thumb|Kazimierz Kowalski, Małgorzata Kulińska i Wojciech Blecharczyk podczas koncertu w Sanoku (2009) Kazimierz Wiesław Kowalski (ur. 30 lipca 1951 w Łodzi, zm. 1 sierpnia 2021 tamże) – polski śpiewak operowy (bas), związany z Teatrem Wielkim w Łodzi jako solista oraz wieloletni dyrektor naczelny i artystyczny. Popularyzator muzyki poważnej, opery i operetki, prezenter radiowy i telewizyjny.

Życiorys Ojcem Kazimierza był Wiesław Wierusz-Kowalski, aktor łódzkich teatrów, a matką Marianna. Ukończył studia na Wydziale Wokalno-Aktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Łodzi (w klasie śpiewu Antoniego Majaka). W latach 1967–1976 był wokalistą i organistą w zespole big beatowym Dziwne Rzeczy. W 1976 (na V roku studiów) wystąpił w prestiżowym 22. Międzynarodowym Konkursie Wokalnym w Tuluzie, gdzie zajął najwyższą trzecią nagrodę (nagrody 1 i 2 wówczas nie przyznano). W tym samym roku został solistą Teatru Wielkiego w Łodzi, gdzie zadebiutował partią Kecala w Sprzedanej narzeczonej Smetany.

W latach 1994–1997 był dyrektorem naczelnym i artystycznym Teatru Wielkiego w Łodzi. Doprowadził wtedy do transmisji telewizyjnej na żywo, na cały świat, opery „Straszny dwór” Stanisława Moniuszki. Dał się poznać jako dobry organizator, gdyż Teatr Wielki w Łodzi, za jego dyrektorowania, był jedną z nielicznych placówek teatralnych w ówczesnej Polsce przynoszących dochody. W 1998 z jego inicjatywy powstał również Festiwal Operowo-Operetkowy działający w oparciu o nowo otwarty Teatr Letni w Ciechocinku, przez prasę festiwal bywa opisywany jako jedno z najważniejszych muzycznych wydarzeń lata. Był również twórcą Polskiej Opery Kameralnej.

Występował w programach telewizyjnych m.in.: „Dobry wieczór, tu Łódź” i „Kazimierz Kowalski zaprasza” (TVP1). Od 2000 r. prowadził audycje w Programie I Polskiego Radia, w których przedstawiał sylwetki wybitnych polskich artystów. Na antenie Radia Łódź prowadził cykliczną audycję zatytułowaną „Archiwum Henryka Debicha” (wcześniej jako „Z albumu Henryka Debicha”), zainicjowaną z okazji obchodów 90-lecia rozgłośni.

Od grudnia 2005 do listopada 2008, ponownie był dyrektorem artystycznym Teatru Wielkiego w Łodzi. W styczniu 2016 startował w konkursie na nowego dyrektora Opery Bałtyckiej.

Jego dorobek artystyczny to m.in. 10 wydanych płyt. W 2021 roku obchodził 50-lecie pracy artystycznej. W tymże roku ukazała się jego książka zatytułowana „Dyrektorem się bywa, artystą się jest”, opowiadająca o jego życiu w latach 1955–2020.

Zmarł wskutek zawału serca, którego doznał na dzień przed śmiercią. 12 sierpnia 2021 został pochowany w grobie rodzinnym na cmentarzu rzymskokatolickim przy ul. Szczecińskiej w Łodzi, po zakończeniu 23. edycji Festiwalu Operowo-Operetkowego w Ciechocinku.

Życie prywatne Z drugiego małżeństwa, z Małgorzatą Wrońską-Kowalską, miał jednego syna, Stanisława (ur. 1990).

Nagrody i odznaczenia 1985 – Dyplom MSZ za wybitne zasługi w propagowaniu i upowszechnianiu polskiej kultury za granicą 2000 – tytuł Najsławniejszego Polaka 1999 Roku przyznany w plebiscycie słuchaczy PR 2001 – Odznaka „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” 2002 – Złoty Krzyż Zasługi 2006 – Brązowy Medal Gloria Artis – Zasłużony Kulturze 2021 – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie) za „wybitne zasługi dla kultury polskiej, za osiągnięcia w pracy artystycznej i w popularyzowaniu muzyki poważnej" 2021 – Medal „Za zasługi dla Ruchu Ludowego” im. Wincentego Witosa (pośmiertnie)

6 sierpnia 2017 odsłonił swoją gwiazdę na Ciechocińskim Deptaku Sław.

Partie operowe Tytuł operyAutor operyRolaReżyseriaTeatrPremieraCyganeriaGiacomo PucciniAlcindorLaco AdamikTeatr Wielki – Łódź1977-04-02JolantaPiotr CzajkowskiBertrandBolesław JankowskiTeatr Wielki – Łódź1978-03-19ZorbaJohn KanderNikoHolger ReenbergTeatr Wielki – Łódź1979-02-24HrabinaStanisław MoniuszkoChorążyWojciech BoratyńskiTeatr Wielki – Łódź1979-12-08Don PasqualeGaetano DonizettiDon PasqualeLech KomarnickiTeatr Wielki – Łódź1982-01-30Łucja z LammermooruGaetano DonizettiRajmundRenzo GiacchieriTeatr Wielki – Łódź1983-11-19MefistofelesArrigo BoitoMefistofelesRyszard PerytTeatr Wielki – Łódź1984-06-23Così fan tutteWolfgang Amadeus MozartDon AlfonsoAdam HanuszkiewiczTeatr Wielki – Łódź1986-10-05La TraviataGiuseppe VerdiDoktor GrenvilGuy CoutanceTeatr Wielki – Łódź1987-03-07ToscaGiacomo PucciniCesare AngelottiKlaus WagnerTeatr Wielki – Łódź1988-02-20Kawaler srebrnej różyRichard StraussNotariuszAlexander KraftTeatr Wielki – Łódź1989-03-18Kynolog w rozterceHenryk CzyżDelegatBogusław DanielewskiTeatr Wielki – Łódź1989-12-02Diabły z LoudunKrzysztof PendereckiRangierMarek Weiss-GrzesińskiTeatr Wielki – Łódź1990-06-23Don GiovanniWolfgang Amadeus MozartLeporello; KomandorMarek Weiss-GrzesińskiTeatr Wielki – Łódź1991-03-23CarmenGeorges BizetZunigaMichel GiesTeatr Wielki – Łódź1991-09-14Piaf – moje pieśni to jaKlaus WagnerTeatr Wielki – Łódź1992-01-01Bal maskowyGiuseppe VerdiTomGray VeredonTeatr Wielki – Łódź1993-03-20AidaGiuseppe VerdiFaraonSławomir ŻerdzickiTeatr Wielki – Łódź1993-09-25Ubu królKrzysztof PendereckiGiron, ciuraLech MajewskiTeatr Wielki – Łódź1993-11-09Kniaź IgorAleksandr BorodinKonczakGuram MeliwaTeatr Wielki – Łódź1994-10-22Don PasqualeGaetano DonizettiDon PasqualeWłodzimierz TraczewskiTeatr Wielki – Łódź1995-01-21CyganeriaGiacomo PucciniCollineGuram MeliwaTeatr Wielki – Łódź1995-02-11RigolettoGiuseppe VerdiSparafucile, Hrabia CepranoGuram MeliwaTeatr Wielki – Łódź1995-04-22Czarodziejski fletWolfgang Amadeus MozartSarastroGwenda BerndtTeatr Wielki – Łódź1995-12-16Baron cygańskiJohann Strauss (syn)Kazimierz KowalskiTeatr Wielki – Lwów1996-06-08Baron cygańskiJohann Strauss (syn)Kalman ŻupanKazimierz KowalskiTeatr Wielki – Łódź1996-06-08Don PasqualeGaetano DonizettiDon PasqualeKazimierz KowalskiFilharmonia – Częstochowa1998-01-31Straszny dwórStanisław MoniuszkoZbigniewKazimierz KowalskiFilharmonia – Częstochowa2000-07-23La TraviataGiuseppe VerdiDoktor GrenvilKazimierz Kowalskiprzedstawienie impresaryjne2001-03-31HrabinaStanisław MoniuszkoChorążyKazimierz KowalskiTeatr Letni – Ciechocinek2002-03-23Krakowiacy i GóraleJan Stefani i Wojciech Bogusławski –Kazimierz KowalskiTeatr Wielki – Łódź2006-10-14HalkaStanisław Moniuszko –Kazimierz KowalskiTeatr Wielki – Łódź2006-10-28Księżniczka czardaszaImre Kálmán –Kazimierz KowalskiTeatr Miejski – Lwów2006-12-08

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kazimierz Kowalski w Cyfrowym Muzeum Teatru Wielkiego w Łodzi.

Kategoria:Absolwenci Akademii Muzycznej im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi dla Ruchu Ludowego” im. Wincentego Witosa Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita) Kategoria:Osobowości telewizyjne związane z TVP Kategoria:Polscy wokaliści popowi Kategoria:Polscy wokaliści rockowi Kategoria:Polscy organiści Kategoria:Polskie basy Kategoria:Polscy śpiewacy operowi Kategoria:Redaktorzy PR1 Kategoria:Muzycy związani z Radiem Łódź Kategoria:Dyrektorzy teatrów w Łodzi Kategoria:Ludzie urodzeni w Łodzi Kategoria:Pochowani na cmentarzu rzymskokatolickim Matki Boskiej Nieustającej Pomocy w Łodzi Kategoria:Urodzeni w 1951 Kategoria:Zmarli w 2021