Wykaz terminów i skrótów stosowanych w nomenklaturze biologicznej Większość wymienionych terminów pochodzi z języka łacińskiego, jeśli jest inaczej zostało to zaznaczone w tekście. Sortowanie alfabetyczne przyciskami w nagłówkach kolumn TerminSkrótZnaczenieaberratioab.dawniej odmiana w zoologii, obecnie termin nie jest stosowanyad interimad int.tymczasowo, chwilowoad libitumad lib.w dowolnej ilości, bez ograniczeńadvenaadv.obcy, introdukowanyaffinis aff. bliski, pokrewnyaggregatum agg., aggr. gatunek zbiorowyalii al. innialliancia (łac.), alliance (ang.) All. związekapud ap. uassociatio (łac.) assotiation (ang.) Ass.zespół (np. zespół roślinności)association group (ang.)AssGr.grupa zespołówauctor, auctoresauct. autor, autorzy – jeden, kilku lub więcej autorów bez wyszczególnienia nazwiskauctores europaeiauct. europ.autorzy europejscyauctores pluralesauct. plur. liczni autorzyauctores poloniciauct. polon. autorzy polscycharacteristic (ang.)Ch(takson) charakterystyczny (np. gatunek charakterystyczny)characteristic ... (ang.)ChAss., ChAll., ChO., ChCl. gatunki charakterystyczne dla syntaksonu (zespołu, związku, rzędu, klasy)characteristic species combination (ang.)ChSC charakterystyczna kombinacja gatunkówclassis (w botanice)Cl. klasa (ranga taksonomiczna i syntakson)classis (w zoologii) gromadacollectiva, collectivus, collectivumcoll. takson zbiorowy (najczęściej w sensie gatunek zbiorowy)collectorcoll. (przed nazwiskiem) zbieraczcombinatio comb. kombinacja, połączenie (cech taksonomicznych)combinatio et status novacomb. et stat. nov.nowa kombinacja i zmiana statusu taksonucombinatio illegitimacomb. illeg. kombinacja nieuprawniona, nieważnacombinatio invalidacomb. inval. kombinacja nieważnacombinatio novacomb. nova nowe połączenie (cech)combinatio nudacomb. nud. kombinacja "goła", zastosowana bez opisu lub uzasadnieniacombinatio reviviscocomb. rev. companions (ang.)Comp. gatunki towarzysząceconfer, confirma, confirmae, conformiscf., cfr. porównaj z ..., odpowiadający, podobnyconvarietas convar. grupa odmiancorrexit corr. poprawiłcultivar cv. kultywar (odmiana uprawna) – oznaczenie skrótem obecnie jest nieprawidłowe (stosuje się ujęcie nazwy w pojedynczy cudzysłów)cultivatus, culturae, cultuscult. uprawiany, uprawydescriptiodescr. opisdescriptio nova descr. nov. nowy opisdetectio, determinatio, detexit, determinavit det. oznaczony przez ...diagnosis diagn. diagnoza taksonomicznadifferentia diff. różnica, również w znaczeniu "różny"differential species (ang.)D. gatunki wyróżniające syntaksondiversus div. różnydivisio gromada (w botanice)emendavit, emendatusem., emend. poprawił, uzupełnił (autor), poprawiony (opis taksonu)et iet aliiet al. i inniex razem zex partee.p. częściowo, w częściex situ poza stanowiskiem naturalnymexampli gratia e.g. na przykładexcluding (ang.)excl. oprócz, wyłączającexclusa specieexcl. spec., excl. sp.exclusa varietate. exclusis varietatibusexcl. var.exclusis speciminibusexcl. specim. excluso genere excl. gen. familiafam. rodzinafasciculus fasc. fascykuł, plik, wiązkafidelity (ang.)Fi. wiernośćfilius f., fil. syn (dla odróżnienia dwóch autorów, ojca i syna)flore pleno fl. pl. z kwiatem pełnymflos fl. kwiatfoederatio związek (dawne określenie)folium fol. liśćforma f., fo., for. formafragmenta fragm.części, częściowo, wykształcony fragmentaryczniefructusfr.owocgenus gen.rodzajgenus novumgen. nov. nowy rodzajgrex ranga wewnątrzgatunkowa dawniej stosowanaherbarium hb., herb. zielnikhoc est h. e. to jesthoc loco h. l. w tym miejscu, tutajholotype (ang.)holo holotyphomonimhom. identyczna nazwa oznaczająca jednak inny taksonhortorumhort. ogrodowy (lub hortulanorum = według ogrodników) – dotyczy zwykle nazw niewłaściwych taksonomiczniehybrida hybr. hybryda, mieszaniec, takson pochodzenia mieszańcowegoibidem ib. to samo źródło, w tym samym miejscu (dotyczy publikacji)in win litteris in litt. w korespondencji, na podstawie korespondencjiin observatio in obs. podczas obserwacjiin situ na stanowisku naturalnym (w naturze)incertae sedis o niejasnej pozycji taksonomicznejinclusive (ang.)incl.włącznieindeterminans indet. nieoznaczonyineditus ined.(jeszcze) nie opublikowanyisotype (ang.)iso izotypjunior jun., jr. młodszy (dla odróżnienia dwóch autorów, ojca i syna)juvenilis, juvenalisjuv., jv. juwenilny, młodocianylectotype (ang.)lecto lektotyplegit leg. zebrany przez ...loco citato loc. cit. cytowany w tej samej publikacjiloco non notatoloc. n. n. w miejscu (stanowisku) niepodanym, niezaznaczonymlocus classicus loc. class. stanowisko klasycznemodificatio mod. modyfikacjamorpha odmianamutatis mut. zmienionymutatis characteribusmut. char.o zmiennym wyglądzie, właściwościach; skrót stosowany, gdy pierwszy opis oparty był na zmiennych cechachnec a nienomen, nominan., nom. nazwa, nazwynomen abortiumnom. abort. nazwa "poroniona", nadmierna, zbyteczna, zwykle nadana taksonom już ważnie opisanymnomen alternativumnom. alt., nom. altern.nazwa alternatywna, zastępczanomen ambiguumnom. ambig. nazwa dwuznacznanomina ambigua rejiciendanom. ambig. rejic.nazwy dwuznaczne, które należy odrzucićnomen confusumnom. conf., nom. confus.nazwa sporna, dwuznaczna, niejednoznacznie identyfikująca taksonnomen conservandumnom. cons., nom. conserv.nazwa zachowananomen delendumnom. delend.nazwa, której ważność została zniesiona, skasowananomen descriptumnom. descr. nazwa opisowanomen dubiumnom. dub.nazwa wątpliwanomen erratumnom. err.nazwa błędnanomen et status novusnom. et stat. nov.nazwa i status (pozycja) nowynomen genericumnom. gen.nazwa rodzajowanomen illegitimumnom. illeg., nom. illegit.nazwa nieprawomocnanomen invalidumnom. inv., nom. inval.nazwa niepoprawnie (nieważnie) opublikowananomen inversumnom. inv.nazwa odwróconanomen legitimumnom. leg.nazwa uprawniona, poprawna, ważnie opublikowananomen mutatumnom. mut.nazwa zmienionanomen novumn. n., nom. nov.nazwa nowanomen nudumnom. nud.naga nazwa (nazwa bez opisu lub diagnozy)nomen oblitumnom. oblit.nazwa zapomniananomen obscurumnom. obsc.nazwa niejasna, niezrozumiałanomen praeoccupatum nazwa zajętanomen propositumnom. propos.nazwa zaproponowananomen protectum nazwa obowiązującanomen provisoriumn. p., nom. prov., nom. provis.nazwa prowizoryczna, tymczasowanomen rejiciendumnom. rej., nom. rejic.nazwa odrzuconanomen restituendumnom. restit.nazwa przywrócona, odnowionanomen seminudum (= nomen subnudum)nom. seminud.nazwa półnaga (nie zachowano wszystkich zasad, by uznać ją za rzeczywiście opublikowaną)nomen solumnom. sol.patrz: nomen nudumnomen specificumnom. spec.nazwa gatunkowanomen superfluumnom. superfl.nazwa zbędna, zbyteczna, niepotrzebnanomen tantumnom. tant.tylko nazwanomen tentativumnom. tentat.nazwa próbnanomen trivialenom. triv.nazwa zwyczajna, pospolita, popularnanomen usitatumnom. usitat.nazwa zwykła, błahanon n. nienovus, novum?n. nowynotho nieprawdziwynothomorpha nm., nothomor.notomorfa (odmiana mieszańcowa)nothosubspeciesnothossp., nothosubsp., nssp. podgatunek mieszańcowego pochodzenianothovarietas nothovar., nvar.odmiana pochodzenia mieszańcowegonudus n. nagi, "goły" (nazwa)ordoO., Ord.rządorthographia conservandaorth. cons.wariant ortograficzny nazwy, odmienna pisownia tej samej nazwypaginap.strona (w notach bibliograficznych)paginaepp. strony (w notach bibliograficznych)pathovarpv.patovarphylum typplantapl.roślinaprop.jako, np. p. syn. = jako synonimpro generep. gen.jako rodzajpro hybridep. hybr.jako mieszaniecpro maxima partep. max. p.większość, po większej częścipro minima partep. min. p.mniejszość, w mniejszej częścipro partep. p.po części, częściowopropepr.u, przy, w pobliżu, bliskoprovisoriusprov.prowizorycznyquod estq. e.to jestquod videq. v.co zobacz (również); odsyłacz w tekście do innego miejsca, innej pozycjiregnum królestworevisio, revidererev.zobacz ponowniesectiosec., sect.sekcjasecundumsec.według, stosownie dosensusens.w znaczeniusensu amplificatos. ampl., sens. amplo.w znaczeniu rozszerzonymsensu amplos. ampl.w znaczeniu rozszerzonymsensu latiore w szerszym znaczeniusensu latissimo w najszerszym znaczeniusensu latos. l.w szerokim znaczeniusensu strictiore w węższym znaczeniusensu strictissimo w najwęższym znaczeniusensu strictos. s., s. str.w ścisłym, wąskim znaczeniusequenssq.następny, następującysine combinationesine comb.bez połączenia, kombinacjisine descriptiones. descr.bez opisusine designatio typussine design. typ.bez typu, brak określenia typusine iconesine ic.bez ilustracji, rysunkusine indicationesine indic.bez oznaczenia ? sine lat. diagn.bez diagnozy (taksonu) w języku łacińskimsine locos. loc.bez stanowiskasine numeros. n.bez numeru kolekcjonerskiego na liście okazówsine typosine typ.bez określenia typuspeciesLiczba pojedynczasp.gatunek, skrót umieszczony po nazwie rodzajowej oznacza jakiś (nieokreślony) gatunek z danego rodzajuspeciesLiczba mnogaspp. gatunki (l. mn.), skrót umieszczony po nazwie rodzajowej oznacza wszystkie lub różne gatunki z danego rodzajuspecies affinissp. aff.gatunek spokrewnionyspecies diversaesp. div.różne gatunkispecies indeterminatasp. ind., sp. indet.nieokreślony gatunek, którego nie można zidentyfikować za pomocą już opublikowanego opisu nazwy, zwykle podany tylko jako nazwa rodzajowaspecies inquirenda, species inquirendae gatunek, którego oznaczenie jest wątpliwe i wymaga dalszych badańspecies nova (novum)sp. nov.nowy gatunekstatusstat.status, ranga taksonomicznastatus illegitimusstat. illeg.status, ranga nieuprawnionastatus novusstat. nov.nowy status, rangastability (ang.)S.stałośćstatus novusstat. nov.nowa ranga taksonomicznasub podsuballianciaSuball., SAll.podzwiązeksubassociatioSubass., SAss.podzespółsubclassisSubcl., SCl.podklasasubfamiliasubfam.podrodzinasubfoederatio podzwiązek (dawne określenie)subformasubfor., subf., subfo., sfor.podformasubgenussubg., subgen.podrodzajsubordoSubord., SO.podrządsubsectiosubsec.podsekcjasubseries (ang.)subser.podseriasubspeciessubsp., ssp.podgatuneksubspeciessubspp. podgatunkisubspecies novasubsp. nov.nowy podgatuneksubvarietassubvar., svar., sv.pododmianasuperregnum nadkrólestwosynonymumsyn., synon.synonimsynonymum novumsyn. nov.nowy synonimtribustrib.plemiętypi designatiotyp. des.typ wyznaczonytypicum typowytypo excluso typo excl.typ wykluczonytypus conservandustyp. cons.typ, który ma być zachowanyvarietasv., var.odmiana botanicznavarietatesvarr.odmiany
Zobacz też Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Botanicznej Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Zoologicznej nomenklatura botaniczna nomenklatura zoologiczna
Przypisy
Bibliografia (en) (en)
(en)
Kategoria:Taksonomia N Kategoria:Nomenklatura biologiczna