thumb|Tablica upamiętniająca Józefa Wiatra w Kościele św. Stanisława Kostki w Warszawie

Józef Albin Wiatr (ur. 25 lipca 1889 w Sidzinie, zm. 22 maja 1977 w Farnborough) – generał brygady Polskich Sił Zbrojnych, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Urodził się 25 lipca 1889 w Sidzinie, w rodzinie Ludwika i Marii z Koprowskich. Ukończył gimnazjum i Akademię Handlową w Krakowie oraz uzyskał absolutorium na wydziale prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Przed I wojną światową był członkiem Polskich Drużyn Strzeleckich. W okresie od 4 sierpnia 1914 do lipca 1917 służył w I batalionie 1 pułku piechoty Legionów Polskich. Po kryzysie przysięgowym w 1917 wcielony został do armii austro-węgierskiej i wysłany na front włoski. Od lutego 1918 pełnił funkcję komendanta obwodu i czasowo okręgu krakowskiego Polskiej Organizacji Wojskowej.

Od listopada 1918 w Wojsku Polskim. Listopad 1918 – marzec 1919 adiutant batalionu Odsieczy Lwowa, a potem 5 pułku piechoty Legionów. Marzec – lipiec 1919 adiutant I Brygady Piechoty Legionów. Lipiec 1919 – styczeń 1920 szef gabinetu I wiceministra Spraw Wojskowych. W latach 1919–1921 słuchacz II Kursu Wojennego Wojennej Szkoły Sztabu Generalnego. Kwiecień 1920 – styczeń 1921 szef Oddziału IV Sztabu 3 Armii na froncie bolszewickim. Od stycznia 1921 był oficerem Oddziału IV Sztabu Generalnego WP.

W październiku 1927 mianowany został dowódcą II batalionu 4 pułku Strzelców Podhalańskich w CieszynieDziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 25 z 31.10.1927 r.. 26 kwietnia 1928 roku wyznaczony został na stanowisko zastępcy dowódcy 75 pułku piechoty w ChorzowieDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 9 z 26 kwietnia 1928 roku, s. 140.. 5 listopada 1928 roku otrzymał przeniesienie do składu osobowego II zastępcy szefa Sztabu GeneralnegoDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 14 z 5 listopada 1928 roku, s. 339.. Lipiec 1929 – październik 1934 dowódca pułku KOP „Wilejka”. Awansowany na pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1934 i 6. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Październik 1934 – styczeń 1936 dowódca 86 pułku piechoty w Mołodecznie. Styczeń 1936 – wrzesień 1939 szef Oddziału I Sztabu Głównego WP. Pod jego kierownictwem został opracowany plan mobilizacyjny „W”. W kampanii wrześniowej 1939 pełnił służbę na stanowisku generalnego kwatermistrza – III zastępcy szefa Sztabu Naczelnego Wodza.

Po agresji ZSRR na Polskę przeszedł wraz ze sztabem Naczelnego Wodza granicę polsko-rumuńską. Zbiegł z internowania i przedostał się na Bliski Wschód. Początkowo w Ośrodku Zapasowym Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich w Palestynie. Wrzesień 1942 – sierpień 1943 dowódca Etapów Armii Polskiej na Wschodzie. Sierpień 1943 – luty 1944 dowódca Bazy i Etapów Armii Polskiej na Wschodzie. Luty 1944 – marzec 1945 Generalny Kwatermistrz Armii Polskiej na Wschodzie. Marzec 1945 – 1947 dowódca Jednostek Wojskowych na Środkowym Wschodzie. Z ramienia Ligi Niepodległości Polski wszedł do pozostającej w opozycji do Prezydenta RP Augusta Zaleskiego, utworzonej w 1954 roku Tymczasowej Rady Jedności NarodowejJan Józef Kasprzyk, Liga Niepodległości Polski, [w:] Encyklopedia Białych Plam, t. XI, Radom 2003, s. 143.. Po przybyciu do Wielkiej Brytanii i demobilizacji osiadł w Londynie.

Od 24 kwietnia 1918 był mężem Zofii z Szumińskich.

Pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 315a pod murem-1-4).

Awanse chorąży – 1 stycznia 1917 podporucznik porucznik kapitan major – zweryfikowany ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 podpułkownik – 12 kwietnia 1927 ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 i 43. lokatą w korpusie oficerów piechoty pułkownik – ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1934 i 6. lokatą w korpusie oficerów piechoty generał brygady – 1 stycznia 1943

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4785 – 1921 Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Niepodległości (20 stycznia 1931) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (11 listopada 1937) „za zasługi w służbie wojskowej”. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (9 listopada 1932) „za zasługi na polu wyszkolenia i organizacji wojska”. Krzyż Walecznych (czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami Złoty Krzyż Zasługi (14 października 1934) „za zasługi w służbie ochrony pogranicza”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Srebrny Medal za Długoletnią Służbę Brązowy Medal za Długoletnią Służbę Krzyż Oficerski Orderu Legii Honorowej (Francja) Krzyż Oficerski Orderu Świętego Sawy (Jugosławia)

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Ligi Niepodległości Polski Kategoria:Członkowie Polskich Drużyn Strzeleckich Kategoria:Członkowie Tymczasowej Rady Jedności Narodowej Kategoria:Dowódcy 86 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Dowódcy batalionów 4 Pułku Strzelców Podhalańskich Kategoria:Generałowie brygady Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Komendanci Obwodów POW Kategoria:Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego (1939) Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem za Długoletnią Służbę (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem za Długoletnią Służbę (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Oficerowie 1 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Oficerowie 5 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Oficerowie dowództwa 3 Armii (II RP) Kategoria:Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej Kategoria:Oficerowie piechoty Korpusu Ochrony Pogranicza Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem św. Sawy Kategoria:Polacy – Oficerowie Legii Honorowej Kategoria:Pułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1889 Kategoria:Zastępcy dowódcy 75 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Zmarli w 1977 Kategoria:Żołnierze I Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego internowani w Rumunii w czasie II wojny światowej Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej Kategoria:Dowódcy pułku KOP „Wilejka”