Stephen Arnold Douglas (ur. 23 kwietnia 1813, zm. 3 czerwca 1861 w Chicago) – amerykański polityk, od 1833 adwokat w Illinois, w latach 1843–1847 członek Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych, w latach 1847–1861 senator Stanów Zjednoczonych, kandydat demokratów na prezydenta w 1860 roku. W 1854 roku wystąpił z kontrowersyjnym projektem Ustawy o Kansas i Nebrasce.
Z powodu niskiego wzrostu, ale potężnej budowy zwany był „Małym Olbrzymem” (ang. Little Giant).
W 1858 startując w Illinois w wyborach do Senatu wziął udział w siedmiu debatach z kontrkandydatem Abrahamem Lincolnem, przeciwnikiem niewolnictwa. Douglas zachwalał suwerenność ludową (popular sovereignty), dzięki której ludność sama decyduje czy niewolnictwo w jakimś terytorium lub stanie jest legalne. Lincoln wytknął, że ta zasada koliduje z decyzją Sądu Najwyższego w sprawie Dreda Scotta, respektowaną przez Partię Demokratyczną z ramienia której kandydował rozmówca. Douglas utrzymywał, że ludność może o tym zdecydować bez względu na wyrok Sądu Najwyższego.
Wobec twierdzenia Douglasa o niższości rasy czarnej, Lincoln odrzekł nie ma absolutnie żadnego powodu, aby Murzyn nie mógł korzystać na równi z człowiekiem białym ze wszystkich praw naturalnych wymienionych w Deklaracji Niepodległości: z prawa do życia, wolności i dążenia do szczęścia [...]. Zgadzam się z sędzią Douglasem, że Murzyn nie jest mi równy pod wielu względami, z pewnością nie pod względem koloru i może nie pod względem poziomu moralnego lub intelektualnego. Ale w prawie jedzenia chleba [...], na który zapracuje własnymi rękami, jest mi równy i równy sędziemu Douglasowi oraz równy każdemu żyjącemu człowiekowiLeon Korusiewicz, Wojna secesyjna 1860-1865, Warszawa 1985, s.69 – 71..
Douglas wygrał wprawdzie wyboryW owym czasie wyboru senatorów dokonywała legislatura stanowa, nim 17. poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych wprowadziła głosowanie bezpośrednie., lecz stracił poparcie na Południu, co przyczyniło się do jego przegranej w wyborach prezydenckich 1860 i wygranej Lincolna.
Przypisy
Bibliografia Encyklopedya Powszechna Kieszonkowa, zeszyt X, Nakład druk i własność Noskowskiego, Warszawa 1888 Michał Zaborski, Rafał Chmura, Karol Pieniak, Debaty, które zmieniły historię, [w:] Tomasz Dołęgowski, Wojciech Labuda (red.), Szermierka na słowa. O debacie oksfordzkiej i nie tylko, wyd. 1, Warszawa: Poltext, 2021, s. 213-245, ISBN 978-83-8175-313-5
Linki zewnętrzne
The Lincoln-Douglas Debates of 1858
Kategoria:Senatorzy z Illinois Kategoria:Członkowie Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych z Illinois Kategoria:Urodzeni w 1813 Kategoria:Zmarli w 1861 Kategoria:Kandydaci Partii Demokratycznej na prezydenta Stanów Zjednoczonych Kategoria:Demokraci z Illinois