Limeryk (ang. limerick, od miasta Limerick w Irlandii) – miniaturka liryczna; nonsensowny, groteskowy wierszyk o skodyfikowanej budowie: pięć wersów o ustalonej liczbie sylab akcentowanych (w klasycznym limeryku wersy I, II i V liczą po trzy zestroje, a wersy III i IV – po dwadefinicja limeryku na www.poetryarchive.org.), układ rymów aabba, główne metrum: anapest lub amfibrach, nazwa w klauzuli pierwszego wersu (podstawa rymu a).
Utwór ten, który pod względem treści jest rymowaną anegdotą, ma też zwykle stały układ narracji: wprowadzenie bohatera i miejsca, w którym dzieje się akcja, w pierwszym wersie, zawiązanie akcji w wersie drugim (często wprowadzony jest tu drugi bohater), krótsze wersy trzeci i czwarty to kulminacja wątku dramatycznego, zaskakujące, najlepiej absurdalne rozwiązanie w wersie ostatnim.
Limeryk, którego historyczne proweniencje sięgają prawdopodobnie XVIII-wiecznej Irlandii, wprowadził do świata literatury Edward LearLimeryki Edwarda Leara tłumaczył na język polski między innymi Robert Stiller. Zobacz Edward Lear, Limeryki wszystkie, z obrazkami według autora, czyli dzieł zebranych tom pierwszy. Przełożył z angielskiego i objaśnił Robert Stiller, Warszawa 1986. w ostatniej dekadzie XIX w. Gatunek ten szybko stał się popularny w męskich klubach wiktoriańskiej Anglii, gdzie powodzeniem cieszyły się limeryki sprośne, pornograficzne czy bluźniercze. W Polsce gatunek ten wykorzystywali m.in. Julian Tuwim, Maciej SłomczyńskiZobacz: Maciej Słomczyński, Limeryki plugawe, Kraków 1998., Wisława Szymborska, Stanisław Barańczak, Janusz Minkiewicz, Antoni Marianowicz, Mariusz Parlicki, Krzysztof Daukszewicz, Bronisław Maj, Michał Rusinek, Piotr MichałowskiPiotr Michałowski Li(me)ryczny Plan Szczecina wyd. FOKA, Szczecin 1998 ., Jacek Kaczmarski.
Zobacz też moskalik (wiersz) lepiej
Przypisy
Kategoria:Gatunki literackie Kategoria:Metryka i wersyfikacja