Adam Banaś (ur. 25 grudnia 1982 w Bytomiu) – polski piłkarz, występujący na pozycji środkowego obrońcy, a następnie trener‑analityk. Wychowanek Ruchu Radzionków, w Ekstraklasie rozegrał łącznie 121 spotkań i zdobył 10 bramek w barwach Ruchu Radzionków, Piasta Gliwice, Górnika Zabrze i Zagłębia Lubin. W sezonie 2011/2012 został wybrany Piłkarzem Miesiąca T‑Mobile Ekstraklasy (kwiecień) oraz znalazł się w kilku plebiscytach na jedenastkę sezonu. Karierę zawodniczą zakończył w 2015 roku po sezonie spędzonym w azerskim Simurq Zaqatala.
Kariera klubowa Ruch Radzionków
Banaś jest wychowankiem Ruchu Radzionków, w którym przeszedł wszystkie szczeble juniorskie i w 2000 roku został włączony do kadry pierwszej drużyny. W Ekstraklasie zadebiutował jako 18‑latek w sezonie 1999/2000. Po spadku drużyny z Ekstraklasy kontynuował występy w zespole z Radzionkowa na zapleczu ligi.
W Ruchu grał do 2005 roku, łącząc występy w rozgrywkach ligowych z rolą jednego z kluczowych młodych zawodników śląskiego klubu.
Piast Gliwice Latem 2005 roku przeszedł do Piasta Gliwice, występującego wówczas w II lidze. Transfer opisywano jako przejście jednego z najpewniejszych młodych obrońców II ligi ze spadkowicza z Ekstraklasy do ambitnego klubu z Górnego Śląska. W barwach Piasta rozegrał w I lidze 95 spotkań ligowych, zdobywając 3 bramki.
Z Piastem wywalczył historyczny awans do Ekstraklasy w sezonie 2007/2008, gdy gliwicki klub po raz pierwszy w dziejach zajął miejsce premiowane awansem do najwyższej klasy rozgrywkowej. W pierwszym sezonie Piasta w Ekstraklasie (2008/2009) tworzył podstawową parę stoperów beniaminka, grając m.in. u boku Pawła Gamli; znalazł się też w kilku zestawieniach najlepszych piłkarzy kolejki tworzonych przez media sportowe.
W plebiscycie tygodnika „Piłka Nożna” na najlepszą jedenastkę I ligi był wybierany do drużyny sezonu 2006/2007 oraz 2007/2008, obok m.in. Jacka Broniewicza, Wojciecha Grzyba czy Roberta Lewandowskiego.
Górnik Zabrze W styczniu 2009 roku Banaś przeszedł z Piasta do Górnika Zabrze. Transfer opisywano jako wzmocnienie defensywy 14‑krotnego mistrza Polski – informowano, że Górnik zapłacił za środkowego obrońcę kilkaset tysięcy złotych, a zawodnik nie zamierzał przedłużać wygasającej latem umowy z Piastem. W Zabrzu zadebiutował 28 lutego 2009 roku w wyjazdowym meczu z Ruchem Chorzów (1:0).
Wiosną 2009 roku wyróżniał się skutecznością także pod bramką rywali – w rundzie rewanżowej Ekstraklasy zdobył cztery z dziesięciu goli Górnika, trafiając m.in. w meczach z Zagłębiem Lubin i Arką Gdynia. Po spadku Górnika z Ekstraklasy pozostał w klubie i w sezonie 2009/2010 występował w I lidze, pomagając drużynie w szybkim powrocie do najwyższej klasy rozgrywkowej.
W trakcie przygotowań do sezonu 2009/2010 zerwał ścięgno Achillesa, co wyłączyło go z gry na kilka miesięcy, jednak po rehabilitacji wrócił do podstawowego składu. Od 2009 roku pełnił funkcję kapitana drużyny, a przed sezonem 2011/2012 klub potwierdził, że pozostanie pierwszym kapitanem Górnika; jego zastępcą był Adam Danch.
W barwach Górnika rozegrał w Ekstraklasie łącznie 61 spotkań i zdobył 6 bramek. W 2010 roku był wymieniany w kontekście możliwego powołania do reprezentacji Polski; Jacek Bąk wskazywał go w prasie jako jednego z najlepszych stoperów ligi i potencjalnego następcę w kadrze.
Zagłębie Lubin 5 stycznia 2012 roku Banaś podpisał 2,5‑letni kontrakt z Zagłębiem Lubin, przechodząc do zespołu walczącego o utrzymanie w Ekstraklasie. Zimą 2012 roku wymieniano go wśród kluczowych wzmocnień „Miedziowych”.
W Lubinie z miejsca otrzymał opaskę kapitana i stał się liderem defensywy. Wiosną 2012 roku Zagłębie, które po rundzie jesiennej zajmowało miejsce w strefie spadkowej, zanotowało poprawę gry w obronie, tracąc w rundzie rewanżowej tylko dziewięć bramek; Banaś był chwalony za uporządkowanie gry w tyłach i ważne gole zdobywane po stałych fragmentach.
W kwietniu 2012 roku został wybrany Piłkarzem Miesiąca T‑Mobile Ekstraklasy w konkursie organizowanym przez Ekstraklasę SA i Canal+, wyprzedzając w głosowaniu m.in. Marka Zieńczuka, Cwetana Genkowa i Mariana Kelemena. W sezonie 2011/2012 znalazł się też w kilku dziennikarskich jedenastkach sezonu Ekstraklasy.
W barwach Zagłębia rozegrał 57 spotkań ligowych, strzelając 4 gole. Jednym z bardziej pamiętnych występów był mecz z Piastem Gliwice w marcu 2013 roku, gdy w 90. minucie zdobył bramkę na 1:1, zapewniając Zagłębiu remis na wyjeździe.
Latem 2014 roku odrzucił propozycję przedłużenia kontraktu i odszedł z lubińskiego klubu; do tego czasu jego bilans w Zagłębiu obejmował 57 meczów w Ekstraklasie i 4 bramki.
Simurq Zaqatala i zakończenie kariery Latem 2014 roku Banaś podpisał roczny kontrakt z azerskim Simurqiem Zaqatala, występującym w Premyer Liqası. W składzie Simurqu występował m.in. razem z innym Polakiem, bramkarzem Pawłem Kapsą.
W sezonie 2014/2015 rozegrał w lidze azerskiej 13 spotkań i strzelił jednego gola, występując zarówno w podstawowym składzie, jak i wchodząc z ławki rezerwowych. Klub z Zaqatali borykał się wówczas z problemami finansowymi, a część piłkarzy – w tym Banaś – przez kilka miesięcy nie otrzymywała wynagrodzeń. Po rozwiązaniu kontraktu z Simurqiem zakończył profesjonalną karierę piłkarską w 2015 roku.
Styl gry Banaś mierzy ok. 1,85 m wzrostu i występował głównie jako środkowy obrońca. W Górniku Zabrze i Zagłębiu Lubin pełnił funkcję kapitana, uchodząc za lidera linii defensywnej i piłkarza o dużych walorach przywódczych. Określano go jako walecznego, charyzmatycznego stopera, pewnie interweniującego w defensywie i groźnego w polu karnym rywali przy stałych fragmentach gry.
Były kapitan reprezentacji Polski Jacek Bąk charakteryzował go jako obrońcę interweniującego pewnie i zdecydowanie, ale czysto, umiejącego włączyć się do akcji ofensywnej i zdobywać bramki, zaliczając go do czołowych stoperów Ekstraklasy drugiej dekady XXI wieku. Wiosną 2009 roku strzelił cztery z dziesięciu goli Górnika w rundzie rewanżowej, a w sezonie 2011/2012 zdobywał ważne bramki dla Zagłębia Lubin, m.in. w ligowych meczach z GKS‑em Bełchatów i Widzewem Łódź.
Kariera reprezentacyjna Banaś nie zadebiutował w pierwszej reprezentacji Polski, lecz w okresie gry w Górniku Zabrze pojawiał się w dyskusjach medialnych jako kandydat do powołania. W 2009 roku Jacek Bąk i część komentatorów zachęcała selekcjonera Leo Beenhakkera do testów środkowego obrońcy Górnika w kadrze, podkreślając jego formę ligową.
Osiągnięcia Klubowe awans do Ekstraklasy z Piastem Gliwice: 2007/2008
Indywidualne Piłkarz Miesiąca T‑Mobile Ekstraklasy: kwiecień 2012 (Zagłębie Lubin) wybór do jedenastki sezonu I ligi: 2006/2007, 2007/2008 nominacje do nagrody Piłkarza Miesiąca Ekstraklasy (m.in. kwiecień 2009)
Problemy prawne W listopadzie 2024 roku media poinformowały, że Banaś jest poszukiwany przez policję w Gliwicach i Komendę Wojewódzką Policji w Katowicach na podstawie art. 278 § 1 Kodeksu karnego, dotyczącego przywłaszczenia cudzej rzeczy ruchomej. Na stronach policja.pl opublikowano jego wizerunek, prosząc o pomoc w ustaleniu miejsca pobytu byłego piłkarza.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Polscy piłkarze Kategoria:Piłkarze Ruchu Radzionków Kategoria:Piłkarze Piasta Gliwice Kategoria:Piłkarze Górnika Zabrze Kategoria:Piłkarze Zagłębia Lubin Kategoria:Piłkarze Simurqa Zaqatala Kategoria:Urodzeni w 1982 Kategoria:Ludzie urodzeni w Bytomiu