Otton I (ur. w okr. 1 stycznia–31 sierpnia 1279, zm. 30 lub 31 grudnia 1344 w KołbaczuE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, ss. 170-172.) – pogrobowiec, syn Barnima I i Matyldy askańskiej (trzeciej żony księcia), córki Ottona III, margrabiego brandenburskiego i Bożeny (Beatrix). Książę (łac. dux Slavorum, Cassubie et Stettin), nazywany często leniwym i dewocyjnym, także „Ojcem ubogich”. Założyciel dynastii książąt szczecińskich.
Podział księstwa Od 1294 wespół ze starszym wiekiem Barnimem II, sprawował samodzielne rządy. Po tragicznej śmierci brata, w wyniku układu podziałowego z Bogusławem IV, jaki miał miejsce w dniach od 27 czerwca do 12 lipca 1295, został księciem szczecińskimE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 170.K. Kozłowski, J. Podralski, Gryfici. Książęta Pomorza Zachodniego, s. 85.. Nad podziałem kraju czuwała komisja złożona z ośmiu przedstawicieli rycerstwa oraz czterech ze Szczecina, w tym sołtysem miasta – Henrykiem BarvotemH. Lesiński, Rozdrobnienie feudalne 1237-1478, ss. 94-95, 138..
Jego terytorium rozciągało się między Pianą i Iną ze Szczecinem, Gryfinem, Pyrzycami, Gardźcem, Pieńkuniem, Dyminem, Trzebiatowem (Treptow a.d. Tollensee), a WkryujściemB. Dopierała, Polskie losy Pomorza Zachodniego, s. 72..
Konflikt pomorsko-brandenburski mały|lewo|190px|Wzór pieczęci książęcej, odrys XIX-wieczny W 1319 po śmierci margrabiego Waldemara Wielkiego i w rok później jego następcy Henryka II, książę Otton I postanowił odebrać Brandenburgii sporne tereny. Przy pomocy księcia wrocławskiego Henryka VI oraz króla Danii Krzysztofa II, dokonał próby przejęcia Marchii Wkrzańskiej. W końcu sierpnia 1320 opanował Pasewalk, Prenzlau i Templin, uznając władcę duńskiego Krzysztofa za opiekunaZ. Boras, Książęta Pomorza Zachodniego, s. 67.. Brandenburczycy zwrócili Ottonowi Pełczyce z okręgiem, natomiast Świdwin i Złocieniec oddali pod zastawB. Dopierała, Polskie losy Pomorza Zachodniego, s. 74..
W następstwie tych działań doszło do wojny Pomorza z Meklemburgią. Wspólne jednak zagrożenie ze strony Ludwika V (syna Ludwika IV Bawarskiego), doprowadziło do podziału pomiędzy siebie Marchii Wkrzańskiej (1323). W roku następnym zawiązał się sojusz przeciw Brandenburgii i w kolejnym z Władysławem Łokietkiem, królem Polski (1325)Sojusz z Władysławem Łokietkiem przeciw Marchii Brandenburskiej, książęta szczecińscy odnawiali jeszcze w 1328.. Przypieczętowaniem tego wydarzenia było ustanowienie w Nakle granicy pomorsko–polskiej na rzece DrawieA. Czacharowski, Dzieje pogranicza Pomorza Zachodniego z Polską w XIII-XVIII wieku, s. 225.Z. Boras, Książęta Pomorza Zachodniego, s. 67-68..
Do eskalacji konfliktu pomorsko-brandenburskiego doszło w momencie koronacji Ludwika IV Bawarskiego na cesarza (styczeń 1328). Otton I otrzymał pomoc ze strony swego syna Barnima III, który przejął stery nad konfliktem, o zmiennych kolejach losuZ. Boras, Książęta Pomorza Zachodniego, s. 69-70.. W 1331 na skutek dalszych pretensji margrabiów do ziem pomorskich, książęta szczecińscy zdecydowali się poddać je pod papieską opiekę Janowi XXII (1331)Z. Boras, Książęta Pomorza Zachodniego, s. 70.. Późniejsze spory dotyczące zwierzchnictwa nad księstwem szczecińskim, spowodowały, że władcy pomorscy stali się wasalami (lennikami) cesarza Ludwika IV i tym samym książętami Rzeszy (hołd lenny we Frankfurcie – 1338)H. Lesiński, Rozdrobnienie feudalne 1237-1478, s. 138.. Margrabiowie brandenburscy musieli się zadowolić zapewnieniom, że wszelkie roszczenia do sukcesji nad księstwem będą mogli dopiero wysuwać po wygaśnięciu linii szczecińskich Gryfitów.
Sprawa Szczecina . Otton I, wespół z Warcisławem IV, oddał Pomorze pod opiekę biskupa kamieńskiegoB. Dopierała, Polskie losy Pomorza Zachodniego, s. 76.. .
.
.
Ostatnie lata życia Książę Otton I, w podeszłym wieku przebywał w klasztorze kołbackim i oddawał się codziennym modłom. Na skutek swej wielkiej szczodrości, rozdawał jałmużnę i czynił dobre uczynki. Nazywano go wówczas „Ojcem ubogich”. W 1338 przekazał oficjalnie całkowitą władzę swojemu synowi. Faktycznie Barnim III współrządził z ojcem księstwem od 1320.
Zmarł 30 lub 31 grudnia 1344 w Kołbaczu. Inskrypcja nagrobna podała datę śmierci 20 grudnia 1344. Pochowany został w kościele NMP w Szczecinie.
Rodzina Gryfita był żonaty z Elżbietą (według Lubinusa – Elisabeta Suerinensis), hrabianką holsztyńską, córką Gerarda II Ślepego, hrabiego Holsztynu. Ojciec Barnima III Wielkiego i księżniczki MatyldyE. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, ss. 170-172, 399-405..
Istnieje pogląd, że Elżbieta miała być jedną z dwóch żon księcia. Drugą była prawdopodobnie Katarzyna, córka Bernarda, księcia brunszwicko-lüneburskiego (poślubiona 25 marca 1296, zmarła przed 23 maja 1300)E. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, ss. 171-172.
Genealogia
Bogusław IIur. w okr. 1178–1184zm. 23 lub 24 I 1220 lub 1221 Mirosławaur. w okr. 1190–1195zm. p. przed 2 II 1237 Otton IIIur. 1215zm. 9 X 1267 Bożena (Beatrix)ur. przed 1230zm. 27 V 1290P. Sommer, D. Třeštík, J. Žemlička (pod red.), Přemyslovci. Budování českého státu, s. 567. Barnim I Dobry ur. zap. ok. 1210zm. 13 lub 14 XI 1278 Matylda askańskaur. ?zm. 20 XII 1316
1Elżbieta (Elisabeta Suerinensis)ur. ok. 1280zm. 20 VII 1319OO IV 1296 Otton I(ur. w okr. 1 I–31 VIII 1279,zm. 30 lub 31 XII 1344) 2Katarzyna?ur. ?zm. przed 23 V 1300OO 25 III 1296 1 1 Matylda (Metteke)ur. najp. 1301zm. 12 VII 1331Barnim III Wielkiur. przed 1300, bądź w okr. 1303–1304zm. 24 VIII 1368
Uwagi
Przypisy
Bibliografia Opracowania
Czacharowski A., Dzieje pogranicza Pomorza Zachodniego z Polską w XIII-XVIII wieku [w:] Ślaski K. (pod red.), Pomorze Zachodnie - Nasza ziemia ojczysta, Poznań 1960. Dopierała B., Polskie losy Pomorza Zachodniego, Poznań 1970.
Lesiński H., Rozdrobnienie feudalne 1237-1478 [w:] Labuda G. (pod red.), Dzieje Szczecina. Wiek X-1805, T. II, Poznań 1985, .
Sommer P., Třeštík D., Žemlička J. (pod red.), Přemyslovci. Budování českého státu, Praha 2009, .
Literatura dodatkowa (online) v. Bülow, Otto I., Herzog von Pommern-Stettin (niem.) [w:] NDB, ADB Deutsche Biographie (niem.), [dostęp 2012-04-27]. Madsen U., Otto I. Herzog von Pommern-Stettin (niem.), [dostęp 2012-04-27].
Kategoria:Władcy Pomorza Zachodniego Kategoria:Gryfici Kategoria:Urodzeni w XIII wieku Kategoria:Zmarli w 1344 Kategoria:Ludzie związani z Pełczycami