Grzegorz Ryszard Jawor (ur. 14 marca 1960) – polski historyk i nauczyciel akademicki, profesor nauk humanistycznych, były wicewojewoda lubelski.

Życiorys Ukończył studia z zakresu historii na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. W 1984 został asystentem-stażystą w Instytucie Historii UMCS. W 1989 uzyskał stopień naukowy doktora, a w 2000 został doktorem habilitowanym. Tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych uzyskał w 2014. Na UMCS zajmuje stanowisko profesora nadzwyczajnego, pełni funkcję zastępcy dyrektora Instytutu Historii UMCS. Specjalizuje się w zakresie historii średniowiecznej Polski, a zwłaszcza w historii wsi polskiej na przełomie średniowiecza i czasów nowożytnych, dziejami osadnictwa wołoskiego w polskich Karpatach, edycjami tekstów źródłowych.

Od 7 listopada 2005 do 18 grudnia 2006 zastępca prezydenta Lublina. 27 marca 2007 został powołany na stanowisko I wicewojewody lubelskiego. Od 5 listopada do 30 listopada 2007, kiedy to odszedł z urzędu, pełnił obowiązki wojewody lubelskiego w związku z objęciem przez Wojciecha Żukowskiego mandatu poselskiego.

Wszedł w skład komitetu wspierającego kandydaturę Karola Nawrockiego na prezydenta RP w wyborach w 2025.

Życie prywatne Żonaty (żona Beata), ma trzech synów.

Publikacje

Ludność chłopska i społeczności wiejskie w województwie lubelskim w późnym średniowieczu (schyłek XIV-początek XVI wieku), Lublin 1991, ss. 174. Osady prawa wołoskiego i ich mieszkańcy na Rusi Czerwonej w późnym średniowieczu, Lublin 2000, ss. 227 (w tym 11 map). Wydanie drugie: uzupełnione, Lublin 2004, ss. 227. Aşezările de drept valah şi locuitorii lor din Rutenia Roşie în Evul Mediu târziu, Editura Universităţii Alexandru Ioan Cuza din Jaşi, 2013, p. 274.(monografia osadnictwa wołoskiego w języku rumuńskim).

Edycje źródłowe Księgi sądowe miasta Wąwolnicy z lat 1477-1500, wyd. Jawor i A. Sochacka, pod red. R. Szczygła, Lublin 1998, ss. 282. Księga sądowa miasta Kamionki w ziemi lubelskiej 1481-1559, oprac. A. Sochacka i G. Jawor. Fontes Lublinenses, t. II, Lublin 2009, ss. 331. Księga sądowa podlubelskiej wsi Konopnicy 1521 – 1555, oprac. G. Jawor i M. Kołacz-Chmiel. Fontes Lublinenses, t. III, Lublin 2009, ss. 145. Księgi wójtowsko-ławnicze miasta Lublina z XV wieku, oprac. i wyd. G. Jawor, M. Kołacz-Chmiel, A. Sochacka. Wstęp: P. Dymmel i Wydawcy Lublin 2012, ss. 623.

Artykuły i rozdziały Z dziejów opozycji politycznej w średniowiecznej Polsce. Grot i Łukasz ze Słupczy (ok. 1370-1471), „Rocznik Lubelski”, R. XXVII-XXVIII: 1985–1986, (druk:) 1988, s. 7-24. Obraz rodziny chłopskiej w Polsce XV wieku w świetle ksiąg oficjała lubelskiego, „Annales UMCS”, sectio F. Historia, vol. XLI/XLII: 1986/1987, (druk:) 1989, s. 81-91. Ekonomiczne i społeczne aspekty zbiegostwa ludności wiejskiej na ziemi lubelskiej w XV wieku, „Roczniki Dziejów Społecznych i Gospodarczych”, R. XLVIII: 1987, (druk:) 1991, s. 139-152. Imigranci ruscy i wołoscy we wsiach województwa lubelskiego w późnym średniowieczu, „Annales UMCS”, sectio F. Historia, vol. XLIII/XLIV: 1988−1989, (druk:) 1991, s. 7-20. Rodzina chłopska ziemi lubelskiej w późnym średniowieczu, „Region Lubelski”, R. 4 (6): 1989–1990, (druk:) 1991, s. 19-24. Niedobory zboża na przednówku w gospodarstwach chłopskich ziemi lubelskiej w XV i początkach XVI wieku. Problem głodu czy dystrybucji? W: Nędza i dostatek na ziemiach polskich od średniowiecza po wiek XX. Materiały sesji zorganizowanej przez IHKM PAN 20-22 maja w Warszawie, pod red. J. Sztetyłły, Warszawa 1992, s. 25-31. Policzna w dobie Kochanowskich, W: Policzna. Przeszłość i dzień dzisiejszy radomskiej wsi, pod red. K. Myślińskiego, Radom 1993, s. 15-22. Zasięg i charakter osadnictwa wołoskiego na Rusi Czerwonej w XIV–XVI wieku, W: Галицько-волинська держава: передумови, виникнення, історія, культура, традиції. Галич 19-21 серпня 1993 р. Тези доповідей та повідомлень. Львів 1993, s. 123-125)-opublikowane ponownie W: Другий Мижднародный Конгрес Украіністив. Львів 22-28 серпня 1993 r., Львів 1994, s. 34-36. Społeczność Urzędowa w XV wieku w świetle ksiąg oficjała lubelskiego, „Region Lubelski”, R. 5 (7): 1991–1993, (druk:) 1996, s. 19-24. Bibliografia publikacji naukowych prof. dr. hab. Ryszarda Szczygła oraz wykaz wykonanych pod jego kierunkiem prac magisterskich. Oprac. G. Jawor, B. Nowak, S. Syty, Lublin 1996, ss. 24. Oblicze etniczne i osadnictwo okolic Goraja w późnym średniowieczu, „Region Lubelski”, R. 6(8): 1994–1996, Lublin 1998, s. 53-60. Etniczny aspekt osadnictwa wołoskiego na przedpolu Karpat w Małopolsce i Rusi Czerwonej ( XIV – XV), W: Początki sąsiedztwa. Pogranicze etniczne polsko-rusko-słowackie w średniowieczu. Materiały z konferencji – Rzeszów 9-11 V 1995, pod red. M. Parczewskiego i S. Czopka, Rzeszów 1996, s. 301-306. W tym samym wydawnictwie opublikowano również na s. 308 Głos w dyskusji, dotyczący problematyki sesji. Drobne znaleziska monet na obszarze województwa lubelskiego (materiały, cz. I), „Lubelskie Wiadomości Numizmatyczne, R. V: 1996, s. 61-63. (Wspólnie z J. Simem). Strungi i zbory. Instytucje organizacji społecznej wsi na prawie wołoskim w średniowiecznej Polsce, „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej” R. XLV: 1997, nr 2, s. 179-186. Współistnienie grup etnicznych na Rusi Czerwonej w XV–XVI wieku na przykładzie stosunku do społeczności wołoskich. „Annales UMCS”, sectio F. Historia, vol. LII/LIII: 1997/1998, s. 53-65. Wołoskie wspólnoty terytorialne w średniowiecznej Polsce. (Wojewodowie i okręgi wołoskie na Rusi Czerwonej na przełomie XIV – XV wieku), W: Центральна і східна Європа в XV–XVIII століттях: Питання соціално – економічної та політичної історії. До 100-річчя від дня народження Професора Дмитра Похилевича. За ред. Л. Зашкіљняка та М. Крикуна, Львів 1998, s. 87 – 94. Opieka społeczna na wsi lubelskiej w XV–XVI wieku, W: Szpitalnictwo w dawnej Polsce. Studia i Materiały z Historii Kultury Materialnej, t. LXVI, Warszawa 1998, s. 69-74. Osadnictwo wołoskie nad górnym i środkowym Bugiem do początków XVI wieku, W: Zamojszczyzna i Wołyń w minionym tysiącleciu. Historia, kultura, sztuka, pod red. J. Feduszki (i in.), Zamość 2000, s. 39-45. Społeczności chłopskie w lubelskich dobrach Firlejów w późnym średniowieczu, W: II Janowieckie Spotkania Historyczne, Janowiec nad Wisłą 2000, s. 59-84. * Вoлocькe ocaдництвo нa тepeнaх Poзтoччя y пiзньomy cepeдньoвiччi „Bicник Львiвcькoгo Yнiвepcитeтy”. Cepiя icmopичнa 35/36, Львiв 2000 (druk:) 2001, s. 58-75. Rozwój osadnictwa w okolicach Frampola w późnym średniowieczu, W: Frampol i okolice. Zarys dziejów do 1918 r. t. 1, pod red. R. Jasińskiego, Frampol 2002, s. 56-65. G. Jawor, R Szczygieł, Pogranicze Słowiańszczyzny zachodniej i wschodniej w późnym średniowieczu i czasach nowożytnych. W: Geograficzne problemy pogranicza Europy zachodniej i wschodniej, pod red. H. Maruszczaka i Z. Michalczyka, Lublin 2004, s. 61-72 (wydawnictwo 57 Zjazdu Polskiego Towarzystwa Geograficznego). Замість висновків, W: В. Інкін, Сільське суспільство Галицького Прикарпаття у XVI–XVIII століттях. Історичні нариси, Львів 2004, s. I-XX+1-420+XXI-CII (autorstwo zakończenia monografii w formie artykułu naukowego w j. ukraińskim na s. XXI-XXXII). Służba najemna w gospodarstwach chłopskich w Polsce w późnym średniowieczu (na przykładzie ziemi lubelskiej), „ Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis”. Nr 21. Studia Historica III: Księga jubileuszowa profesora Feliksa Kiryka, Kraków 2004, s. 493-500. Migracje wołoskie w Europie Środkowej w późnym średniowieczu i u progu epoki nowożytnej, W: Wędrówka i etnogeneza w starożytności i w średniowieczu, pod red. M. Salamona i J. Strzelczyka, Instytut Historii UJ-Kraków 2004, s. 337-354. (Wydawnictwo związane z 17 Powszechnym Zjazdem Historyków Polskich w Krakowie). „Pracowici i szlachetni”. Ślady przenikania kmieci do szlachty w piętnastowiecznych źródłach lubelskich. W: Na pograniczu kultur, języków i tradycji. Prace ofiarowane Prof. R. Szczygłowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin, pod red. M. Mądzika i A.A. Witusika, Lublin 2004, s. 75-82. Wśród lasów, łąk i pół. Osadnictwo okolic Szczebrzeszyna w późnym średniowieczu. W: Peregrinatio ad veritatem. Studia ofiarowane profesor Aleksandrze Witkowskiej OSU z okazji 40-lecia pracy naukowej, pod red. U. Borkowskiej (i innych), Lublin 2004 (druk:) 2005, s. 151-162. Rzeczy wartościowe w posiadaniu chłopów lubelskich w świetle ksiąg sądowych z XV wieku, „Res Historica”, t. 20, pod red. H. Gmiterka i G. Jawora, Lublin 2005, s. 35-42. Zaplecze osadnicze miasta w późnym średniowieczu, W: Dzieje Hrubieszowa, t. 1, pod red R. Szczygła, Hrubieszów 2006, s. 103-117. Dzieje jednej kariery chłopskiej w późnośredniowiecznej Polsce. Jakub Łowiesza z Krępca, „Res Historia”, t. 23, pod red. H. Gmiterka, Lublin 2006, s. 9-17. * Rozwój sieci osadniczej na obszarze gminy Uchanie od późnego średniowiecza do czasów współczesnych, W: Dzieje Uchań 1484-2006, pod red. K. Spaleńca, Uchanie 2006, s. 47-58. Proces o przywłaszczony skarb kmiecia Piotra Miazka z podlubelskiej Konopnicy z lat 1553 – 1554. “Lubelskie Wiadomości Numizmatyczne”, 15: 2009, s. 60-67. Migracje wołoskie w Europie Środkowej w późnym średniowieczu i u progu epoki nowożytnej, W: Wędrówka i etnogeneza w starożytności i w średniowieczu, pod red. Salamona i J. Strzelczyka, Instytut Historii UJ, wyd. II uzupełnione, Kraków 2010, s. 403 – 422. G. Jawor i A. Rozwałka, Wytop i dystrybucja żelaza w XV–XVI w. w świetle najstarszej księgi sądowej miasta Kamionki w ziemi lubelskiej i źródeł archeologicznych, „Archeologia Polski Środkowo-Wschodniej”. T. X: 2008, [druk:] 2010, s. 163-172. Imitacje monet typu VICTORIE LAETAE PRINC PERP. Z dziejów mennictwa na obszarach naddunajskich w czasach Konstantyna Wielkiego. „ Lubelskie Wiadomości Numizmatyczne”. T. XVI: 2010, s. 58-71. Wołosi – zapomniani kolonizatorzy Zamojszczyzny na przełomie średniowiecza i czasów nowożytnych. Wykład inauguracyjny na WSH-E w Zamościu, Zamość 2010, ss. 12. Zjawisko ubóstwa na wsi polskiej XV – XVI wieku. (Na przykładzie ziemi lubelskiej). W: Zbytek i ubóstwo w starożytności i średniowieczu, pod red. L. Kostuch, K. Ryszewskiej, Kielce 2010, s. 441 – 452. Elity osad prawa wołoskiego na Rusi Czerwonej. Przemiany i trwanie (na przykładzie wsi Lubycza w województwie bełskim od XV do połowy XIX w.) „Średniowiecze Polskie i Powszechne”, t. 3(7): Katowice 2011, pod red. J. Sperki i B. Czwojdrak, s. 227 – 241. Pasterstwo na obszarach górskich Rusi Czerwonej i Małopolski od XIV do połowy XVI wieku, [w:] Kpiзь століття. Cтудії на пошану Миколи Крикуна з нагоди 80 – річчя, Львів 2012, s.35 – 42. Wiejskie łaźnie w średniowiecznej Polsce w świetle lubelskich i chełmskich zapisów sądowych z XV wieku, „Res Historica”, nr 33: 2012, s. 29-37. Żelazo w gospodarstwach chłopskich ziemi lubelskiej w XV wieku. Asortyment, produkcja i dystrybucja [w:] Miasta i ludzie. Sacrum i profanum. Studia z dziejów społecznych i gospodarczych dedykowane Profesorowi Jerzemu Motylewiczowi, pod red. P.Graty, B. Lorens, Rzeszów 2013, s. 23-34. Gospodarka i osadnictwo w strefie bieszczadzkich połonin w XV i XVI wieku, [w:] Region i regionalizm w archeologii i historii, pod red. J. Hoff i S. Kadrowa, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2013, s. 143-154. Pierwsze pokolenia mieszkańców wsi bieszczadzkich w XIV–XVI w. (Pochodzenie etniczne i terytorialne.), W: Narodziny Rzeczypospolitej. Studia z dziejów średniowiecza i czasów wczesnonowożytnych, t. I, pod red. W. Bukowskiego i T. Jurka, Kraków 2013, s. 567-582. Sur la provenance territoriale des immigrés valaques dans le royaume de Pologne (XIVème s. – début du XVIème), « Banatica » t. 23:2013, p.545-555. 45. Le pastoralisme valaque dans les Carpates Polonaises au XVème et XVIème siècle (l'exemple de Bieszczady), « Banatica » t. 24, II: 2014, p. 151-166.