thumb|240px|Franciszek I na marach (autor nieznany) Franciszek (I) (ur. 24 marca 1577 w Bardzie, zm. 27 listopada 1620 w SzczecinieE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 468–470.) – koadiutor biskupstwa kamieńskiego (od 1592), biskup kamieński (1602-1618), starosta bytowski (od 1606) i książę szczeciński (od 1618); syn Bogusława XIII z dynastii Gryfitów.

Życiorys Był czwartym dzieckiem, a zarazem drugim synem ówczesnego księcia pomorskiego Bogusława XIII i jego pierwszej żony Klary, księżniczki brunszwickiej. Imię otrzymał po ojcu matki – księciu brunszwickim FranciszkuE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 468..

. Od najmłodszych lat przewidziany był na stanowisko biskupa kamieńskiego. Najpierw w 1592 został koadiutorem biskupstwa, a po rezygnacji na jego rzecz 20 czerwca 1602 poprzedniego biskupa, stryja Kazimierza VII został 15 września tegoż roku wybrany na administratora sekularyzowanego księstwa biskupiego w KamieniuK. Kozłowski, J. Podralski, Gryfici. Książęta Pomorza Zachodniego, s. 125..

W wyniku układów z braćmi po śmierci ojca, Bogusława XIII prócz biskupstwa objął też w zarząd starostwo bytowskie. Podróżował po Europie, zwiedził m.in. Niderlandy, Francję oraz Czechy. Śmierć najstarszego brata – Filipa II, księcia szczecińskiego w 1618, spowodowała objęcie urzędu przez Franciszka. Książę przekazał swojemu najmłodszemu bratu – Ulrykowi stolec biskupi oraz władztwo szczecineckieE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 473..

Jeszcze będąc biskupem kamieńskim, Franciszek rozpoczął w 1609 starania o rękę Zofii, córki Chrystiana I, elektora saskiego i Zofii brandenburskiej. Do ślubu doszło w lipcu 1610 w Dreźnie, wymiany obrączek – 26 sierpnia tamże, natomiast uroczysty wjazd nowo poślubionej małżonki do Bytowa miał miejsce 13 października 1610. Małżeństwo to było bezdzietneE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 470..

Franciszek podejmował próby podniesienia obronności księstwa. W założeniach powołanej komisji wojskowej było stworzenie stałej, regularnej armii, która według wczesnych projektów miała składać się z (minimum) 1500 jazdy oraz 8 tysięcy piechoty. Założenia przewidywały również budowę arsenału w Szczecinie. Koncepcja księcia spotkała się z krytyką poddanych, którzy wyrażali sprzeciw wobec podniesionego podatku obronnego. . W wyniku niezadowolenia społecznego i trudności fiskalnych – Franciszek pozostawił skarb książęcy z zadłużeniem w wysokości 150 tysięcy guldenów.

Książę zmarł 27 listopada 1620 w Szczecinie. Jego prochy spoczęły 17 stycznia 1621, w kościele zamkowym pod wezwaniem św. Ottona. Księstwo szczecińskie po jego śmierci odziedziczył młodszy brat – Bogusław XIV.

Genealogia

Przypisy

Bibliografia Opracowania

Literatura dodatkowa (online) Madsen U., Franz. Herzog von Pommern-Stettin (niem.), [dostęp 2012-04-01]. Müller H., Franz I. (niem.), [w:] NDB, ADB Deutsche Biographie (niem.), [dostęp 2012-04-01].

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Greifswaldzie Kategoria:Biskupi kamieńscy (luterańscy) Kategoria:Władcy Pomorza Zachodniego Kategoria:Duchowni luterańscy Kategoria:Gryfici Kategoria:Urodzeni w 1577 Kategoria:Zmarli w 1620