Jan Zdzisław Kąkolewski, ps. „Dziadek”, „Gracjan”, „Józef”, „Stefan”, „Zaremba” (ur. 23 grudnia 1893 w Pobiedziskach, zm. 22 września 1977 w Poznaniu) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, dwukrotny kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Bronisława i Stanisławy. Ukończył gimnazjum w Poznaniu. Studiował w Królewskiej Wyższej Szkole Budowy Maszyn w Poznaniu, następnie w Essen, z obu szkół został wydalony za działalność polityczną. Od 1908 działał w tajnych organizacjach młodzieżowych zaboru pruskiego, m.in. był komendantem organizacji niepodległościowej „Żuaw”, od 1911 w Towarzystwie Kształcenia Młodzieży „Iskra”, w Towarzystwie Tomasza Zana, 8 września 1912 ukończył pierwszy w zaborze kurs harcerski, organizator I Drużyny Harcerskiej im. W. Jagiełły w Poznaniu. W 1913 został uwięziony przez władze pruskie. W czasie I wojny światowej, w maju 1915, został wcielony do 19 pułku piechoty armii pruskiej. W 1918 działał w POW na terenie zaboru pruskiego. Od grudnia 1918 walczył w powstaniu wielkopolskim. Następnie, do 1933 służył w Wojsku Polskim. Awansowany w 1919 do stopnia podporucznika. W latach 1919–1920 brał udział w wojnie z bolszewikami. W 1922 w stopniu kapitana piechoty służył w 6 pułku piechoty Legionów. Z dniem 26 lutego 1925 otrzymał przeniesienie do Korpusu Ochrony PograniczaDziennik Personalny MSWojsk. Nr 75 z 21 lipca 1925 r., s. 398.. W październiku 1926 został przeniesiony z KOP do macierzystego 6 pp Leg., a w październiku następnego roku wyznaczony na stanowisko oficera Przysposobienia Wojskowego. W marcu 1929 został przeniesiony na stanowisko komendanta placu Kalisz. W listopadzie 1932 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr VII, a z dniem 31 stycznia 1933 przeniesiony w stan spoczynku.

W 1939 walczył w kampanii wrześniowej, m.in. w obronie Warszawy. Po kapitulacji Warszawy został członkiem Związku Walki Zbrojnej w Siedlcach. W latach 1941–1943 był komendantem Narodowej Organizacji Wojskowej na terenie Białostocczyzny. Od 1943 w Armii Krajowej. Latem 1944 przeszedł do Polskiej Armii Ludowej. Jako pułkownik brał udział w powstaniu warszawskim, trafił do niewoli (nr jeniecki 225067). W konspiracji posługiwał się nazwiskiem Mieczysław Fibak.

Po wojnie powrócił do Poznania. Pracował jako urzędnik. Był członkiem Związku Powstańców Wielkopolskich.

Zmarł 22 września 1977 w Poznaniu. Pochowany 27 września 1977 na cmentarzu komunalnym Miłostowo (pole 5-1-28).

Awanse podporucznik – 1919 major – 18 lutego 1928 ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 i 163 lokatą w korpusie oficerów piechoty podpułkownik – 1939? pułkownik – 1 stycznia 1942 generał brygady – 1944 (w PAL)

Ordery i odznaczenia Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari (1921)Dekret Wodza Naczelnego L. 2630 z 16 lutego 1921 r. (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 8 poz. 239) Krzyż Niepodległości z Mieczami (18 października 1932) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych (czterokrotnie, po raz 1, 2 i 3 w 1921)Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 1982 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 38, poz. 1812)Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 66) Złoty Krzyż Zasługi Wielkopolski Krzyż Powstańczy (4 listopada 1958) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Brązowy Medal za Długoletnią Służbę Medal 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej (Łotwa)Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 12 z 6 sierpnia 1929 r., s. 239.

Upamiętnienie Jan Kąkolewski jest patronem Szkoły Podstawowej w Pomarzanowicach.

Przypisy

Bibliografia

Tadeusz Łaszczewski, Jan Zdzisław Kąkolewski, . Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa, Życiorys Generała Jana Kąkolewskiego.

Kategoria:Członkowie Towarzystwa Tomasza Zana Kategoria:Harcerstwo w Poznaniu Kategoria:Harcerze Kategoria:Ludzie urodzeni w Pobiedziskach Kategoria:Majorowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Obrońcy Warszawy (1939) Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem za Długoletnią Służbę (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie Narodowej Organizacji Wojskowej Kategoria:Oficerowie piechoty Korpusu Ochrony Pogranicza Kategoria:Pochowani na cmentarzu Miłostowo w Poznaniu Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej Kategoria:Powstańcy wielkopolscy (1918–1919) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1893 Kategoria:Zmarli w 1977 Kategoria:Żołnierze Polskiej Armii Ludowej