Filippo Tommaso Marinetti (ur. 22 grudnia 1876 w Aleksandrii, zm. 2 grudnia 1944 w Bellagio we Włoszech) – włoski ideolog, poeta, wydawca, jeden z twórców i głównych teoretyków futuryzmu na początku XX wieku. Mąż artystki Benedetty Cappy.
Życiorys Niektóre z jego młodzieńczych wierszy były dedykowane Giuseppe Garibaldiemu.
W 1894 zamieszkał w Mediolanie. Na początku XX wieku zaprzyjaźnił się z Gustavem Kahnem, teoretykiem nowej poezji i estetyki. W czerwcu 1908 Marinetti przeżył wypadek samochodowy.
Początkowo publikował w założonym przez siebie w 1905 magazynie „Poesia”. Przyjął wtedy pseudonim literacki „Hesperus” (nawiązujący do symbolu narodowego Włoch). Organizował „futurystyczne soirées” – spotkania, podczas których członkowie tego ruchu artystycznego prezentowali swoje prace i wiersze. Jest autorem Manifestu futuryzmu – dzieła programowego zapoczątkowującego nurt futurystyczny i ogłoszonego 20 lutego 1909 w dzienniku Le Figaro. Manifest zgromadził wokół niego grupę innych artystów utożsamiających się z ruchem: Umberta Boccioniego, Carlo Carrà, Luigiego Russolo, którzy brali udział w dalszych pracach programowych. Sam Marinetti w roku 1913 twierdził, iż ruch futurystyczny stanowi wytrwałą, zorganizowaną i systematyczną zachętę do oryginalnej twórczości, nawet jeśli na pierwszy rzut oka wydaje się szalona.
Marinetti stał się zwolennikiem włoskiego faszyzmu i Benita Mussoliniego. W dziele Futurismo e Fascismo (Futuryzm i faszyzm), wydanym w roku 1924, dowodził, że ideologia faszystowska stanowi najdoskonalszą realizację postulatów futurystycznych. Był członkiem Akademii Królewskiej i jednym z organizatorów życia kulturalnego we Włoszech, a także członkiem rządu faszystowskiego.
W dniach 8-14 marca 1934 roku przebywał w Polsce, gdzie odwiedził Warszawę, Lwów i KrakówPiotr Marek Stański, Marinetti we Lwowie, "Semper Fidelis" 4-5/2004.. Jego przyjazd traktowany był jako wizyta intelektualisty, ale również jako wizyta polityka faszystowskiego wysokiej rangi. W Polsce spotkał się z prawie całym zarządem PEN Clubu, wieloma znanymi osobistościami życia kulturalnego jak również ze znaczącymi politykami. Nie doszła do skutku zaplanowana rozmowa z ministrem spraw zagranicznych Józefem Beckiem, z powodu nagłego wyjazdu tego ostatniego.
Wybrana twórczość Do automobilu (utwór pisany wierszem wolnym), 1905 Manifest futuryzmu, 1909 Zabijmy światło księżyca!, 1909 Mafarka il Futurista (oryg. Mafarka le futuriste) (powieść), 1909 Nasi wspólni wrogowie, 1910
Przypisy
Linki zewnętrzne Manifest futuryzmu
Kategoria:Futuryści (pisarze) Kategoria:Ludzie urodzeni w Aleksandrii Kategoria:Pisarze związani z Aleksandrią Kategoria:Pisarze związani z Mediolanem Kategoria:Pisarze związani z Paryżem Kategoria:Włoscy poeci XX wieku Kategoria:Włoscy prozaicy XX wieku Kategoria:Urodzeni w 1876 Kategoria:Włoscy pisarze Kategoria:Zmarli w 1944