thumb|Jaśmin lekarski thumb|Jasminum polyanthum Jaśmin, jaśminek (Jasminum L.) – rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych. Obejmuje ok. 200 gatunków. Występują one w strefie międzyzwrotnikowej Afryki, Azji i Australii, sięgając do stref umiarkowanych w południowej Afryce i Australii oraz w rejonie Kaukazu i wschodnich Chin. Rosną zwykle w formacjach zaroślowych. Ich wonne, zwykle słodko pachnące kwiaty są zapylane przez owady.
Liczne gatunki są od dawna uprawiane dla intensywnego aromatu w czasie kwitnienia, zwłaszcza w południowej Azji (na Półwyspie Arabskim i w Indiach). Najbardziej rozpowszechniony w uprawie jest jaśmin lekarski J. officinale. J. grandiflorum jest surowcem do produkcji olejków używanych w kosmetologii i do wyrobu perfum. Uprawiane są poza tym: J. auriculatum (zwłaszcza w Indiach), J. laurifolium, J. polyanthum (uprawiany w doniczkach w pomieszczeniach lub na zewnątrz w klimacie śródziemnomorskim), jaśmin wielkolistny J. sambac (wykorzystywany także do aromatyzowania herbaty). W Polsce uprawiany jest głównie jaśmin nagokwiatowy J. nudiflorum.
Morfologia thumb|Jaśmin nagokwiatowy thumb|Jasminum tortuosum Pokrój Krzewy i pnącza o pędach zielonych, osiągających długość ponad 10 m. Liście Naprzeciwległe (tradycyjnie tu też zaliczane gatunki o liściach skrętoległych zostały wyodrębnione w osobny rodzaj Chrysojasminum), ogonkowe, pojedyncze, trójlistkowe lub nieparzystopierzaste. Kwiaty Obupłciowe, zebrane po kilka lub wiele w kwiatostany wiechowato-wierzchotkowe, szczytowe lub wyrastające w kątach liści. Kielich z 5–15 działkami połączonymi u nasady. Korona kwiatowa o 5–6 płatkach u nasady zrośniętych w rurkę, w górze z kolistymi łatkami, biała, żółta lub czerwono-różowa. Pręciki są dwa, schowane w rurce korony. Zalążnia jest górna i dwukomorowa, w każdej komorze rozwija się 1–4 zalążki. Owoce Mięsiste jagody podwójne lub pojedyncze (w wyniku często występującej aborcji zarodka), rzadko owoce suche (u jaśminu nagołodygowego i J. mesnyi).
Systematyka thumb|Jasminum laurifolium Pozycja systematyczna Rodzaj z rodziny oliwkowatych Oleaceae, a w jej obrębie z plemienia Jasmineae. W tradycyjnym ujęciu plemię to było monotypowe, ale badania molekularne wskazały na siostrzane pokrewieństwo większości gatunków zaliczanych do rodzaju jaśmin Jasminum z rodzajem Menodora, przy czym bazalną pozycję względem tej pary zajmują gatunki tradycyjnie wyodrębniane jako sekcja Alternifolia w obrębie rodzaju Jasminum, która w efekcie została wyodrębniona w osobny rodzaj Chrysojasminum. Wszystkie trzy rodzaje zaliczane są do plemienia Jasmineae.
Wykaz gatunków
Przypisy
Kategoria:Oliwkowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza