 1945 skierowany do Oficerskiej Szkoły Piechoty nr 3 w Inowrocławiu, a następnie przeniesiony do Oficerskiej Szkoły Intendentury. Szkołę ukończył w sierpniu 1946 roku i został promowany na stopień chorążego intendentury.
Po promocji rozpoczął służbę na stanowisku płatnika w sztabie 2 Warszawskiej Dywizji Piechoty w Kielcach. Od maja 1947 został oficerem finansowym w 4 Pułku Piechoty w Krakowie, awansując w 1948 roku do stopnia podporucznika. Od listopada 1948 starszy pomocnik kierownika sekcji Wydziału Finansowego Kwatermistrzostwa Lubelskiego Okręgu Wojskowego. W 1949 ukończył kurs w Wyższej Szkole Piechoty w Rembertowie.
W latach 1949–1952 studiował Wojskowej Akademii Tyłów i Transportu im. Mołotowa w Leningradzie, którą ukończył w oceną dobrą. Po powrocie do kraju był kolejno szefem wydziału wyszkolenia Oddziału Organizacyjnego Kwatermistrzostwa Okręgu Wojskowego nr V w Krakowie (1952–1953), szefem wydziału organizacji i planowania w sztabie Okręgu Wojskowego nr V (1953–1954), szefem wydziału organizacyjnego Oddziału I Sztabu Tyłów WP w Warszawie (1954–1955), szefem Oddziału Organizacyjnego Sztabu Tyłów WP (1955–1958). Od 1958 był zastępcą szefa sztabu Głównego Kwatermistrzostwa WP, a od 1961 szefem sztabu Kwatermistrzostwa Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu. W latach 1964–1966 był szefem Zespołu Planowania Operacyjno - Obronnego Działu Planowania i Ekonomiki Komitetu Obrony Kraju w Zarządzie III Operacyjnym OTK Sztabu Generalnego WP. Od kwietnia 1966 kwatermistrz - zastępca dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego. Od lipca 1967 zastępca głównego inspektora planowania i techniki ds. planowania i ekonomiki.
W październiku 1967 awansowany przez Radę Państwa PRL do stopnia generała brygady. Nominację wręczył mu przewodniczący Rady Państwa PRL Edward Ochab. Po przekształceniu struktury Głównego Inspektoratu Techniki w 1974, był w latach 1974–1977 zastępcą Głównego Inspektora Techniki WP – szefem zamówień i dostaw techniki wojskowej i przemysłu elektronicznego. W 1970 roku ukończył Kurs Operacyjno - Strategiczny w Akademii Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR im. Klimenta Woroszyłowa w Moskwie. W październiku 1978 awansowany do stopnia generała dywizji. Nominację wręczył mu przewodniczący Rady Państwa PRL prof. Henryk Jabłoński.
W latach 1977–1982 był dyrektorem generalnym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów PRL. Z kolei w latach 1982–1988 był szefem Głównej Kontroli Wojskowej. Uczestniczył w pracach Państwowej Rady Gospodarki Materiałowej i Prezydium Rady MON ds. Naukowo-Technicznych. Przez kilka lat kierował Państwową Komisją Cen Uzbrojenia i Komisją Antyimportową resortu MON. Od 1989 w stanie spoczynku (na mocy rozkazu personalnego MON z grudnia 1988 roku).
Pochowany 5 czerwca 2001 roku na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera EII-7-6). W pogrzebie uczestniczył były prezydent RP gen. armii Wojciech Jaruzelski.
Awanse podporucznik – 1948 porucznik – 1949 kapitan – 1952 major – 1955 podpułkownik – 1958 pułkownik – 1963 generał brygady – 1967 generał dywizji – 1978
Odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1973) Order Sztandaru Pracy I klasy Order Sztandaru Pracy II klasy (1968) Srebrny Krzyż Zasługi (1957) Brązowy Krzyż Zasługi (1946) Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955) Medal 30-lecia Polski Ludowej (1974) Medal 40-lecia Polski Ludowej (1984) Złoty Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” (1968) Srebrny Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” (1956) Złoty Medal „Za Zasługi dla Obronności Kraju” Srebrny Medal „Za Zasługi dla Obronności Kraju” (1968) Brązowy Medal „Za Zasługi dla Obronności Kraju” Medal Komisji Edukacji Narodowej (1976) Medal im. Ludwika Waryńskiego (1988)„Życie Partii”, grudzień 1988 Order Czerwonego Sztandaru (ZSRR, 1968) Order Czerwonej Gwiazdy (ČSSR, 1971)Delegacja Wojska Polskiego z gen. W. Jaruzelskim w Czechosłowacji, "Żołnierz Wolności", nr 110, 12 maja 1971, s. 1. Medal „Za Umacnianie Przyjaźni Sił Zbrojnych” III stopnia (ČSSR, 1970)
Publikacje M. Knast, Niektóre zadania gospodarki wojskowej w świetle uchwały VI Zjazdu PZPR /w/ Wojskowy Przegląd Ekonomiczny, 1972, nr 1, s. 5–14; M. Knast, Problemy planowania gospodarczo-obronnego /w/ Myśl Wojskowa 1971, nr 5, s. 13–19.
Przypisy
Bibliografia M. Jędrzejko, M. Paszkowski, M. Krogulski, Generałowie i admirałowie III Rzeczypospolitej (1989–2002), Wydawnictwo von Borowiecky, Warszawa 2002, . H.P. Kosk, Generalicja polska: popularny słownik biograficzny, tom I, Oficyna Wydawnicza „Ajaks”, Pruszków 1998, . L.Kowalski, Generał ze skazą. Biografia wojskowa gen. Wojciecha Jaruzelskiego, Wydawnictwo RYTM, Warszawa 2001. .
Kategoria:Działacze PZPR Kategoria:Generałowie dywizji ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Dąbiu Kategoria:Odznaczeni Brązowym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem im. Ludwika Waryńskiego Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni czechosłowackimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Kategoria:Politycy PPR Kategoria:Urodzeni w 1923 Kategoria:Zmarli w 2001