Carl Zeiss AG – niemieckie przedsiębiorstwo, zajmujące się produkcją różnorodnego sprzętu optycznego. Od kilkudziesięciu lat zajmuje się także opracowywaniem i produkcją współrzędnościowych maszyn pomiarowych. Znana z wysokiej jakości wyrobów. Wyroby firmy to m.in. obiektywy fotograficzne, soczewki, okulary, szkła kontaktowe, lunety, lornetki, teleskopy, mikroskopy, celowniki optyczne, a nawet środki do czyszczenia optyki oraz mikrosilniki spalinowe JENA (głównie samozapłonowe) dla modelarzy. Częścią koncernu jest Carl Zeiss Sports Optics GmbH.

Segmenty technologiczne, w których ZEISS posiada kompetencje i oferuje swoje rozwiązania to:

SMT – Semiconductor Manufacturing Technology

IQR – Industrial Quality & Research

MED – Medical Technology

COM – Consumer Markets

Wg danych firmy z roku finansowego 2017/18 światowy ZEISS osiągnął: 5,8 miliardów EURO przychodów, 772 zysku w milionach EURO (EBIT) i posiadała ponad 30 000 pracowników na świecie.

Historia Przedsiębiorstwo zostało założone w 1846 roku w Jenie przez rzemieślnika Carla Zeissa jako warsztat mechaniki precyzyjnej o specjalności przyrządów optycznych. Początkowo specjalizował się w lupach, a następnie mikroskopach, budując ich tysiąc przez pierwsze 20 lat istnienia warsztatu. Opracował m.in. pierwszy złożony mikroskop wielosoczewkowy. W latach 60. XIX w. Zeiss zaangażował do współpracy profesora fizyki Ernsta Abbego, którego odkrycia w zakresie optyki doprowadziły do dalszych sukcesów firmy. Trzecim istotnym współpracownikiem od 1881 roku był profesor chemii Otto Schott, który wynalazł nowy typ szkła, produkowany następnie w hucie Schotta sfinansowanej przez Zeissa. W 1886 roku firma wyprodukowała dziesięciotysięczny mikroskop, a w 1887 roku pierwszy mikroskop apochromatyczny, nie zniekształcający kolorów. W 1888 roku Carl Zeiss zmarł, a zakłady przejął Ernst Abbe, zakładając Fundację Carla Zeissa, którą następnie kierował. Fundacja, do której należała także huta szkła Schotta, w kolejnych latach wykupywała słabsze firmy.

Koncern Zeissa był m.in. dostawcą przyrządów celowniczych i obserwacyjnych dla armii niemieckiej podczas obu wojen światowych, a także dla innych armii. Podczas II wojny światowej zakłady zostały zbombardowane. Główna siedziba w Jenie została zajęta w kwietniu 1945 przez Amerykanów, którzy wywieźli na Zachód przyrządy i dokumentację z działu badawczo-rozwojowego oraz ewakuowali 250 czołowych specjalistów. Na mocy układu w Poczdamie, Jena ostatecznie znalazła się w radzieckiej strefie okupacyjnej, przekształconej później w Niemiecką Republikę Demokratyczną. Rosjanie również wywieźli pozostałe oprzyrządowanie fabryki, niemniej przystąpiono do jej odbudowy. W NRD pozostały zakłady Carl Zeiss Jena funkcjonujące jako przedsiębiorstwo państwowe (VEB), a w RFN reaktywowano zakłady Carl Zeiss w Oberkochen, w oparciu o przedwojenne zakłady Rudolfa Winkla w Getyndze (nabyte przez Fundację w 1911) i Moritza Hensoldta w Wetzlar (utworzone w 1852 i nabyte przez Fundację w 1928). Produkty zachodnioniemieckie funkcjonowały także pod marką Hensoldt. W połowie lat 60. XX wieku rozstrzygnięto spór sądowy, pozwalając zarówno zakładom z NRD i RFN na używanie znaku firmowego Zeiss jako następcom podzielonej Fundacji.

W 2006 roku zakłady Hensoldt w Wetzlar przekształcono w Carl Zeiss Sports Optics GmbH. Od 2006 roku Zeiss współpracuje z firmą Sony przy projektowaniu oraz produkcji obiektywów marki Alfa.

We wrześniu 2010 firma przedstawiła swoje plany związane z manualnymi obiektywami do lustrzanek. Producent podjął decyzję o dalszym rozwoju modeli ZE i ZF.2 (dla lustrzanek Canon i Nikon). Poinformowano również o zakończeniu produkcji obiektywów ZK (dla Pentax K).

W lipcu 2013 firma poinformowała, iż kończy produkcję obiektywów pod nazwą „Carl Zeiss”, jednocześnie informując, iż nowe obiektywy będą produkowane pod nową nazwą: „ZEISS”Koniec obiektywów Carl Zeiss.

Partnerstwo strategiczne z ASML W 1983 Zeiss dostarczył swoją pierwszą optykę litograficzną do obecnej firmy ASML. Od 1997 roku obie firmy utrzymują strategiczne partnerstwo, którego celem jest utrzymanie wspólnej pozycji lidera technologicznym i rynkowym w produkcji półprzewodników. W 2001 roku firma Carl Zeiss AG założyła Carl Zeiss SMT GmbH jako spółkę zależną do rozwoju i produkcji optyki do produkcji półprzewodników.

W 2005 roku miała miejsce pierwsza dostawa optyki projekcyjnej EUV do ASML. Udane wykorzystanie promieniowania EUV o długości fali 13,5 nm umożliwiło dalszą redukcję rozmiarów chipów komputerowych. Od 2016 roku firma ASML posiada 24,9% udziałów w firmie Carl Zeiss. Dzięki swojej optyce o wysokiej wydajności firma Carl Zeiss dostarcza centralny system w skanerach litografii EUV firmy ASML i jest tym samym jej najważniejszym partnerem strategicznym.

Według strony internetowej firmy, 80% wszystkich mikrochipów na świecie jest produkowanych z optyką Zeiss.

Carl Zeiss Polska Carl Zeiss Polska jest obecny na rynku polskim od 1970 roku. Ma swoje biura w Poznaniu (siedziba główna), w Warszawie (oddział) oraz Laboratorium szkoleniowo-pomiarowe ZEISS Quality Excellence Center w Tychach. W Tychach mieści się również laboratorium wzorcujące, które działa zgodnie z systemem zarządzania wg normy ISO/IEC 17025 i wykonuje wzorcowania: współrzędnościowych maszyn pomiarowych z głowicą pomiarową stykową o zakresie pomiarowym 0–3818 mm.

Carl Zeiss Polska reprezentują w Polsce następujące grupy biznesowe: technologię medyczną (MED), optykę okularową (VIS), metrologię przemysłową – Industrial Quality Solutions (IQS) oraz mikroskopię – Research Microscopy Solutions (RMS).

Zespół ZEISS w Polsce to grupa ponad 100 wykwalifikowanych pracowników wykonujących swe obowiązki z lokalizacji rozproszonych po Polsce, oferującym profesjonalne wsparcie sprzedażowe, szkoleniowe, usługowe i serwisowe.

Produkty Carl Zeiss na świecie oferuje produkty w obszarach: rozwiązania do wytwarzanie układów scalonych, maszyny pomiarowe współrzędnościowe optyczne i stykowe, tomografy przemysłowe, skanery 3D, urządzenia do mikrochirurgii i urządzenia okulistyczne, soczewki wewnątrzgałkowe, optykę okularową (soczewki okularowe) i produkty konsumenckie (np. obiektywy, lornetki, lunety itp.).

Carl Zeiss Polska sprzedaje, serwisuje i wspiera produkty ZEISS wg poniższej specjalizacji:

Dział IQS oferuje swoim klientom systemy pomiarowe: maszyny współrzędnościowe, skanery 3D, tomografy przemysłowe oraz usługi: pomiarowe, szkolenia, serwisu sprzętu, wzorcowania współrzędnościowych maszyn pomiarowych. Laboratoria pomiarowe zlokalizowane są w Warszawie i Tychach.

Dział MED dostarcza produkty i rozwiązania dla okulistyki i mikrochirurgii.

Dział RMS oferuje mikroskopy optyczne, mikroskopy fluorescencyjne, mikroskopy konfokalne, mikroskopy elektronowe, mikroskopy rentgenowskie oraz systemy do analizy obrazu.

Dział VIS wspiera klientów najwyższą jakością produktów optycznych.

Obiektywy ZA z mocowaniem Sony Alfa mały|Sony Vario-Sonnar T* DT 16-80mm f/3.5-4.5 ZA ObiektywData premieryObiektywy zmiennoogniskoweSony Vario-Sonnar T* DT 16-80mm 3.5-4.5 ZAkwiecień 2007Sony Vario-Sonnar T* 24-70mm SSM 2.8 ZAluty 2008Sony Vario-Sonnar T* 16-35mm SSM 2.8 ZAluty 2009Obiektywy stałoogniskoweSony Planar T* 85mm 1.4 ZApaździernik 2006Sony Sonnar T* 135mm 1.8 ZApaździernik 2006Sony Distagon T 24 mm 2 ZA SSM2010

Manualne obiektywy serii Z Carl Zeiss zajmuje się projektowaniem i produkcją (na zlecenie Zeiss w Japonii w fabrykach firmy Cosina) manualnych obiektywów do lustrzanek z mocowaniami: ZE - mocowanie Canon EF, ZF - mocowanie Nikon F, ZF.2, ZF-I, ZF-IR, ZK - mocowanie Pentax K, ZS - mocowanie M42 (np. Pentacon/Practica/Pentax)

Optical design ZE ZF ZF.2 ZF-I ZF-IR ZK ZS Distagon T✻ 18 mm 1:3.5 ✓ ✓ ✓ — — ✓ — Distagon T✻ 21 mm 1:2.8 ✓ ✓ — — — ✓ — Distagon T✻ 25 mm 1:2.8 — ✓ — ✓ ✓ ✓ ✓ Distagon T✻ 28 mm 1:2.0 ✓ ✓ ✓ ✓ — ✓ — Distagon T✻ 35 mm 1:1.4 ✓ — ✓ — — — — Distagon T✻ 35 mm 1:2.0 ✓ ✓ ✓ ✓ — ✓ ✓ Planar T✻ 50 mm 1:1.4 ✓ ✓ ✓ — — ✓ ✓ Makro-Planar T✻ 50 mm 1:2.0 ✓ ✓ ✓ — — ✓ — Planar T✻ 85 mm 1:1.4 ✓ ✓ ✓ — ✓ ✓ — Makro-Planar T✻ 100 mm 1:2.0 ✓ ✓ ✓ — — ✓ —

Obiektywy do zastosowań filmowych Master Prime T*XP Distagon 14 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 16 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 18 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 21 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 25 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 27 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 32 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 35 mm T1.3 Master Prime T*XP Distagon 40 mm T1.3 Master Prime T*XP Planar 50 mm T1.3 Master Prime T*XP Planar 65 mm T1.3 Master Prime T*XP Sonnar 75 mm T1.3 Master Prime T*XP Sonnar 100 mm T1.3 Master Prime T*XP Sonnar 150 mm T1.3 Master Zoom T*XP 16.5–110 mm T2.6 Master Macro T*XP Makro-Planar 100 mm T2.0/T4.3 Leightweight Zoom LWZ.2 T*XP Vario-Sonnar 15.5–45 mm T2.6 Ultra Prime 8R T* Distagon 8 mm T2.8 Ultra Prime T* Distagon 10 mm T2.1 Ultra Prime T* Distagon 12 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 14 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 16 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 20 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 24 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 28 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 32 mm T1.9 Ultra Prime T* Distagon 40 mm T1.9 Ultra Prime T* Planar 50 mm T1.9 Ultra Prime T* Planar 65 mm T1.9 Ultra Prime T* Planar 85 mm T1.9 Ultra Prime T* Sonnar 100 mm T1.9 Ultra Prime T* Sonnar 135 mm T1.9 Ultra Prime T* Sonnar 180 mm T1.9 Compact Prime CP.2 T* Distagon 18 mm T3.6 Compact Prime CP.2 T*XP Distagon 21 mm T2.9 Compact Prime CP.2 T*XP Distagon 25 mm T2.9 Compact Prime CP.2 T*XP Distagon 28 mm T2.1 Compact Prime CP.2 T*XP Distagon 35 mm T2.1 Compact Prime CP.2 T*XP Distagon 50 mm T2.1 Compact Prime CP.2 T* Planar 50 mm T2.1 Macro Compact Prime CP.2 T* Planar 85 mm T2.1 Compact Prime CP.2 T* Makro-Planar 100 mm T2.1 CF Ultra 16 T*XP Distagon 6 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 8 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 9.5 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 12 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 14 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 18 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Distagon 25 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Planar 35 mm T1.3 Ultra 16 T*XP Planar 50 mm T1.3 DigiPrime T* 3.9 mm T1.9 DigiPrime T* 5 mm T1.9 DigiPrime T* 7 mm T1.6 DigiPrime T* 10 mm T1.6 DigiPrime T* 14 mm T1.6 DigiPrime T* 20 mm T1.6 DigiPrime T* 28 mm T1.6 DigiPrime T* 40 mm T1.6 DigiPrime T* 52 mm T1.6 DigiPrime T* 70 mm T1.6 DigiPrime T* 135 mm T1.9 DigiZoom T* Vario-Sonnar 6–24 mm T1.9 DigiZoom T* Vario-Sonnar 17–112 mm T1.9

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Oficjalna strona internetowa Carl Zeiss Sp. z o.o. Laboratorium wzorcujące ZEISS w Tychach Centrum Pomiarów Współrzędnościowych w Tychach

Kategoria:Jena Kategoria:Przedsiębiorstwa optyczne Kategoria:Przedsiębiorstwa w Niemczech Kategoria:Producenci teleskopów