Wrocław Nowy Dwór () – przystanek osobowy i posterunek odgałęźny we Wrocławiu, na linii kolejowej nr 275 Wrocław Muchobór – Gubinek.

Ruch pasażerski Rok Wymiana pasażerska na dobę 2017 300-499 2022 500-699

Położenie Przystanek Wrocław Nowy Dwór położony jest na osiedlu Nowy Dwór, na północ od budynków osiedla. Wejście na perony znajduje się od strony ulicy Żernickiej.

Historia thumb|left|150px|Przebieg linii Kolei Dolnośląsko-Marchijskiej

Geneza Dzisiejszy przystanek, a pierwotnie stacja Wrocław Nowy Dwór, powstał przy zbudowanej przez Kolej Dolnośląsko-Marchijską linii kolejowej z Wrocławia w kierunku Berlina i Drezna w latach 1843–1846. Odcinek Wrocław – Legnica, na którym leży przystanek, zaczęto budować 29 sierpnia 1843, natomiast otwarto 18/19 października 1844 roku.

Przed 1945 r. Przystanek Maria Höfchen został wybudowany w latach 1911–1912, przy łącznicy prowadzącej do Wrocławia Zachodniego. Przystanek obsługiwał podmiejską wieś, włączoną do miasta w 1928 roku.

W zbiorach Muzeum Architektury we Wrocławiu zachowały się projekty budynku dworca z 1912 roku. Identyczny budynek, rozbudowany tylko o magazyn, znajduje się do dziś (2014 r.) na przystanku osobowym Mrozów. W 1914 roku wzniesiono przy dworcu dodatkowy magazyn na węgiel.

Na przełomie lat 20. i 30. XX w. Deutsche Reichsbahn zamierzało zelektryfikować trasę Wrocław – Legnica – Drezno, stanowiącą wówczas główną drogę transportu węgla kamiennego ze Śląska w głąb Niemiec. W trakcie doby kursowało tędy wówczas nawet 100 pociągów. Przy stacji na Nowym Dworze w 1926 powstała stacja transformatorowa.

W pierwszej połowie 1938 roku na włączonym w granice Wrocławia przedmieściu rozpoczęto budowę osiedla wspólnotowego (niem. Gemeinschaftssiedlung), przeznaczonego głównie dla pracowników pobliskiej fabryki pociągów i wagonów Linke-Hofmann Werke. Projekt przewidywał duży, a nawet „największy w Breslau od czasu dojścia Hitlera do władzy” kompleks mieszkaniowy, przeznaczony dla 10 tys. osób. Budowę osiedla zrealizowano tylko w części: przerwała ją II wojna światowaAlbert Miściorak, Krajobraz kulturowy wrocławskiego osiedla Nowy Dwór, „Studia Etnologiczne i Antropologiczne”. T. 13: Obszary kulturowe współczesnego miasta – funkcje i pogranicza. Red. G. Odoj, M. Szalbot, Katowice 2013, s. 32–46..

Przed 1945 rokiem przez przystanek przebiegał trzeci tor, dla pociągów podmiejskich z Wrocławia Świebodzkiego do Leśnicy.

Po 1945 r. Pod koniec II wojny światowej budynek dworca uległ zniszczeniu, i już go nie odbudowano, pozostałe budowle również były uszkodzone. Po wojnie odbudowano zniszczoną nastawnię wykonawczą WND, a przystanek posiadał rangę stacji.

thumb|Osiedle Nowy Dwór wzniesione w latach 1973–1989 W okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, w latach 1973–1989, na południe od stacji wzniesiono osiedle w technologii wielkiej płyty dla 22 tys. mieszkańców.

W latach 1983–1984 dokonano elektryfikacji linii kolejowej nr 275 na pierwszym odcinku do Miłkowic wraz z remontem linii, np. wymianą szyn na bezstykowe. W dniu 28 grudnia 1984 roku przez przystanek Wrocław Nowy Dwór przejechał oficjalnie pierwszy pociąg elektryczny, obsługiwany jednostką EN57.

Pierwotnie przystanek posiadał jeden peron wyspowy, niski, o dwóch krawędziach, połączony z dzisiejszą ulicą Żernicką i nastawnią wykonawczą stalową kładką.

Podczas przebudowy odcinka Wrocław Muchobór – Wrocław Żerniki linii kolejowej nr 275, w ramach modernizacji paneuropejskiego korytarza transportowego E-30, w latach 2003–2004 nadano obecny kształt przystanku: przebudowano układ torowy i sieć trakcyjną, dotychczasowy peron wyspowy i kładkę zlikwidowano, natomiast w ich miejsce wzniesiono obecne wysokie perony jednokrawędziowe oraz przejście międzyperonowe w poziomie szyn.

W lipcu 2015 r. wrocławski oddział PKP PLK rozstrzygnął przetarg na naprawę peronów przystanku. Po 11 latach od wybudowania zaszła konieczność wzmocnienia podbudowy oraz regulacji nawierzchni peronów.

Linie kolejowe

Przystanek leży na linii kolejowej nr 275 Wrocław Muchobór – Gubinek. Na odcinku, na którym zlokalizowano przystanek, jest to linia: magistralna, dwutorowa, zelektryfikowana, normalnotorowa, znaczenia państwowego, objęta umowami AGC oraz AGTC.

Infrastruktura thumb|left|Perony po modernizacji, w głębi widoczne osiedle

Perony Na przystanek Wrocław Nowy Dwór składają się dwa wysokie, jednokrawędziowe perony o wysokości 0,78 m ponad główkę szyny i długości użytkowej 200 m. Perony są zlokalizowane pomiędzy km 6,542 a 6,742 linii kolejowej nr 275. Nawierzchnia peronów jest utwardzona szarą kostką Bauma, natomiast krawędzie wykonane są z czerwonych płyt betonowych. Dojście na przystanek z osiedla Nowy Dwór zapewnia chodnik z ulicy Żernickiej. Na peronach są ustawione ławki i wiaty przystankowe. Perony są wyposażone w oświetlenie, zegary oraz urządzenia megafonowe. Przejście w poziomie szyn na peron 1 zabezpieczają rogatki z sygnalizacją świetlną i dźwiękową.

Nastawnie Na północ od peronów znajduje się dawna nastawnia wykonawcza WND, nieczynna po przemianowaniu stacji na posterunek odgałęźny. Posterunek jest sterowany zdalnie z Lokalnego Centrum Sterowania Wrocław Muchobór.

Infrastruktura towarzysząca W pobliżu stacji znajduje się budynek nieczynnej lokomotywowni Wrocław Gądów.

Ruch pociągów Wszystkie pociągi osobowe na odcinku Wrocław – Legnica obsługują Koleje Dolnośląskie.

Na przystanku Wrocław Nowy Dwór, w rozkładzie jazdy 2013/2014, zatrzymywały się wszystkie pociągi przewoźnika pokonujące ten odcinek.

Pociągi KD kursowały w bezpośrednich relacjach z Wrocławia Głównego i z powrotem do stacji (kolejność rosnąca według odległości od przystanku): Legnica, Bolesławiec, Węgliniec, Lubań Śląski, Żary.

W rozkładzie jazdy 2013/2014, na przystanku zatrzymywały się wszystkie pociągi spółki Przewozy Regionalne – tj. pociągi międzynarodowe REGIOekspres relacji Wrocław Główny – Drezno. Pociąg Express InterCity „Wawel”, jedyny pociąg spółki PKP Intercity w rozkładzie jazdy 2013/2014 na odcinku Wrocław – Węgliniec, przejeżdżał przystanek bez zatrzymania.

Komunikacja z przystankiem kolejowym thumb|Pętla Nowy Dwór, widok od strony przystanku kolejowego Nieopodal stacji znajduje się pętla tramwajowa i autobusowa Nowy Dwór P+R komunikacji miejskiej we Wrocławiu, obsługiwana przez tramwaje (od września 2023) oraz autobusy dzienne i nocne. Przy pętli znajduje się również postój taksówek.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Stacja Wrocław Nowy Dwór na zdjęciach archiwalnych i współczesnych

Nowy Dwór Kategoria:Nowy Dwór (Wrocław)