Karol Świdziński (ur. 5 lipca 1841 w Skomorochach, zm. 4 czerwca 1877 w Stanisławowie na Pokuciu) – polski poeta.
Życiorys Studiował agronomię w Instytucie Agronomicznym i w szkole rolniczej. Przed wybuchem powstania lat 1863-1864 działał w konspiracji razem z Jarosławem Dąbrowskim (który był spokrewniony ze Świdzińskim)K. Wyczańska, Polacy w Komunie Paryskiej 1871 r., Wyd. MON, Warszawa 1971, s. 311.. W okresie powstania styczniowego walczył jako naczelnik oddziału żandarmerii w bitwach pod następującymi miejscowościami: Skomorochami, Mołoduszynem, Ciotuszą i Krasnobrodem (na Lubelszczyźnie). Po upadku zrywu powstańczego udał się na emigrację najpierw do Galicji, następnie do Belgii, gdzie podjął studia w Gandawie. Przeniósł się do Francji w 1866 r. Tamże pracował wpierw jako rysownik, a później podjął pracę jako agent handlowy. Został profesorem literatury i języka polskiego w batignolskiej szkole w Paryżu. Był członkiem Zjednoczenia Emigracji Polskiej. W latach wojny francusko-pruskiej 1870-1871 walczył w szeregach 223 batalionu gwardii narodowej w randze sierżanta, a w okresie Komuny Paryskiej został awansowany na stopień kapitana w tym samym oddziale. Uczestniczył w walkach w Neuilly i Asnieres. Należał do sztabu gen. Jarosława Dąbrowskiego. Przydzielono mu zadanie organizacji oddziału gwardii konnej. Został dowódcą uformowanego szwadronu zwiadowców konnych XI dzielnicy Paryża. 1 maja 1871 r. awansowano Świdzińskiego do stopnia podpułkownika. 13 maja podał się do dymisji, gdyż żołnierze oraz oficerowie jego oddziału przeszli pod zwierzchnictwo gen. Bergereta. Wtedy prawdopodobnie w wyniku nieporozumienia został on zaaresztowany, ale zainterweniował sam gen. J. Dąbrowski, który uznał sankcję aresztu za bezzasadną. Potem Świdziński stale towarzyszył Dąbrowskiemu i był przy generale w dniu 23 maja, w chwili, gdy ten został raniony śmiertelnie na barykadzie przy ul. Myrha w dzielnicy Montmartre. Po upadku Komuny Świdziński uciekł do Londynu, gdzie utrzymywał kontakty z I Międzynarodówką i korzystał z pomocy Karola MarksaK. Wyczańska, op. cit., s. 311.. Kiedy wyjeżdżał do Galicji, otrzymał od Marksa środki pieniężne, prawdopodobnie przeznaczone na cele propagandowe. Po powrocie do kraju Świdziński przez pewien okres pracował przy budowie linii kolejowej w zaborze austriackim. Zamieszkał w Krakowie, gdzie podjął pracę w redakcji pisma „Na dziś” (w tym piśmie ukazał się jego znany wiersz, pozytywistyczny Naprzód pracą). Zmarł 6 lat po powrocie do Polski - 4 czerwca 1877 r. w Stanisławowie. W 1878 r. wydano jego Poezje.
Pochowany na Cmentarzu Sapieżyńskim w StanisławowieStanisław Sławomir Nicieja, Cmentarz Sapieżyński w Stanisławowie, w: Echa Przeszłości XXI/2, 2020, s. 198.. W Stanisławowie ustanowiono jego pomnik.
Przypisy
Bibliografia Krystyna Wyczańska, Polacy w Komunie Paryskiej 1871 r., Wyd. MON, Warszawa 1971, s. 311.
Linki zewnętrzne Karol Świdziński, Poezje, Lwów 1878 (dostęp elektroniczny na stronach biblioteki cyfrowej Polona)
Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Sapieżyńskim w Stanisławowie Kategoria:Polscy poeci XIX wieku Kategoria:Polacy w Komunie Paryskiej Kategoria:Powstańcy styczniowi Kategoria:Uczestnicy wojny francusko-pruskiej Kategoria:Urodzeni w 1841 Kategoria:Zmarli w 1877 Kategoria:Żandarmi powstania styczniowego