Adeste Fideles (łac. Przybądźcie wierni) – średniowieczny hymn katolicki na okres Bożego Narodzenia nieznanego autorstwa.
Charakterystyka Jedyną pewną informacją o pochodzeniu pieśni jest imię i nazwisko kopisty, który zapisał tekst i melodię popularnej pieśni irlandzkiej – sir John Francis Wade (1711–1786). Autor ten sporządził kopię hymnu między 1743-1744 dla katolickiego chóru w Douai na północy Francji (region Nord-Pas-de-Calais). W XVIII w. w miasteczku chronili się prześladowani przez irlandzkich protestantów na Wyspach Brytyjskich katolicy.
Hymn ten został przetłumaczony na wiele języków i jest jedną z najpopularniejszych i najbardziej znanych kolęd świata. Najczęściej obok oryginalnej wykonywana jest wersja angielska O come all ye faithful.
Melodia Za autora muzyki do tej kolędy uważa się Johna Francisa Wade, jednak spotykane są także zdania, że jej autorem mógł być John Reading lub jego syn, a nawet Haendel czy portugalski kompozytor Marcos António da Fonseca. Faktem jest, że w latach powstania tej kolędy na świecie spotykało się wiele podobnych tematów muzycznych. Najstarszy zachowany rękopis Johna Francisa Wade'a zawiera zarówno nuty jak i tekst. Został on opublikowany w 1760.
Tekst
Pochodzenie oryginalnego XIII-wiecznego tekstu przypisywano wielu autorom, np. św. Bonawenturze czy królowi Portugalii Janowi IV. Uważa się, że John Francis Wade spisał i dostosował znany wcześniej tekst i skomponował do niego muzykę.
Tekst kolędy liczył w oryginale 4 zwrotki, dopiero potem ich liczbę zwiększono do 8. W użyciu jest wiele wersji tekstu łacińskiego różniących się zarówno liczbą zwrotek, jak i pewnymi fragmentami tekstu. Poniżej podany jest tekst uważany za oryginalny oraz jego polska wersja.
Oryginalny tekst łaciński Przekład z łaciny na polski(Gotfryd V. Gray) Polski przekład śpiewnikowy(Tomasz Kmita-Skarsgård)(ks. Paweł Sikora(4 zwrotka)1. Adeste Fideles laeti triumphantes, Veníte, veníte in Bethlehem. Natum vidéte, Regem Angelorum:
Veníte adoremus, Veníte adoremus Veníte adoremus Dóminum
2. Deum de Deo, lumen de lúmine, gestant puellae viscera Deum verum, genitum non factum:
Veníte adoremus, Veníte adoremus Veníte adoremus Dóminum
3. Cantet nunc Io chorus Angelórum cantet nunc aula caelestium, Gloria in excelsis Deo:
Veníte adoremus, Veníte adoremus Veníte adoremus Dóminum
4. Ergo qui natus, die hodierna Jesu, tibi sit glória Patris aeterni Verbum caro factum:
Veníte adoremus, Veníte adoremus Veníte adoremus Dóminum.1. O przybywajcie wierni wesoło i z tryumfem, O przybywajcie tutaj, do Betlejem. Przyjdźcie zobaczyć Anielskiego Króla:
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, Padnijmy na kolana – to Chrystus Pan.
2. To Bóg jest z Boga, światłość ze światłości, Z matki dziewicy zrodzony tu. Bóg to prawdziwy na świat dzisiaj przyszedł:
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, Padnijmy na kolana – to Chrystus Pan.
3. Śpiewajcie teraz Panu wy anielskie chóry, Śpiewajcie świętej Marii i Panu wraz. Chwała na niebie Panu Najwyższemu:
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, Padnijmy na kolana – to Chrystus Pan.
4. Ten, kto się narodził dnia dzisiejszego, Jezu, nasz ojcze wieczna chwała ci. A słowo ciałem stało się dzisiaj:
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, Padnijmy na kolana – to Chrystus Pan.1. Przybądźcie, o wierni, z weselem, tryumfem, przybądźcie, przybądźcie do Betlejem! Śpieszcie powitać Króla Anielskiego.
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, padnijmy na kolana: to Chrystus Pan.
2. Bóg z Boga, Przedwieczny, Światłość ze światłości, powity z Dziewicy, przychodzi już. Bóg to prawdziwy, lecz nie jest stworzony.
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, padnijmy na kolana: to Chrystus Pan.
3. Śpiewajcie Królowi wy, anielskie chóry, na niebie zanućcie pochwalny hymn! Śpiewem pozdrówcie Bożą Rodzicielkę
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, padnijmy na kolana: to Chrystus Pan.
4. O Panie, coś dzisiaj dla nas się narodził, niech będzie Ci chwała i moc, i cześć! Słowo wcielone od Ojca wieczności.
Padnijmy na kolana, padnijmy na kolana, padnijmy na kolana: to Chrystus Pan.
Interpretacje Pieśń bożonarodzeniowa znajduje się w repertuarze wielu wykonawców zarówno XX, jaki XXI w. Oto niektórzy spośród nich: Język łaciński Bruno Pelletier, album Concert de Noël z 2003 Andrea Bocelli, album Sacred Arias z 1999 Bing Crosby, album Merry Christmas z 1945 The Kelly Family, album Christmas All Year z 1981 Fairuz, album Christmas Hymns z 1965 Frank Sinatra, singel Silent Night z 1946 (razem z The Ken Lane Singers) Język angielski Harry Belafonte, album To Wish You a Merry Christmas z 1958 Il Divo, album The Christmas Collection z 2005 Enya, album Sounds of the Season: The Enya Holiday Collection z 2006 Lisa Fischer, na albumie Home Alone 2: Lost in New York z 1992 Josh Groban, w albumie Noël z 2007 Elvis Presley, album Elvis Sings the Wonderful World of Christmas z 1971 Carly Simon, album Christmas Is Almost Here Again z 2002 Twisted Sister, podczas The Tonight Show with Jay Leno 13 grudnia 2006 Bob Dylan, album Christmas in the Heart z 2009 Helene Frischer, album "Weihnachten" z 2015
Zobacz też Kolęda
Przypisy
Kategoria:Hymny Kategoria:Kolędy Kategoria:Literatura średniowiecznołacińska Kategoria:Łacińskie utwory poetyckie