Dr House (ang. House; House, M.D.) – amerykański medyczny serial telewizyjny produkowany dla stacji telewizyjnej Fox. Miał premierę na antenie 16 listopada 2004 roku.
Fabuła serialu koncentruje się na osobie doktora Gregory’ego House’a (Hugh Laurie), niekonwencjonalnego, ekscentrycznego, a zarazem genialnego lekarza, kierującego zespołem diagnostycznym w fikcyjnym Szpitalu Klinicznym Princeton-Plainsboro (PPTH) w New Jersey. W każdym odcinku dr House wraz ze swoim zespołem próbuje zdiagnozować i wyleczyć pacjentów przejawiających rozmaite objawy, niewyjaśnione wcześniej przez innych lekarzy. W pierwszych trzech seriach zespół dra House’a tworzyli: dr Allison Cameron (Jennifer Morrison), dr Robert Chase (Jesse Spencer) i dr Eric Foreman (Omar Epps), od czwartej serii dr Chris Taub (Peter Jacobson), dr Lawrence Kutner (Kal Penn) oraz dr Remy „Trzynastka” Hadley (Olivia Wilde), w siódmym sezonie w zespole pojawiła się Martha Masters (Amber Tamblyn), a w ósmym do zespołu dochodzą dr Chi Park (Charlyne Yi) oraz lekarka z więzienia dr Jessica Adams (Odette Annable). Ponadto serial ukazuje prywatne życie House’a, członków jego zespołu, jedynego przyjaciela – dr. Jamesa Wilsona (Robert Sean Leonard), ordynatora oddziału onkologii oraz dr Lisy Cuddy (Lisa Edelstein), dyrektor szpitala Princeton‑Plainsboro.
Chociaż współproducentami serialu są reżyserowie: Paul Attanasio i David Shore, stacja telewizyjna FOX oficjalnie jako producenta podaje jedynie nazwisko Shore'a. Koncepcję serialu opracował Attanasio, natomiast Shore był odpowiedzialny przede wszystkim za kreację głównego bohatera. Lista producentów wykonawczych Dr House’a, oprócz Shore'a i Attanasio, zawiera m.in. Katie Jacobs (żona Attanasio) oraz głównego reżysera serialu – Bryana Singera.
Dr House uzyskał pozytywne oceny krytyków oraz cieszy się dużą oglądalnością. Dystrybuowany w 66 krajach, serial był najczęściej oglądanym programem telewizyjnym w 2008 roku. Otrzymał też wiele nagród, m.in. Peabody Award, dwa Złote Globy i trzy Emmy. Wyemitowano osiem serii serialu. 21 maja 2012 r. został wyemitowany ostatni (177.) odcinek zatytułowany „Everybody dies”.
Zarys ogólny serialu
Dr Gregory House jest geniuszem medycyny i mizantropem, który przewodzi zespołowi diagnostów w szpitalu klinicznym Princeton-Plainsboro w New Jersey. Fabuła większości odcinków polega na przedstawieniu dochodzenia do właściwego rozpoznania choroby u jednego z pacjentów. Najczęściej rozpoczyna je poprzedzająca czołówkę scena poza szpitalem, przedstawiająca występowanie objawów. Typowy odcinek przedstawia działania zespołu próbującego zdiagnozować chorobę i wyleczyć ciężko chorego pacjentaChallen, s. 42.. Próby te często są bezskuteczne do momentu, gdy stan pacjenta staje się krytyczny. Oddział House’a zazwyczaj leczy pacjentów, którzy korzystali już z pomocy innych lekarzy, ale nie zostali przez nich właściwie zdiagnozowani. House ma w zwyczaju odrzucać przypadki, które uważa za nieciekawe. Konstrukcja fabuły zasadza się bardziej na zderzeniu niekonwencjonalnych teorii i praktyk medycznych House’a z reakcjami na nie innych postaci niż na zawiłych szczegółach leczenia.
Zespół stosuje diagnostykę różnicową, w którym House pełni rolę kierującego rozważaniami grupy. House wypisuje na tablicy i wykreśla możliwe etiologieHoltz, s. 3.. Zazwyczaj przypadłość pacjenta zostaje mylnie zdiagnozowana, co powoduje użycie niewłaściwych leków. Prowadzi to z reguły do dodatkowych komplikacji, ale ostatecznie pomaga rozpoznać właściwie chorobę pacjenta, ponieważ charakter komplikacji dostarcza często nowych informacji. House ma w zwyczaju stawiać właściwą diagnozę ni z tego, ni z owego, często zainspirowany uwagą wypowiedzianą mimochodem przez inną postać. Właściwie postawione diagnozy stanowią przegląd od najczęstszych po najrzadziej spotykane choroby. Stale powracającym żartem serialu jest rozważanie przez zespół na wczesnym etapie możliwości występowania u pacjenta tocznia, ale ta diagnoza nigdy nie okazuje się być trafna.
Wielu dolegliwości, z którymi spotyka się zespół House’a nie można łatwo zdiagnozować, ponieważ pacjenci kłamią na temat objawów i ich okoliczności oraz szczegółów z życia. House często wypowiada pod nosem: “wszyscy kłamią” albo ogłasza podczas rozważań zespołu: “pacjent kłamie”; to założenie kieruje jego decyzjami i diagnozami. Ponieważ wiele z jego teorii ma charakter objawienia albo kontrowersyjnych spostrzeżeń, często ma problemy z uzyskaniem zgody swojej przełożonej, dr Lisy Cuddy, dyrektor szpitala, na przeprowadzenie zabiegów medycznych, które uważa za konieczne. Szczególnie kiedy proponowane zabiegi odznaczają się dużym stopniem ryzyka lub gdy są etycznie wątpliwe. Często dochodzi do rozbieżności pomiędzy Housem a jego zespołem, zwłaszcza dr Allison Cameron, która odznacza się bardziej konserwatywnymi standardami etyki medycznej niż pozostałe postaci.
House, podobnie jak wszyscy lekarze szpitala, musi również przyjmować pacjentów w przychodni znajdującej się w budynkuWilson, s. 78.. Niechętne spełnianie tego obowiązku lub pomysłowe metody wymigania się od niego stanowią powracający wątek pobocznyChallen, ss. 103, 114; Wilson, ss. 78, 214–215.. Podczas dyżuru w przychodni House wprawia swoich pacjentów w zakłopotanie czyniąc im niewygodne uwagi o ich życiu osobistym, wypisując dziwaczne recepty i proponując niekonwencjonalne leczenie. Choć początkowo wydaje im się głuchy na ich narzekania, regularnie wprowadza ich w osłupienie szybkimi i celnymi diagnozami. Spostrzeżenia poczynione w pracy nad łatwymi przypadkami w przychodni często stanowią inspirację do rozwiązania przypadku głównego pacjentaChallen, s. 103..
Istotnym elementem fabuły jest też uzależnienie House’a od Vicodinu, którego używa by poradzić sobie z bólem wywołanym zawałem mięśnia czworogłowego uda, co zmusza go do chodzenia o lasce. W odcinku Detox pierwszej serii przyznaje, że jest uzależniony, twierdząc jednak, że nie stanowi to dla niego problemu, bo tabletki pozwalają mu pracować i uśmierzają ból. Mimo to Cuddy i Wilson kilkakrotnie próbowali go namówić na terapię odwykową. Kiedy nie miał dostępu do Vicodinu bądź doświadczał nadzwyczaj silnego bólu, House okazjonalnie eksperymentował z innymi środkami przeciwbólowymi, jak morfina, oksykodon czy metadon; po pracy często sięga też po alkohol i określa siebie mianem big-drunkera. Z końcem piątej serii House zaczyna jednak doznawać halucynacji, po odrzuceniu innych diagnoz wraz z Wilsonem stwierdzają, że to Vicodin jest najprawdopodobniejszą przyczyną. Początkowo nie dopuszcza do siebie tej myśli, ostatecznie jednak w finałowym odcinku serii decyduje się poddać leczeniu w Szpitalu Psychiatrycznym Mayfield.
Postacie i łuki narracyjne
Postacie pierwszoplanowe Nazwiska sześciorga głównych aktorów serialu znajdują się w sekcji czołówki (tzw. billingu), która przynależy gwiazdom. Wszyscy oni wcielają się w role lekarzy pracujących w fikcyjnym szpitalu Princeton Plainsboro Teaching Hospital (PPTH) w New Jersey. Tytułowy bohater, dr Gregory House (Hugh Laurie), kieruje Oddziałem Rozpoznania Klinicznego. Przedstawia się on jako „podwójnie certyfikowany diagnosta specjalizujący się w chorobach zakaźnych i nefrologii”. Dr James Wilson (Robert Sean Leonard), jedyny prawdziwy przyjaciel House’a, prowadzi Oddział Onkologii. Dr Lisa Cuddy (Lisa Edelstein), endokrynolog, jest przełożoną House’a, pełniącą funkcje Dziekana Wydziału Medycznego oraz Dyrektora Szpitala. Związek House’a z Cuddy jest skomplikowany, a ich rozmowy często mają podtekst seksualny o znacznym natężeniu. W szóstym odcinku piątej serii zatytułowanym „Radość” wymieniają się oni pierwszym pocałunkiem. W piątej serii nie dochodzi do kolejnego zbliżenia; w odcinku końcowym House jest przekonany, że uprawiał seks z Cuddy, tymczasem stanowi to jego kolejne urojenie spowodowane zażywaniem narkotyzującego leku.
Pierwotny zespół diagnostyczny House’a składa się z dr. Erika Foremana (Omar Hashim Epps), neurologa, dr. Roberta Chase’a (Jesse Spencer), specjalisty w dziedzinie intensywnej terapii oraz dr Allison Cameron (Jennifer Morrison), immunolog. W jednym z odcinków trzeciej serii zatytułowanym Rodzina Foreman wręcza House’owi swoją rezygnację ze słowami „Nie chcę stać się tobą”. W odcinku kończącym tę serię (Ludzki Błąd) House zwraca się do Chase’a twierdząc, że ten albo nauczył się już tyle ile mógł, albo nie nauczył się niczego i wyrzuca go z zespołu. Cameron, która zaczęła darzyć Chase’a głębszym uczuciem, wkrótce po tym rezygnuje z pracy. Skutkiem tego w premierowym odcinku czwartej serii House nie ma nikogo w zespole.
Zmuszony przez Cuddy do stworzenia nowego zespołu, House przyjmuje kandydatury czterdziestu lekarzy. Pierwsze odcinki czwartej serii poświęcone są procesowi selekcji, która swoją formułą przypomina popularne programy reality show polegające na eliminacji uczestników (Jacobs nazwał to wersją Ryzykantów). House przydziela każdemu aplikantowi numer od 1 do 40 i wyłania siedmioro finalistów. Następnie ocenia ich pracę podczas rozwiązywania konkretnych przypadków klinicznych pod okiem Foremana, który powraca na oddział po zwolnieniu z innego szpitala za działanie przypominające House’a. Ponieważ powrót Foremana oznacza ograniczenie liczby wakatów do dwóch, House podstępem wymusza na Cuddy możliwość zatrudnienia trzech nowych asystentów:dr. Chrisa Tauba (Peter Jacobson), byłego chirurga plastycznego, dr. Lawrence’a Kutnera (Kal Penn), specjalistę medycyny sportowej oraz dr Remy Beuregard „Trzynastkę” Hadley (Olivia Wilde), internistkę, która swój przydomek zawdzięcza numerowi z eliminacji. W ostatnim odcinku tej serii (Serce Wilsona) „Trzynastka” dowiaduje się, że choruje na dziedziczną pląsawicę Huntingtona.
W jedenastym odcinku piątej serii pt. Joy to the World Foreman i „Trzynastka” wymieniają namiętny pocałunek. Początkowo „Trzynastka” jest niechętna rozpoczęciu związku z Foremanem, jednak ostatecznie tych dwoje zaczyna się ze sobą spotykać i z końcem serii wciąż stanowi parę. W marcu 2009 roku E! opublikowało informację, że w piątej serii jedna z głównych postaci umrze. W dwudziestym odcinku zatytułowanym Proste wyjaśnienie w mieszkaniu Kutnera zostaje znalezione jego ciało z przestrzeloną głową. Ponieważ Kutner nie zostawił żadnego listu, House podejrzewa przestępstwo; pozostali bohaterowie uważają jednak tę śmierć za samobójstwo. Chociaż Jacobson i Wilde grają główne role (podobnie było i z Pennem), nie są oni wymieniani w tzw. billingu czołówki pośród gwiazd serialu. Ich nazwiska zostają wyświetlone po napisie W pozostałych rolach dopiero po jej zakończeniu.
Byli członkowie zespołu, Chase i Cameron, wciąż pojawiają się regularnie w serialu, ale wykonują inne zadania w szpitalu PPTH: Cameron jest starszym lekarzem prowadzącym w ambulatorium, a Chase pracuje jako chirurg. W siódmym odcinku serii drugiej zatytułowanym Polowanie Cameron i Chase uprawiają przygodny seks. W połowie trzeciej serii rozpoczynają zażyłość seksualną, jednak Cameron nalega, aby pozostała ona niezobowiązująca; gdy Chase oświadcza, że chce czegoś więcej, Cameron kończy romans. Niemniej pod koniec serii Cameron zaczyna darzyć Chase’a uczuciem i para decyduje się na poważny związek. W dwudziestym pierwszym odcinku tej samej serii zatytułowanym Zbawcy, wyemitowanym bezpośrednio po odcinku o samobójstwie Kutnera, następują zaręczyny, a w odcinku kończącym serię – ślub. W VI serii, rozstają się, na skutek śmierci pacjenta spowodowanej przez Chase’a.
Postacie epizodyczne