Pułkownik Bunkier (tytuł oryginalny: Kolonel Bunker, inny tytuł: Colonel Bunker) – albańsko-francusko-polski film fabularny z 1996 r. w reżyserii i według scenariusza Kujtima Çashku. W 1996 r. zgłoszono go do nagrody Amerykańskiej Akademii Filmowej dla najlepszego film nieanglojęzycznego, jednak nie uzyskał on nominacji. thumb|left|Jedno z wielu skupisk bunkrów w Albanii To nie jest film o budowie bunkrów. To film o unikalnym totalizmie albańskim, o samoizolacji mojego kraju w okresie reżymu komunistycznego i naszej mentalności. W literaturze oraz kinematografii europejskiej temat totalitaryzmu był wielokrotnie eksploatowany. O dyktaturach z Ameryki Łacińskiej, Azji, Afryki czy z Europy wiemy już właściwie wszystko. Tylko albańska wersja jest wciąż zakamuflowana i zupełnie nieznana. Nie było bowiem dotychczas takiego kraju na świecie, w którym każda rodzina miałaby własny bunkier. W poprzednim systemie przez dwa dziesięciolecia w Albanii, liczącej ok. 3 mln mieszkańców, wybudowano aż 400.000 bunkrów. Czy to nie zbiorowa paranoja ? W swoim filmie staram się więc odpowiedzieć na pytania: skąd się bierze permanentny lęk i w imię czego niszczy się ludzkie wartości? To bilans poprzedniego systemu. Za pomocą rozsądku i rozumowania nie da się jednak rozszyfrować wszystkich naszych narodowych tajemnicKujtim Czaszku, Lustro duszy, rozm. Jerzy Wiśniewski, Przegląd Albański 2:1997, s. 10..
Był jednym z pierwszych filmów rozliczeniowych, wyprodukowanych w Albanii po upadku komunizmu.
Jednym z producentów był Filip Bajon, a wystąpiły w nim polskie aktorki, m.in.: Anna Nehrebecka i Teresa Lipowska. W 2007 r. po raz pierwszy wyemitowała go Telewizja Kino Polska.
Plan zdjęciowy zlokalizowano w Tiranie. Kilka scen rozgrywa się w Warszawie.
Otrzymał główną nagrodę na XI Festiwalu Filmu Albańskiego w kwietniu 2000 r. w Tiranie.
Fabuła Fabuła nawiązuje do motywów z życia oficera inżynieryjnego armii albańskiej – Josifa Zengaliego. Głównym bohaterem jest pułkownik albańskiego wojska – Muro Neto, żonaty z polską pianistką – Aną Jakubowską-Neto, który w okresie rządów Envera Hodży otrzymuje zadanie przeprowadzenia akcji budowy bunkrów na terytorium całego kraju. Za swoją postawę został aresztowany przez funkcjonariuszy Sigurimi, (jak można się domyślić) skazany na karę śmierci, a następnie ułaskawiony. Jego żona po odbyciu kary w obozie pracy, wraca do Polski w przekonaniu, że jej mąż nie żyje. Po uwolnieniu z więzienia Neto próbuje odnaleźć żonę. Życie w Albanii po upadku komunizmu uświadamia mu bezsens dzieła, które stworzył. Popełnia samobójstwo w pobliżu bunkra, w którym kocha się para młodych ludzi.
Produkcja nawiązuje do wydarzeń z historii Albanii: przymusowej ateizacji (scena wysadzania budynku kościoła katolickiego), a także prześladowań opozycji i duchowieństwa (sceny z obozu pracy, scena egzekucji). Jedną z najbardziej wstrząsających scen w filmie jest testowanie nowego bunkra poprzez ostrzał artyleryjski – gwarantem jakości jest sam pułkownik, przebywający w ostrzeliwanym bunkrze.
Obsada Agim Qirjaqi jako pułkownik Muro Neto Anna Nehrebecka jako Ana Jakubowska-Neto Çun Lajçi jako eminencja Kadri Roshi jako pasterz, były duchowny Guljelm Radoja jako prokurator Xhevat Limani jako komendant więzienia Petrit Malaj jako komendant obozu Teresa Lipowska jako matka Anny Sefedin Nuredini jako strażnik więzienny Hysen Bashhysa Enver Dauti Sulejman Dibra Fatime Lajçi Niko Kanxheri Sidorela Kola Fadil Kujovska Rita Lati Vetiola Mani Maurice Nash Orestia Kapedani Aniela Świderska-Pawlik Spiro Urumi
Nagrody Festiwal Filmowy w Bastii za najlepszą reżyserię Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji Nagroda UNESCO dla reżysera Festiwal Filmowy w Izmirze Nagroda specjalna jury
Zobacz też Rozwód po albańsku
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Albańskie dramaty filmowe Kategoria:Albańskie filmy historyczne Kategoria:Albańskie filmy zgłoszone do rywalizacji o Oscara w kategorii filmu nieanglojęzycznego Kategoria:Filmy w reżyserii Kujtima Çashku Kategoria:Polskie dramaty filmowe Kategoria:Polskie filmy historyczne Kategoria:Francuskie dramaty filmowe Kategoria:Stosunki polsko-albańskie Kategoria:Filmy Studia Filmowego Dom Kategoria:Polskie filmy z 1996 roku Kategoria:Francuskie filmy z 1996 roku Kategoria:Albańskie filmy z 1996 roku Kategoria:Filmy kręcone w Tiranie Kategoria:Filmy, których akcja toczy się w Albanii Kategoria:Filmy, których akcja toczy się w Warszawie