Oliver Twist – powieść Charlesa Dickensa, napisana w latach 1837–1838. Pierwsze polskie wydanie ukazało się w 1846.
Fabuła Akcja powieści toczy się w Anglii: początkowo w prowincjonalnym miasteczku, później w Londynie, a także innych miejscach kraju. Czas akcji nie jest bliżej określony, ponieważ narrator uznaje to za rzecz zbędną.
Tytułowy bohater, sierota, zostaje umieszczony wraz z innymi pozbawionymi rodziny dziećmi w sierocińcu, w którym cierpi głód, zimno i nieludzkie traktowanie, prowadzące do licznych zgonów dzieci. Oliver, któremu mimo wszystko udało się przeżyć, w dniu swoich dziewiątych urodzin zostaje zabrany do kolejnego przytułku, w którym ma „zdobyć wykształcenie i nauczyć się pożytecznego rzemiosła”. Głodzony i poniewierany, zostaje wyrzucony, gdy prosi o dokładkę i odtąd próbuje samodzielnie dać sobie radę w życiu.
Przez swoją naiwność chłopiec trafia do środowiska przestępczego. Stary przywódca szajki młodocianych złodziei chce nauczyć Olivera okradać innych, ale próby zdemoralizowania chłopca okazują się daremne. Z początku ufny i nic nie podejrzewający chłopiec poznaje intencje przestępcy i prosi go o wypuszczenie, bo nie chce nikogo okradać.
Oliver zostaje w brutalny sposób przymuszony przez bandytów do uczestnictwa w napadzie na dom starej arystokratki. Chłopiec zostaje postrzelony przez lokaja, ale właścicielka domu podejmuje decyzję o pozostawieniu dziecka u siebie. Razem z nią i jej bliskimi Oliver toczy życie pełne szczęścia i miłości, do czasu, gdy niebezpieczni znajomi znów dają znać o swoim istnieniu. Chłopiec już jednak nie jest sam – w nierównej walce z londyńskimi bandytami może liczyć na wsparcie kochających przyjaciół.
Ekranizacje filmowe Oliver Twist – amerykański film niemy z 1909 roku Oliver Twist – brytyjski film niemy z 1912 roku Oliver Twist – amerykański film niemy z 1922 roku Oliver Twist – brytyjski film z 1948 roku Oliver! – film muzyczny z 1968 roku (filmowa wersja musicalu scenicznego Oliver! z 1960 roku) Oliver Twist – film z 1982 roku Oliver Twist – australijski film animowany z 1982 roku Nowe Przygody Olivera – meksykański film animowany z 1987 roku Oliver i spółka – amerykański film animowany z 1988 roku Oliver Twist – amerykański film z 1997 roku Przygody Olivera Twista – serial animowany (1997–1998) Oliver Twist – miniserial z 1999 roku Oliver Twist – film z 2005 roku
Zobacz też Tekst powieści w oryginale (jęz. angielski): wikisource:Oliver Twist lub olivr11.txt
Kategoria:Powieści Charlesa Dickensa Kategoria:Angielskie powieści obyczajowe Kategoria:Powieści, których akcja toczy się w Londynie Kategoria:Powieści z 1838