John Morley, 1. wicehrabia Morley of Blackburn OM (ur. 24 grudnia 1838 w Blackburn, zm. 23 września 1923) – brytyjski polityk i literat, członek Partii Liberalnej, minister w rządach Williama Ewarta Gladstone’a, lorda Rosebery’ego, Henry’ego Campbella-Bannermana i Herberta Henry’ego Asquitha.
Wykształcenie odebrał w Cheltenham College, następnie na University College School oraz Lincoln College na Uniwersytecie Oksfordzkim. Uczelnię opuścił bez tytułu naukowego po kłótni z ojcem, który chciał, aby John poświęcił się karierze duchownejD.A. Hamer, John Morley: Liberal Intellectual in Politics, Oxford University Press, 1968, str. 1. Następnie Morley był redaktorem „Fortnightly Review” w latach 1867–1882 oraz „Pall Mall Gazette” w latach 1880–1883.
Karierę polityczną rozpoczął w 1883 r. jako liberalny członek Izby Gmin z okręgu Newcastle upon Tyne. W 1886 r. oraz w latach 1892–1895 był Głównym Sekretarzem Irlandii. Po wyborach 1895 r. utracił mandat parlamentarny. Do Izby Gmin powrócił już rok później, wygrywając wybory uzupełniające w okręgu Montrose Burghs. W kolejnych latach poświęcił się głównie pracy literackiej. Napisał szereg wytwornych szkiców, książki o Wolterze, Rousseau, Diderocie, Burkiem, Cromwellu itd., „Collected Works” (1923. 12 tomów).
Po powrocie liberałów do władzy w 1895 r. został ministrem ds. Indii. Za jego urzędowania pierwsi Hindusi weszli w skład Rady Indii oraz podjęto pierwsze kroki mające doprowadzić do przyznania Indiom samorządu. W 1908 r. Morley otrzymał tytuł 1. wicehrabiego Morley of Blackburn i zasiadł w Izbie Lordów. W latach 1910–1914 był Lordem Przewodniczącym Rady. W 1914 r. ustąpił ze stanowiska, będąc przeciwnikiem wojny z Niemcami.
Lord Morley zmarł w 1923 r. Od maja 1870 r. był żonaty z Rose Ayling, ale nie doczekał się potomstwa. Wraz z jego śmiercią wygasł tytuł parowski.
Przypisy
Publikacje Edmund Burke (1867). Critical Miscellanies (1871. tom II 1877). Voltaire (1871). Rousseau (1873). The Struggle for National Education (1873). On Compromise (1874). Diderot and the Encycloaedists (1878). Burke (English Men of Letters series; 1879). The Life of Richard Cobden (1881). Walpole (English Statesmen series; 1889). Studies in Literature (1891). Oliver Cromwell (1900). Life of Gladstone (Three volumes; 1903). Recollections (Two volumes; 1917).
Linki zewnętrzne spartacus-educational.com thepeerage.com
Kategoria:Brytyjscy politycy Kategoria:Brytyjscy pisarze Kategoria:Arystokracja brytyjska Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1880–1885 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1885–1886 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1886–1892 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1892–1895 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1895–1900 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1900–1906 Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 1906–1910 Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Oksfordzkiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Blackburn Kategoria:Urodzeni w 1838 Kategoria:Zmarli w 1923