thumb|Owoce szkarłatki amerykańskiej Szkarłatka, alkiermes (Phytolacca L.) – rodzaj roślin z rodziny szkarłatkowatych (alkiermesowatych). Obejmuje 26 gatunków. Rośliny te spotykane są na wszystkich kontynentach (z wyjątkiem Antarktydy) w strefie tropikalnej i subtropikalnej, z największym zróżnicowaniem na półkuli północnej, przy czym w Europie, Australii, północnej Afryce rośliny te występują jako introdukowane. W Polsce dwa gatunki notowane są jako przejściowo dziczejące (efemerofity) – szkarłatka amerykańska P. americana i szkarłatka jagodowa P. acinosa.
Kilka gatunków uprawianych jest jako rośliny uprawne. Młode pędy niektórych gatunków są jadalne po ugotowaniu. Sok z owoców wykorzystywany był do barwienia wina i jako atrament. Niektóre gatunki wykorzystywano jako rośliny lecznicze i źródło saponin do trucia ślimaków.
Morfologia Pokrój Wysokie byliny wyrastające z grubego, drewniejącego korzenia, osiągające do 2 m wysokości, rzadko drzewa (P. dioica) o wysokości do 25 m. Liście Skrętoległe, niepodzielone i zwykle ogonkowe. Kwiaty Zebrane w liczbie od 5 do 100 w groniaste kwiatostany wyrastające z kątów liści, zwisające lub wzniesione. Działki kielicha w liczbie 5 do 8, białe, rzadziej zielonkawe lub czerwone, zaokrąglone, podczas owocowania często mięśniejące. Płatków korony brak. Pręcików jest 5 do 30 w jednym lub dwóch okółkach. Zalążnia górna z 3–16 szyjkami (odpowiednio do liczby owocolistków). Owoce Spłaszczone, ciemnoczerwone jagody i soczewkowate niełupki.
Systematyka Pozycja systematyczna Rodzaj z rodziny szkarłatkowatych (alkiermesowatych) Phytolaccaceae.
Wykaz gatunków
Przypisy
Kategoria:Szkarłatkowate