Powiat lubomelski – powiat polski istniejący w latach 1920–1939. Jego siedzibą było miasto Luboml.
Historia Powiat utworzono 12 grudnia 1920 r. pod Zarządem Terenów Przyfrontowych i Etapowych z części powiatu włodzimierskiego (gminy: Bereźce, Hołowno, Huszcza, Luboml, Pulmo, Szack i Zgorawy oraz miasto Luboml)Dziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 46.
19 lutego 1921 r. wszedł w skład nowo utworzonego województwa wołyńskiego II Rzeczypospolitej. W skład powiatu wchodziło 7 gmin wiejskich, 1 miejska 101 gromad wiejskich (sołectw) i 1 miasto.
Dane Powiat lubomelski zajmował północno-zachodnią część województwa wołyńskiego i graniczył: od zachodu z województwem lubelskim, wzdłuż rzeki Bug (powiaty włodawski i chełmski), od północy z województwem poleskim (powiat brzeski), od wschodu z powiatem kowelskim oraz od południa z powiatem włodzimierskim.
Powierzchnia powiatu wynosiła 2.054 km², a ludność 85,5 tys. osób (według spisu z 1931 r.), a więc dawała wskaźnik zamieszkania 42 osoby na 1 km².
Powiat w większości zamieszkany był przez ludność ukraińską liczącą 66,0 tys. osób (72,2%). Drugą narodowością pod względem liczebności byli Polacy w liczbie 12,1 tys. osób (14,2%), pozostali to Żydzi i inne nieliczne grupy narodowościowe.
Według drugiego powszechnego spisu ludności z 1931 roku powiat liczył 85 507 mieszkańców, 10 998 było rzymskokatolickiego wyznania, 107 – unickiego, 65 578 – prawosławnego wyznania, 860 – augsburskiego, 18 – reformowanego, 5 – unijne ewangelickie, 47 osób podało wyznanie ewangelickie bez bliższego określenia, 931 – inne chrześcijańskie, 6 861` – mojżeszowe, 2 – inne niechrześcijańskie, 94 osób nie podało przynależności konfesyjnej.
Podział administracyjny Gminy (1933) gmina Bereźce gmina Hołowno gmina Huszcza gmina Luboml (miejska) gmina Luboml gmina Pulmo (siedziba: Pulemiec, następnie gmina Pulemiec) gmina Szack gmina Zgorany
Miasta Luboml
Starostowie Jan Emeryk (od 1923) Cezary Wielhorski (od 1923) Jerzy Bonkowicz-Sittauer Hubert Stempkowski (do 1937)
Zobacz też podział administracyjny II RP województwo wołyńskie (II Rzeczpospolita)
Przypisy
Linki zewnętrzne Powiat lubomelski. Szkic monograficzny (1936) w bibliotece Polona
lubomelski Powiat L