Jan Kazimierz Dorawski (ur. 8 lutego 1899 w Krakowie, zm. 16 stycznia 1975 r. tamże) – polski oficer lekarz, taternik i alpinista, autor wielu nowych dróg wspinaczkowych w Tatrach, działacz turystyczny, taternicki i narciarski, autor trzech książek i licznych artykułów w czasopismach taternickich.
Życiorys W latach 1918–1920 służył w Wojsku Polskim. W 1922 jako podporucznik rezerwy posiadał przydział do kompanii zapasowej sanitarnej nr 10. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu podporucznika ze starszeństwem z 1 października 1920 i 14. lokatą w korpusie oficerów rezerwy sanitarnych, grupa podlekarzy. Posiadał wówczas przydział w rezerwie do 10 batalionu sanitarnego w Przemyślu. W następnym roku został przydzielony do 5 batalionu sanitarnego w Krakowie. W 1934, jako oficer rezerwy pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Kraków Miasto. Posiadał przydział do Kadry Zapasowej 5 Szpitala Okręgowego w Krakowie.
Po ukończeniu studiów medycznych zawodowo związał się z Krakowem, pracując jako lekarz rentgenolog. W 1947 był jednym z inicjatorów reaktywacji Koła Krakowskiego Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego.
Działalność wspinaczkowa Od 1906 poznawał Tatry turystycznie podczas wyjazdów wakacyjnych. Taternictwo uprawiał od 1922 i do ok. 1935 był jednym z czołowych polskich taterników.
Od chwili założenia w 1923 r. należał do Sekcji Taternickiej Akademickiego Związku Sportowego w Krakowie. W tym samym czasie wstąpił również do Polskiego Związku Narciarskiego. Działał też w Sekcji Turystycznej Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, a później w Klubie Wysokogórskim PTT oraz w Zarządzie Głównym PTT.
W połowie lat 20. XX w. wraz z niektórymi członkami Sekcji Taternickiej krakowskiego AZS stworzył nieformalną grupę taterników o zdecydowanie sportowym nastawieniu zwaną „Grupą Syfonów”, która w latach 1926–1930 nadawała ton polskiemu taternictwu. W tym czasie Dorawski dokonał wielu przejść nowych dróg w Tatrach:
Rumanowy Szczyt północno-wschodnią ścianą (1928), Lodowy Szczyt z Doliny Śnieżnej (1929), Mały Kieżmarski Szczyt dolnymi urwiskami północnej ściany (1929), Diabla Przełęcz od wschodu (1930), Gerlach wschodnią ścianą (1930), Kieżmarski Szczyt południową ścianą (1930), Ramię Krywania środkiem północnej ściany (1930), Lodowy Szczyt północno-zachodnią ścianą (1931).
Towarzyszami jego wypraw byli inni wybitni wspinacze tamtych czasów, jak Wincenty Birkenmajer, Kazimierz Kupczyk, Adam i Marian Sokołowscy, Alfred i Jan Alfred Szczepańscy, Mieczysław Szczuka czy Karol Wallisch.
W 1931 r. brał udział w wyprawie alpinistycznej w Alpy Delfinackie, gdzie uczestniczył m.in. w III przejściu południowej ściany La Meije w grupie górskiej Écrins. W 1934 r. był uczestnikiem I polskiej wyprawy w Andy, gdzie brał udział w pierwszych wejściach na Alma Negra (6120 m n.p.m.) i na La Mesa (6200 m n.p.m.). W 1934 r. kierował polską wyprawą w Atlas Wysoki, podczas której również uczestniczył w przejściach nowych dróg wspinaczkowych.
Funkcje sprawowane w organizacjach turystycznych i sportowych 1925–1929: członek Komisji Sportowej Polskiego Związku Narciarskiego, 1925–1948 (z przerwami): sekretarz i wiceprezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, 1928–1932: prezes Sekcji Taternickiej Akademickiego Związku Sportowego w Krakowie, 1946–1950: prezes Klubu Wysokogórskiego PTT.
W 1950 r. został mianowany członkiem honorowym Klubu Wysokogórskiego PTT, a w 1974 r. członkiem honorowym Polskiego Związku Alpinizmu.
Publikacje Dorawski dużo publikował na tematy związane z taternictwem i himalaizmem. Ogłosił wiele artykułów, notatek, sprawozdań, recenzji itp. zarówno w czasopismach specjalistycznych („Taternik”, „Wierchy”), jak i w prasie codziennej. Był jednym z najlepszych w swoim czasie znawców dziejów zdobywania Himalajów. Napisał książki:
Walka o szczyt świata, Warszawa 1955, Człowiek zdobywa Himalaje, Kraków 1957, Wysoko w Andach, Warszawa 1961 („Iskry”, seria Naokoło świata).
Przypisy
Bibliografia
Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Dorawski Jan Kazimierz, w: Wielka encyklopedia tatrzańska, Wydawnictwo Górskie, Poronin 1995, ;
Kategoria:Członkowie Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Oficerowie 5 Batalionu Sanitarnego Kategoria:Oficerowie 10 Batalionu Sanitarnego Kategoria:Podporucznicy lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Polscy działacze narciarscy Kategoria:Polscy radiolodzy Kategoria:Polscy twórcy literatury górskiej Kategoria:Polscy taternicy Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zmarli w 1975