Grzeszny żywot Franciszka Buły – film polski w reżyserii Janusza Kidawy, zrealizowany w 1980, w którym twórca próbuje utrwalić w fabularnej fikcji obyczajowość polskiego Śląska, filmweb.pl, [dostęp 2009-06-11]..
Fabuła Film opowiada o losach mieszkańców Górnego Śląska w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Przedstawia realia tamtych lat – podział Górnego Śląska granicą polsko-niemiecką, problemy górnośląskich górników, strajki i kryzys gospodarczy. Tytułowy bohater, Franciszek Buła, z powodu panującej w rodzinie biedy, po śmierci ojca w wieku 15 lat podejmuje pracę w kopalni. Tam styka się z komunistycznym agitatorem, a zaproszony przez niego na spotkanie z delegatem z Warszawy, zostaje aresztowany za związki z komunistami i posądzenie o kradzież. Trafia do więzienia, w międzyczasie umiera jego matka. Po wyjściu na wolność trudni się przemytem, nielegalnym wydobyciem węgla z biedaszybów, w końcu postanawia zostać elwrem – członkiem trupy wędrownych artystów (połączenia cyrku, kabaretu i kapeli miejskiej), utrzymujących się z datków za występy na górnośląskich podwórkach. W obliczu zbliżającej się wojny trupa Franciszka Buły postanawia przeznaczyć zarobione pieniądze na zakup karabinu maszynowego dla polskiej armii. W ostatnim geście protestu Franciszek i jego kamraci oddają mocz na witające Niemców graniczne hasło.
W filmie wystąpiło wielu naturszczyków.
Obsada Andrzej Grabarczyk – Franciszek Buła Jarosław Antonik – Franciszek Buła w dzieciństwie Jerzy Cnota – Wilek Lizoń, konferansjer „elwrów” Mirosław Krawczyk – Stanik Adam Baumann – „Zagłębiak” Henryk Stanek – Gajda Henryk Skolik – brat Gajdy Tadeusz Chrostek – żongler Ginter Benkartek – fakir Urszula Benkartek – Hejdla, córka fakira Irena Moczygęba – Pina Dorota Wdowik – Marika Halina Wyrodek – matka Buły Marian Dziędziel – ojciec Buły Jerzy Kuczera – Edik Grossbaum Grażyna Szapołowska – (podwójna rola) matka Kariny, dorosła Karina Andrzej Mrożewski – pan de Berg Janina Pustówka – Starka Magdalena Scholl – Karina w dzieciństwie Andrzej Skupiński – górnik Brzuska Bolesław Abart – oficer niemiecki Michał Leśniak – szynkarz Onderka Marian Łącz – Ficek Tadeusz Madeja – nauczyciel Beata Maj – nauczycielka Wiesław Wójcik – mężczyzna na pogrzebie ojca Buły Jan Bógdoł – celnik Czesław Magnowski – widz Jacek Bryniarski Lucjan Czerny Bożena Gazewska
Antoni Gryzik Jan Klemens Ambroży Klimczak Elżbieta Laskiewicz Marta Ławińska Jan Mayzel Henryk Maruszczyk Jerzy Siwy Bogdan Zieliński
Interpretacje Choć film przypomina o udziale niemieckich mieszkańców w złamaniu polskiego oporu we wrześniu 1939 r., to według Jarosława Suchoplesa jego wymowa podkreśla wartość zniszczonej przez wojnę różnorodności etnicznej i tożsamości regionalnej.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Polskie filmy obyczajowe Kategoria:Polskie filmy poetyckie Kategoria:Polskie filmy z 1980 roku Kategoria:Filmy w reżyserii Janusza Kidawy Kategoria:Filmy Zespołu Filmowego Silesia Kategoria:Filmy kręcone w Katowicach Kategoria:Filmy kręcone w Mysłowicach Kategoria:Filmy kręcone w Rudzie Śląskiej Kategoria:Filmy kręcone w Świętochłowicach