Sifaka (Propithecus) – rodzaj ssaków naczelnych z rodziny indrisowatych (Indridae).
Rozmieszczenie geograficzne Występują wyłącznie na Madagaskarze.
Charakterystyka Długość ciała 39–55 cm, ogona 41–60 cm; masa ciała 2,6–6,8 kg. Charakteryzują się czarnym ubarwieniem części twarzowej głowy oraz długim ogonem, zbliżonym długością do długości ciała. Sifaki prowadzą nadrzewny i dzienny tryb życia. Potrafią przeskakiwać z drzewa na drzewo na odległość do 10 m. Często poruszają się w postawie dwunożnej, balansując przednimi kończynami dla utrzymania równowagi.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1832 roku brytyjski zoolog Edward Turner Bennett w artykule poświęconym opisowi nowego rodzaju z rodziny lemurowatych, opublikowanym w czasopiśmie „Proceedings of the Committee of Science and Correspondence of the Zoological Society of London”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) sifaka diademowa (P. diadema).
Etymologia Propithecus: pro ‘blisko, przed’; πίθηκος píthēkos ‘małpa’. Macromerus: gr. μακρος makros ‘długi’; μηρος mēros ‘udo’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Macromerus typicus (= Propithecus diadema ).
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxPropithecus verreauxiA. Grandidier, 1867sifaka białagatunek monotypowyna zachód do rzeki Tsiribihina, na południowy wschód do Parku Narodowego Andohahela (Mangatsiaka) i rezerwatu Nahampoana (gdzie prawdopodobnie został introdukowany); zakres wysokości: 0–1300 m n.p.m.DC: 40–48 cmDO: 50–60 cmMC: około 2,9 kgcentruj|150pxPropithecus deckeniiW. Peters, 1870sifaka kremowagatunek monotypowygłównie pomiędzy rzekami Manambolo i Mahavavy; południowa granica zasięgu nie rozciąga do rzeki TsiribihinaDC: 42–48 cmDO: 50–60 cmMC: 2,6–2,9 kgcentruj|150pxPropithecus coronatusMilne-Edwards, 1871sifaka koroniastagatunek monotypowymiędzy rzeką Mahavavy i rzeką Betsiboka na północy, w głębi lądu na południu do rzek Manarnbola, Tsibirhina, Mama i Sakay; zakres wysokości: 0–700 m n.p.m.DC: 39–45 cmDO: 48–57 cmMC: 3,2–3,7 kgcentruj|150pxPropithecus coquereli(A. Grandidier, 1867)sifaka biało-kasztanowagatunek monotypowyod okolic Bealanany na północy do rzeki Betsiboka; na południu do Ambato Boeny, na wschodzie do okolic Antetemasy (na zachód od Befandriana-Avaratra); zakres wysokości: 0–300 m n.p.m.DC: 42–50 cmDO: 50–60 cmMC: około 3,7 kgcentruj|80pxPropithecus tattersalliSimons, 1988sifaka złotogłowagatunek monotypowyniewielki obszar w dystryktach Ampandraha, Madirabe i Daraina ograniczony rzeką Loky na północy i rzeką Manambalo na południu; zakres wysokości: 50–700 m n.p.m.DC: 45–47 cmDO: 42–47 cmMC: 3,4–3,6 kgcentruj|150pxPropithecus diademaE.T. Bennett, 1832sifaka diademowagatunek monotypowyod rzeki Mananara na południe do rzek Mangoro i Onive; granice zasięgu nieznane, ale prawdopodobnie szeroko rozpowszechniony; zakres wysokości: 200–1600 m n.p.m.DC: 50–55 cmDO: 44–50 cmMC: 5,7–6,8 kgcentruj|100pxPropithecus edwardsiA. Grandidier, 1871sifaka siodłatagatunek monotypowy od rzeki Mangoro i Onive na południe do rzeki Rienana w Parku Narodowym Andringitra; zakres wysokości: 600–1600 m n.p.m.DC: 42–52 cmDO: 41–48 cmMC: około 5,5 kgcentruj|150pxPropithecus candidusA. Grandidier, 1871sifaka jedwabistagatunek monotypowynieregularnie w pasie leśnym od Parku Narodowego Marojejy na południe do Andaparaty (park przyrodniczy Makira), tuż na północ od rzeki Antainambalana; zakres wysokości: 300–1900 m n.p.m.DC: 48–54 cmDO: 45–51 cmMC: 5–6 kgcentruj|150pxPropithecus perrieri Lavauden, 1931sifaka czarnagatunek monotypowymasywy Analamerana i Andrafiamena oraz wschodni skraj lasów Ankarana; zakres wysokości: 0–500 m n.p.m.DC: 43–47 cmDO: 42–45 cmMC: 4,4–4,5 kg Kategorie IUCN: – gatunek zagrożony, – gatunek krytycznie zagrożony.
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Indrisowate