Nowy cmentarz żydowski w Będzinie – zabytkowy kirkut w Będzinie położony na północnym zboczu Góry Zamkowej przy ul. Podzamcze.
W Będzinie istniały trzy cmentarze żydowskie, z których przetrwał jedynie kirkut na Górze Zamkowej, zwany nowym cmentarzem żydowskim. Powstał on w 1831Burchard podaje datę powstania cmentarza jako XIX w. w związku z wybuchem w lipcu tegoż roku epidemii cholery w Będzinie, gdy stary kirkut na Zawalu okazał się za mały, by pomieścić wszystkie ciała. Grunt pod cmentarz zakupiono od mieszkańców miasta za 300 guldenów.
Na powierzchni 0,5 ha zachowało się ok. 250 całych macew oraz ok. 550 rozbitych lub mocno uszkodzonychBurchard podaje liczbę zachowanych nagrobków jako około 300.. Najstarszy nagrobek pochodzi z 1831 r. Na macewach zachowały się inskrypcje nagrobne w językach hebrajskim i jidysz. Obecnie teren cmentarza jest zaniedbany, porośnięty przez las. Pośrodku zachowały się także fundamenty ohelu, najprawdopodobniej rabina Barucha Hercygiera (według innej, niepewnej hipotezy rabina Jakuba NatanaZob. serwis kirkuty.xip.pl.) oraz pozostałości kamiennego muru ogrodzenia. Macewa Jakuba Natana (z wyrzeźbionym orłem Rzeczypospolitej) znajduje się dzisiaj w Muzeum Zagłębia w Będzinie.
Cmentarz był użytkowany do końca lat 70. XIX w. Podczas II wojny światowej został zdewastowany przez Niemców. Na teren cmentarza prowadzi odbudowana brama.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Cmentarz żydowski w Będzinie w portalu kirkuty.xip.pl Nowy cmentarz żydowski w Będzinie na portalu Wirtualny Sztetl Nasze Cmentarze - cmentarze żydowskie w województwie śląskim
Historia Żydów będzińskich Nowy cmentarz żydowski polska-org.pl
Będzin Kategoria:Cmentarze w Będzinie Kategoria:Architektura judaizmu w Będzinie Będzin Kategoria:Zabytki nieruchome w Będzinie