Zbigniew Kabata ps. Bobo (ur. 17 marca 1924 w JeremiczachJ. Falkowski. Doktorzy honoris causa. W: Czterdziestolecie Akademii Rolniczej w Szczecinie 1954–1994. Red. J. Jasnowska. Wydawnictwo Akademii Rolniczej w Szczecinie, s. 98. Szczecin 1994. , zm. 4 lipca 2014 w Nanaimo w Kanadzie) – polski doktor nauk przyrodniczych w zakresie biologii i parazytologii, podpułkownik WP w stanie spoczynku, porucznik cz.w. Armii Krajowej, żołnierz oddziału partyzanckiego JędrusieUroczystość nadania tytułu doktora honoris causa. Acta Ichtyologica et Piscatoria 1993, 23, 2,1-19. (dostęp 01.03.2014), doktor honoris causa Akademii Rolniczej w SzczecinieDoktoraty honoris causa Akademii Rolniczej w Szczecinie. Dorota Gołębiowska. Gazeta Pięćdziesięciolecia. „Agrarius” wydanie archiwalne – sierpień 2005, s. 113., kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Harcerz, który pływał pod rozkazami gen. Mariusza Zaruskiego na jachcie harcerskim Zawisza Czarny. Do 1939 wychowanek Korpusu Kadetów nr 1 Marszałka Józefa Piłsudskiego we Lwowie.
Podczas wojny – redaktor, drukarz, kolporter prasy podziemnej („Odwet”). Partyzant – oficer Armii Krajowej w oddziale partyzanckim „Jędrusie” na ziemi sandomierskiej i tarnobrzeskiej, w akcji „Burza” w 2 pułku piechoty Legionów Armii Krajowej. Uczestnik akcji dywersyjnych, potyczek, bitew partyzanckich.
W 1945 ścigany przez NKWD i UB dotarł do 2 Korpusu WP we Włoszech, następnie w Anglii. W latach 1948–1951 – w Szkocji – rybak dalekomorski.
W latach 1951–1955 studiował biologię na Wydziale Zoologii w Uniwersytecie w Aberdeen. W 1959 uzyskał stopień naukowy doktora filozofii, a w 1966 – doktora nauk przyrodniczychJ. Falkowski. Doktorzy honoris causa. [w:] Czterdziestolecie Akademii Rolniczej w Szczecinie 1954–1994. Red. J. Jasnowska. Wydawnictwo Akademii Rolniczej w Szczecinie, s. 98. Szczecin 1994. . Po ukończeniu studiów podjął pracę w Marine Laboratory (Scootish Department of Agriculture and Fisheries, a w 1967 został kierownikiem Laboratorium Parazytologii w Pacific Biological Station w Nanaimo w Kanadzie, gdzie pracował do chwili przejścia na emeryturę w 1989.
Autor ok. 150 prac naukowych z zakresu parazytologii, wydanych w 15 krajach w różnych językach. Środowisko naukowe uhonorowało Z. Kabatę nadając nazwy gatunkowe pochodzące od nazwiska i pseudonimu kilku odkrytym organizmom, w tym prehistorycznemu pasożytowi ryb.
Autor zbioru wierszy pisanych po polsku (Wiersze – Wrocławskie Zakłady Graficzne 1993, Byłaś Radością i Dumą – Richter Polska) i pięknej książki biograficznej w języku polskim „Żniwa na głębinie”.
W latach wojny – autor pieśni i wierszy partyzanckich. Po wojnie autor wspomnień w prasie emigracyjnej (Dziennik Polski – Dziennik Żołnierza). Opowiadania dla radia BBC w języku angielskim. Wśród ponad 50 wierszy opowiadających głównie o bohaterskiej walce i składających hołd poległym żołnierzom Armii Krajowej. W 1964 roku napisał wiersz „Armia Krajowa” będący nieoficjalnym hymnem środowisk żołnierzy AK. Wiersz ten jest wielokrotnie cytowany we fragmentach na wielu pomnikach Armii Krajowej, a pełny tekst znajduje się na pomniku AK w Licheniu na terenie bazyliki (odsł. 6 września 2004).
Za szczególny wkład wniesiony do światowej nauki odznaczony przez Kanadyjskie Towarzystwo Zoologiczne Wardle Medal, przez Polskie Towarzystwo Parazytologiczne Medalem im. Konstantego Janickiego. Doktor honoris causa Akademii Rolniczej w Szczecinie (1993)50 lat Wydziału Rybactwa Morskiego i Technologii Żywności. Akademia Rolnicza w Szczecinie, s. 51. Szczecin 2001. Uroczystość nadania tytułu doktora honoris causa (dostęp 01.03.2014), profesor Uniwersytetu Simon Fraser w Burnaby.
Odznaczony trzykrotnie Medalem Wojska, dwukrotnie Krzyżem Walecznych, Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Partyzanckim, złotym Medalem za Zasługi dla Obronności Kraju, a także Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.
W 1998 został odznaczony Medalem im. Profesora Kazimierza DemelaMorski Instytut Rybacki (data dostępu 27 marca 2018). W 1999 Rada Miasta nadała mu tytuł Honorowego Obywatela Miasta Sandomierza. 29 lipca 2007 ppłk Zbigniew Kabata otrzymał najwyższe kanadyjskie odznaczenie państwowe Order of Canada Member (C.M.).
Upamiętnienie W Opatowie znajduje się przejście nazwane Pasażem Podpułkownika Profesora Zbigniewa Kabaty ps. „Bobo” Na cześć Zbigniewa Kabaty 24 widłonogom nadano nazwy pochodzące od jego imienia, nazwiska lub pseudonimu.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne G. Benz, W. Piasecki 2004. Jubileusz 80-lecia Profesora. Acta Ichtyologica et Piscatoria 34, 1, 1–10 (dostęp 28.02.2014) Film 'Kabata: Evolution of a Scientist' (dostęp 01.03.2014)
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu w Aberdeen Kategoria:Doktorzy honoris causa Akademii Rolniczej w Szczecinie Kategoria:Harcerze Kategoria:Honorowi obywatele Sandomierza Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Memoria Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Kanady Kategoria:Polonia w Kanadzie Kategoria:Porucznicy piechoty Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Polscy parazytolodzy Kategoria:Uczestnicy akcji „Burza” Kategoria:Żołnierze Armii Krajowej Kategoria:Żołnierze oddziału partyzanckiego „Jędrusie” Kategoria:Urodzeni w 1924 Kategoria:Zmarli w 2014