Ch (Ch, ch) – dwuznak występujący w języku polskim i wielu innych. Zapożyczony z łaciny, gdzie służył do zapisywania greckiego ⟨χ⟩. Stąd w wyrazach obcych etymologicznie odpowiada łacińskiemu i niemieckiemu, często także francuskiemu czy angielskiemu ⟨ch⟩ oraz esperanckiemu, wychodzącemu z użycia ⟨ĥ⟩.
W języku polskim zazwyczaj oznacza [] i odpowiada brzmieniem i pochodzeniem czeskiemu i słowackiemu ⟨ch⟩ oraz cyrylicznemu ⟨х⟩. Język chorwacki i słoweński uprościły zapis do ⟨h⟩, wobec czego uległo w nich zmieszaniu etymologiczne ⟨h⟩ i ⟨ch⟩.
W języku niemieckim ⟨ch⟩ oznacza [] po samogłoskach tylnych, natomiast [] po samogłoskach przednich i w końcówce -chen a czasem – zwłaszcza przed ⟨s⟩ – także []).
W języku angielskim, hiszpańskim i indonezyjskim oznacza zwykle [] (brzmieniem zbliżone do polskiego cz), a we francuskim i bretońskim oznacza zwykle [] (brzmieniem zbliżone do polskiego sz).
W języku wietnamskim oznacza dźwięk podniebienny [] (brzmieniem zbliżony do polskiego ć), w przeciwieństwie do retrofleksyjnego [] lub zadziąsłowego [] (brzmieniem zbliżonego do polskiego cz), zapisywanego jako ⟨tr⟩.
W języku chińskim (zapis hanyu pinyin) oznacza retrofleksyjne przydechowe [] (brzmieniem zbliżone do polskiego cz), w przeciwieństwie do podniebiennego przydechowego [] (brzmieniem zbliżonego do polskiego ć), zapisywanego jak ⟨q⟩.
Kategoria:Dwuznaki alfabetów łacińskich Kategoria:Polskie dwuznaki i trójznaki Kategoria:Język chiński Kategoria:Język wietnamski