240px|thumb|Grób Marii Gorczyńskiej na warszawskim cmentarzu Powązkowskim Maria Gorczyńska-Lindner (ur. 27 stycznia 1899 w Lublinie, zm. 23 czerwca 1959 w Warszawie) – polska aktorka teatralna i filmowa, dyrektor teatru. Żołnierz Armii Krajowej.
Życiorys Urodziła się w rodzinie Józefa Eugeniusza, maszynisty kolejowego, i Karoliny z Dołęga-Luberadzkich (zm. 1956). Ukończyła gimnazjum w Lublinie, a następnie pracowała przez pewien czas na poczcie. Około 1920 roku rozpoczęła naukę w warszawskiej Szkole Dramatycznej. Jeszcze jako studentka w 1922 roku zadebiutowała na deskach Teatru Polskiego w roli Zosi w Weselu Stanisława Wyspiańskiego. Od 1924 roku była aktorką warszawskich teatrów miejskich. Grała między innymi w Teatrze Narodowym, Teatrze Nowym, w Lublinie i w Łodzi oraz na scenach TKKT. Na początku występowała w lekkich komediach i farsach, następnie głównie w sztukach Jasnorzewskiej i Rittnera – zagrała m.in. Rutę w Egipskiej pszenicy i Hanię w Głupim Jakubie. Była cenioną aktorką dramatyczną.
W 1924 roku Gorczyńska zadebiutowała przed kamerą. Ponieważ była aktorką o oryginalnej urodzie i świetnej prezencji zagrała w wielu przedwojennych filmach, głównie role amantek.
W czasie II wojny światowej pracowała jako kelnerka w kawiarni „U Aktorek”. Była żołnierzem Armii Krajowej. Brała udział w powstaniu warszawskim jako łączniczka.
Po wojnie występowała gościnnie w teatrach Krakowa, Wrocławia, Poznania i Łodzi, by w końcu osiąść w Warszawie. W latach 1949/50 była dyrektorem Teatru Klasycznego (obecnie Współczesny). Współpracowała również z Teatrem Polskiego Radia.
Jej mężem był Edward Lindner (zm. 1933).
Zmarła w Warszawie, pochowana na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 236-4-24).
Filmografia 1924 – O czym się nie mówi 1925 – Iwonka 1926 – Trędowata 1927 – Mogiła nieznanego żołnierza 1927 – Ziemia obiecana 1928 – Przedwiośnie 1928 – Tajemnica starego rodu 1929 – Z dnia na dzień 1930 – Tajemnica lekarza 1934 – Pieśniarz Warszawy 1934 – Co mój mąż robi w nocy… 1938 – Moi rodzice rozwodzą się 1938 – Ostatnia brygada 1938 – Druga młodość 1952 – Młodość Chopina
Spektakle teatralne 1922 – Wesele, Teatr Polski w Warszawie jako Zosia 1923 – Zdobycie twierdzy, Teatr Polski jako wesoła dama 1926 – Nasza żoneczka, Teatr Polski w Wilnie jako Dodo 1927 – Szkoła wdzięku, Teatr Letni jako Eliza Howard 1928 – Zaręczyny aktorki, Teatr Narodowy jako Michalina 1930 – Głupi Jakub, Teatr Narodowy jako Hania 1934 – Intryga i miłość, Teatr Narodowy jako Lady Milford 1949 – Niemcy, Teatr Współczesny jako Berta 1952 – Lalka, Teatr Polski jako Kazimiera Wąsowska 1958 – Trzeci dzwonek, Teatr Polski jako Radwańska
Ordery i odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (22 lipca 1953) „za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki” - wymieniona jako Gorczyńska Maria-Lindner c. Józefa. Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki - wymieniona jako Lindner Maria.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Materiały dotyczące Marii Gorczyńskiej w bibliotece Polona
Kategoria:Dyrektorzy teatrów w Polsce Kategoria:Kobiety – żołnierze Armii Krajowej Kategoria:Ludzie urodzeni w Lublinie Kategoria:Łączniczki w powstaniu warszawskim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polskie aktorki radiowe Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zmarli w 1959