Skala staninowa (od ang. standard nine), standardowa dziewiątka – dziewięciostopniowa skala wyników egzaminu lub testu (w tym testu psychologicznego) znormalizowana tak, aby średnia w populacji wynosiła 5, a odchylenie standardowe 2. Skala składa się z dziewięciu jednostek (nazywanych „staninami” lub „klasami”) oznaczanych cyframi od 1 do 9.

Zastosowanie w CKE W Polsce skala ta jest powszechnie używana przez Centralną Komisję Egzaminacyjną i komisje okręgowe, przeprowadzające zewnętrzne egzaminy w oświacie. W praktyce Komisji utrwaliła się następująca tradycja nazywania kolejnych stanin: Numer stanina(„klasy”) Nazwa klasyw materiałach CKE Zakres percentyli wyników w danym staninie Komentarz dla zdającego 1 najniższa 0% – 4% 4% zdających ma wynik w tej klasie,96% zdających ma wynik w wyższych klasach 2 bardzo niska 4% – 11%7% zdających ma wynik w tej klasie,89% zdających ma wynik w wyższych klasach,4% w niższej 3 niska 11% – 23%12% zdających ma wynik w tej klasie,77% zdających ma wynik w wyższych klasach,11% w niższych 4 poniżej średniej 23% – 40%17% zdających ma wynik w tej klasie,60% zdających ma wynik w wyższych klasach,23% w niższych 5 średnia 40% – 60%20% zdających ma wynik w tej klasie,40% zdających ma wynik w wyższych klasach,40% w niższych 6 powyżej średniej 60% – 77%17% zdających ma wynik w tej klasie,23% zdających ma wynik w wyższych klasach,60% w niższych 7 wysoka 77% – 89%12% zdających ma wynik w tej klasie,11% zdających ma wynik w wyższych klasach,77% w niższych 8 bardzo wysoka 89% – 96%7% zdających ma wynik w tej klasie,4% zdających ma wynik w wyższej klasie,89% w niższych 9 najwyższa 96% – 100%4% zdających ma wynik w tej klasie,96% w niższych

Staniny u B. Niemierki Poniżej zostały podane nieco dokładniejsze (z dokładnością do dziesiątej części procenta) rozpiętości procentowe poszczególnych przedziałów (w nawiasach), podane przez B. Niemierkę [B.Niemierko, Testy osiągnięć szkolnych podstawowe pojęcia i techniki obliczeniowe, WSiP, Warszawa 1975, s. 149].: Najniższy (4%) Bardzo niski (6,6%) Niski (12,1%) Niżej średni (17,4%) Średni (19,8%) Wyżej średni (17,4%) Wysoki (12,1%) Bardzo wysoki (6,6%) Najwyższy (4%)

Rozkład po transformacji wyników surowych nazywany jest rozkładem normalnym ("uskokownionym"). Skok skali jest równy 1 staninowi (0,5 odchylenia standardowego jednostek znormalizowanych "z"). Różnicowanie = wartości od -1,75 do +1,75 jednostek znormalizowanych "z" (staniny krańcowe powyżej 1,75 S). Przeznaczenie = różnicowanie w obrębie "normy".

Transformacja pozwalająca przeprowadzić surowe dane mające w przybliżeniu rozkład normalny do skali staninowej wyraża się wzorem S = 5 + 2 · Z, gdzie Z to wynik tzw. standaryzacji Z.

Zobacz też stanin (jednostka miary) skala IQ Stanford-Bineta skala stenowa skala tenowa skala tetronowa skala Wechslera

Przypisy

Kategoria:Psychometria