Państwo Miecława (1037-1047) thumb|200px|Państwo Miecława Daty panowania Władca Uwagi 1037-1047 Miecław (Masław) W okresie połączonego z reakcją pogańską powstania ludowego po śmierci króla Mieszka II, Miecław objął władzę na Mazowszu ogłaszając się księciem
Księstwo Mazowieckie (zjednoczone do 1275 i podzielone do 1294) Księstwo zjednoczone Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi(Kursywą oznaczono władztwa z innych dzielnic) 1138-1173 Bolesław IV Kędzierzawy syn Bolesława III Krzywoustego od 1138/1146Kwestia sporna wśród historyków. książę kujawski od 1146 książę senioralny (krakowski) od 1166 książę sandomierski 1173-1186 Leszek syn Bolesława IV 1173–1186 – książę kujawski 1186–1194 Kazimierz II Sprawiedliwy syn Bolesława III Krzywoustego od 1166 w Wiślicy, od 1173 książę sandomierski od 1177 książę krakowski 1177–1182 książę kaliski i książę gnieźnieński, od 1186 na książę mazowiecki i być może książę kujawski 1194–1200 Leszek I Biały syn Kazimierza IIwspółrządy z bratem, Konradem I od 1198 książę kujawski, 1194–1198, 1199, 1206–1210, 1211–1227 – książę krakowski 1194–1227 – książę sandomierski 1194-1247 Konrad I mazowiecki syn Kazimierza IIwspółrządca z bratem Leszkiem I do 1200 od 1200 samodzielny książę mazowiecki i książę kujawski od 1226 rezygnacja z ziemi chełmińskiej, 1229-1232 regent w Sandomierzu, 1229-1231 i 1241-1243 – książę krakowski od 1231 odłączył Sieradz i Łęczycę z księstwa krakowskiego, od 1233 podział z synami rezygnacja z Kujaw i północnego Mazowsza (płockie na północ od Wisły i Bugu), od 1233 w Żarnowie (dożywotnio), od 1241 w Radomiu (dożywotnio) 1194-1200 Helena znojemska matka Leszka I i Konrada I Regentka 1233-1248 Bolesław Isyn Konrada I 1230-1232 – książę sandomierski od 1233 w północnym Mazowszu (na północ od Bugu i Wisły oraz książę dobrzyński) od 1247 w całym Mazowszu prawobrzeżnym 1247-1262 Siemowit I syn Konrada I 1247-1248 – tylko książę czerski 1248-1262 – w całym Mazowszu właściwym (bez Dobrzynia) 1259-1260 – książę sieradzki 1262-1264 Perejesława halicka żona Siemowita I Regenci Bolesław Pobożnyksiążę wielkopolski 1264-1275 Konrad II syn Siemowita I 1262-1274 w litewskiej niewoli, do 1275 współrządy z bratem w wyniku podziału w 1275 – książę czerski (PATRZ NIŻEJ) 1262-1275 Bolesław II syn Siemowita I do 1275 współrządy z bratem, w wyniku podziału w 1275 – książę płocki (PATRZ NIŻEJ)
Księstwo czerskie (1275-1294) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi(Kursywą oznaczono władztwa z innych dzielnic) 1275-1294 Konrad II syn Siemowita I 1289 – książę sandomierski
Księstwo płockie (1275-1294) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi(Kursywą oznaczono władztwa z innych dzielnic) 1274-1294 Bolesław II syn Siemowita I od 1294 (śmierć Konrada II) w całości Mazowsza ('patrz niżej') 1288-1289 – książę sandomierski
Księstwo Mazowieckie (zjednoczone 1294-1310 i podzielone do 1370) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1294-1313 Bolesław II syn Siemowita I w 1310 wydzielił synom dzielnice w Warszawie i Czersku, zostawił sobie księstwo płockie od 1310/1313 Bolesław II wydzielił synom księstwo warszawie i księstwo czerskie zostawiając sobie do śmierci w 1313 – księstwo płockie Siemowit II PATRZ NIŻEJ: Księstwo warszawskie Trojden I PATRZ NIŻEJ: Księstwo czerskie Wacław PATRZ NIŻEJ: Księstwo płockie
Księstwo warszawskie (1310-1313), Księstwo rawskie (1313-1345) thumb|200px|Podział Mazowsza(1313-1345) pomiędzy Siemowita II rawskiego, Trojdena I, Wacława płockiego Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1310-1345 Siemowit II syn Bolesława II 1310-1313 – książę warszawski i książę liwski od 1313 w wyniku nowego podziału książę rawski z Sochaczewem, Zakroczymiem, Gostyninem i Wizną, 1336-1340 regent w księstwie płockim od 1345 księstwo podzielone między bratanków po Trojdenie I Kazimierz I PATRZ NIŻEJ – Księstwo czerskie Siemowit III PATRZ NIŻEJ – Księstwo czerskie Bolesław III PATRZ NIŻEJ – Księstwo płockie
Księstwo czerskie (1310-1313), Księstwo warszawskie (1313-1355) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi1310-1341Trojden I syn Bolesława II 1310-1313 – książę czerski, od 1313 w wyniku nowego podziału książę warszawski i książę liwski 1336-1340 regent w Płocku 1341-1349 Siemowit III syn Trojdena I do 1349 razem z bratem Kazimierzem I w Warszawie i Czersku od 1345 razem z bratem Kazimierzem I – książę rawski, od 1349 w wyniku podziału księstwa – książę czerski, książę liwski i książę rawski (PATRZ NIŻEJ) 1341-1349-1355 Kazimierz I syn Trojdena I do 1349 razem z bratem Siemowitem III od 1345 razem z bratem Siemowitem III książę rawski od 1349 w wyniku podziału księstwa – książę warszawski od 1351 książę sochaczewski od 1351 lennik Polski 1355 W 1355 po śmierci Kazimierza księstwo warszawskie przechodzi na Siemowita III (PATRZ NIŻEJ)
Księstwo płockie (1313-1351/1370) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi1313-1336Wacław syn Bolesława II,od 1329 lennik czeski 1336-1351 Bolesław III syn Wacława,do 1340 regencja stryjów, od 1345 po śmierci Siemowita II książę wiski, sochaczewski, gostyniński, lennik czeski od 1351 podział księstwa płockiego między Królestwo Polski, a pozostałych książąt mazowieckich od 1370 prawny powrót księstwa płockiego do Mazowsza
Księstwo Mazowieckie (zjednoczone w latach 1370-1373/74 i podzielone do 1495) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1349-1381Siemowit IIIsyn Trojdena I od 1349 w wyniku podziału księstwa – książę czerski, rawski i liwski od 1351 w Gostyninie, od 1351 lennik Królestwa Polskiego, od 1352 zastawny książę Płocka, od 1355 po śmierci brata Kazimierza I książę warszawski od 1370 suwerenny książę Płocka od 1370 w Zakroczymiu i Wiźnie, 1373/4 – wydzielił synom dzielnice: książę rawskie (Siemowit IV) i księstwo warszawskie (Janusz I). 1373/4-1381 Siemowit IV syn Siemowita III, książę rawski (PATRZ NIŻEJ – Księstwo rawskie i księstwo płockie) 1373/4-1381 Janusz I syn Siemowita III, książę warszawski (PATRZ NIŻEJ – Księstwo warszawskie) 1381 Nowy podział księstwa pomiędzy synów
Księstwo rawskie i księstwo płockie (1381-1442) thumb|200px|Podział Mazowsza(1381-1426) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1381-1426 Siemowit IV syn Siemowita III, od 1381 w wyniku podziału książę rawski i książę płocki (także Sochaczewski, gostyniński, płoński i Wiźnie) od 1386 dziedziczny lennik Polski, od 1388 w książę bełski 1382-1401 strata księstwa wiskiego, 1384-1399 i 1407-1411 strata Zawkrza, 1384-1399 strata Płońska na rzecz zakonu krzyżackiego 1426-1427 Trojden II syn Siemowita IV współrządy z braćmi 1426-1434 Kazimierz II syn Siemowita IV współrządy z braćmi od 1434 w wyniku podziału książę książę bełski PATRZ NIŻEJ – Księstwo bełskie 1426-1434 Władysław I syn Siemowita IV współrządy z braćmi od 1434 w wyniku podziału książę płocki (także na Płońsku i Zawkrzu) PATRZ NIŻEJ- Księstwo płockie 1426-1442 Siemowit V syn Siemowita IV współrządy z braćmi od 1434 w wyniku podziału książę rawski (także gostyniński i sochaczewski} 1442-1459 Małgorzata raciborska żona Siemowita V oprawa wdowia na Gostyninie od 1442 księstwo rawskie włączone do księstwa płockiego
Księstwo bełskie (1434-1442) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1434-1442 Kazimierz II syn Siemowita IV od 1434 w wyniku podziału książę bełski od 1442 księstwo bełskie do włączone do księstwa płockiego
Księstwo płockie (1434-1462) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1434-1455 Władysław I syn Siemowita IV od 1434 w wyniku podziału książę płocki (także na Płońsku i Zawkrzu) od 1435 książę wiski, od 1442 po śmierci braci Kazimierz II i Siemowita V – książę bełski, książę rawski i książę sochaczewski 1455-1481 Anna oleśnicka żona Władysława I oprawa wdowia na Sochaczewie do 1476 1476-1481 na Kole i Mszczonowie 1455-1461 Siemowit VI syn Władysława I razem z bratem, od 1459 książę gostyński od 1459 pełnia władzy 1455-1462 Władysław II Władysława I razem z bratem do 1461, od 1459 książę gostyński 1455-14591462 Paweł Giżycki biskup płocki Regent od 1462 Gostynin, Rawa Mazowiecka i Bełz włączona do Królestwa PolskiegoPłock, Płońsk, Zawkrze, Wizna do księstwa warszawskiego (PATRZ NIŻEJ)
Księstwo warszawskie (1381-1471) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1381-1429 Janusz I syn Siemowita III, od 1381 w wyniku podziału książę warszawski (także na Nurze, Łomży, Liwie, Ciechanowie, Wyszogrodzie i Zakroczymiu), od 1386 dziedziczny lennik Polski od 1391 na Podlasiu (dożywotnio) 1429-1454 Bolesław IV wnuk Janusza I, od 1436 samodzielnie, w latach 1440–1444 książę podlaski) 1429-1436 Anna Fiodorówna matka Bolesława IV Regentka 1454-1471 Kazimierz III syn Bolesława IV rządy wspólne braci, 1462 – przejęcie części księstwa płockiego (Płocka, Płońska, Zawkrza, Wizny) 1471 – nowy podział księstwa (PATRZ NIŻEJ) 1454-1471 Konrad III Rudy syn Bolesława IV 1454-1471 Bolesław V syn Bolesława IV 1455-1471pogrobowiec Janusz II syn Bolesława IV 1454-1462 Barbara Olelkówna żona Bolesława IV Regenci Paweł Giżycki biskup płocki 1471 nowy podział księstwa
Księstwo płockie (1471-1495) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1471-1475 Kazimierz III syn Bolesława IV 1471 – w wyniku podziału ziemi pomiędzy braćmi książę płocki (także w Wiźnie, Wyszogrodzie, Płońsku i Zawkrzu) od 1471 świecki (administrator) diecezji płockiej 1474 rezygnacja z Wyszogrodu 1475 abdykacja 1475-1480 biskup płocki 1475-1495 Janusz II syn Bolesława IV 1471 – w wyniku podziału ziemi pomiędzy braćmi książę na Ciechanowie i Łomży,
od 1475 po abdykacji brata Kazimierza III książę w Płocku (także w Płońsku, Wiźnie i Zawkrzu) od 1484 książę w Błoniu i Kamieńcu, od 1489 książę w Wyszogrodzie od 1495 księstwo płockie włączone do Królestwa Polskiego
Księstwo warszawskie (1471-1488) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1471-1488 Bolesław V syn Bolesława IV 1471 – w wyniku podziału ziemi pomiędzy braćmi książę książę warszawski i książę nurski 1484 – rezygnacja z Błonia, Kamieńca i Zakroczymia od 1488 księstwo warszawskie i księstwo nurskie do księstwa czerskiego
Księstwo czerskie (1471-1495) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1471-1495 Konrad III Rudy syn Bolesława IV 1471 – w wyniku podziału książę czerski i książę liwski 1474-1495 książę w Wyszogrodzie od 1484 książę w Zakroczymiu, od 1488 książę warszawski i książę nurski i książę całego Mazowsza (poza) Od śmierci Janusza II w 1495 – jedyny książę na Mazowszu – PATRZ NIŻEJ
Księstwo Mazowieckie (zjednoczone 1495-1526) Daty panowania Władca Pokrewieństwo Uwagi 1495-1503 Konrad III Rudy syn Bolesława IV Od śmierci Janusza II w 1495 – jedyny książę na Mazowszu 1503-1524 Stanisław syn Konrada III rządy wspólne braci, 1524-1526 rządy samodzielne Janusza III 1503-1526 Janusz III syn Konrada III 1503-1518 Anna Radziwiłłówna matka Stanisława i Janusza III regentka 1526 Anna mazowiecka siostra Stanisława i Janusza III 1526 inkorporacja księstwa mazowieckiego do Korony Królestwa Polskiego
Uwagi Uwaga! Daty w wielu przypadkach są tylko orientacyjne. Uwzględniono te księstwa, nad którymi panowali odrębni książęta. Również przynależność niektórych ziem do poszczególnych Piastów może być dyskusyjna.
Zobacz też Piastowie mazowieccy władcy Polski Piastowie Księstwo Mazowieckie
Przypisy
Bibliografia Balzer O., Genealogia Piastów, Kraków 1895.
! Książęta mazowieccy