Federacja Organizacji Narodowo-Katolickich „Unia” – katolicka konspiracyjna organizacja polityczno-wojskowa w czasie II wojny światowej. Powołana w 1940 przez Jerzego Brauna jako federacja różnych odłamów ruchu chrześcijańsko-demokratycznego i przedwojennych polskich organizacji katolickich.
Charakterystyka Głosiła program odbudowy niepodległego państwa polskiego, opartego na zasadach katolickiej nauki społecznej. Wydawała pisma konspiracyjne Kultura Jutra, NaprzódJ. Siedlecka, Obława. Losy pisarzy represjonowanych, Warszawa 2005, s. 50. i NaródW. Borodziej, A. Chmielarz, A. Friszke, A.K. Kunert, Polska Podziemna 1939-1945, Warszawa 1991, s. 387..
Posiadała własną sieć konspiracji i wywiadu wojskowego. Stworzyła też własną Organizację Wojskową, której komendantem został płk dypl. Stanisław Grodzki, ps. dr Edward, a jego zastępcą Cyprian Odorkiewicz, ps. Krybar. Unia prowadziła Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty "Unia" (lub "Unia-Krybar") przy ulicy Królewskiej 16 w Warszawie, w budynku Szkoły Handlowej. Komendantem szkoły był Marian Mokrzycki. W tym samym budynku, od lipca 1940 roku aż do wybuchu Powstania Warszawskiego produkowano na dużą skalę i magazynowano granaty "Filipinka".
W 1942 struktury zbrojne Unii podporządkowały się Armii Krajowej. Ich członkowie wzięli później udział w powstaniu warszawskim w Zgrupowaniu „Krybar”W. Borodziej, A. Chmielarz, A. Friszke, A.K. Kunert, Polska Podziemna 1939-1945, Warszawa 1991, s. 370.P. Ziętara, Adwokat Konrad Sieniewicz – Rejonowy Delegat Rządu RP na powstańczym Powiślu, „Palestra“, 49, 2004, nr 7-8 (559-560), s. 18-19.. W 1943, zachowując autonomię organizacyjną, Unia połączyła się ze Stronnictwem Pracy.
Do grona jej aktywnych członków i współpracowników należeli m.in.: Pola Gojawiczyńska, Stefan Jaracz, Leopold Kielanowski, Zofia Kossak-Szczucka, Kazimierz Kumaniecki, Juliusz Osterwa, Constantin Régamey, Kazimierz Studentowicz, Jerzy Turowicz, Karol Wojtyła, Kazimierz Wyka, Wojciech Żukrowski.
Przypisy
Literatura Marek Hańderek, Unia 1940-1948. Dzieje zapomnianego ruchu ideowego. Warszawa 2019
! Kategoria:Partie i ugrupowania konspiracyjne w okupowanej Polsce 1939–1945