thumb|Grób Zbigniewa Ciechana na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Zbigniew Ciechan (ur. 9 listopada 1929 w Bystramowcach na Wileńszczyźnie, zm. 24 stycznia 2021 w Warszawie) – polski kompozytor muzyki rozrywkowej, symfonicznej, teatralnej, baletowej, chóralnej oraz kameralnej; autor muzyki do piosenek dla dzieci i dorosłych; pianista, aranżer, pedagog; także autor podręczników do nauki muzyki i dyrygent.
Życiorys Do 1939 mieszkał wraz z rodzicami w miejscowości Krasne nad Uszą przy granicy z Rosją Radziecką.
W 1946 z matką i młodszym bratem osiedlili się w Siennicy Różanej, w marcu 1948 Zbigniew przeniósł się do Jaczowa k. Głogowa. W Powiatowym Ognisku Muzycznym udzielał lekcji fortepianu i akordeonu, prowadził naukę zasad muzyki i solfeżu oraz grał na kontrabasie w małej orkiestrze złożonej z nauczycieli muzyki. Jednocześnie kontynuował naukę w Zaocznym Liceum Korespondencyjnym w Legnicy. Od 1951 pracował w szkole podstawowej w Bytomiu Odrzańskim jako nauczyciel języka polskiego, rosyjskiego i umuzykalnienia oraz prowadził chór. W 1953 został przeniesiony do liceum ogólnokształcącego w Zielonej Górze na stanowisko nauczyciela języka polskiego i do Państwowej Szkoły Muzycznej I stopnia, gdzie nauczał gry na akordeonie. W 1955 zdał z wyróżnieniem maturę i rozpoczął studia na wydziale pedagogiczno-instruktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Poznaniu. Po pierwszym semestrze podjął dodatkowo naukę na wydziale kompozycji i teorii - jego pierwszym nauczycielem kompozycji był Stefan Bolesław Poradowski. W 1958 był krótko studentem Tadeusza Szeligowskiego, kilka miesięcy później przeniósł się do Warszawy, do klasy profesora Witolda Rudzińskiego. Ukończył studia na Wydziale Teorii i Kompozycji Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Warszawie (dyplom z kompozycji otrzymał w 1961, rok później obronił pracę magisterską z teorii specjalnej). W latach 1961–1966 był kierownikiem muzycznym warszawskiego kabaretu studenckiego Stodoła. Następnie taką funkcję pełnił w zespole Alibabki (w 1964) oraz Zespole Artystycznym Wojska Polskiego „Granica” (w latach 1966–1970). W latach 1967–1970 prowadził zajęcia z aranżacji na wydziale kompozycji Akademii Muzycznej w Warszawie. W latach 1979–1981 wykładał aranżację i inne przedmioty muzyczne w Instytucie Wychowania Muzycznego WSP w Kielcach. W Państwowej Szkole Baletowej w Warszawie był nauczycielem umuzykalnienia i historii muzyki.
Współpracował z Polskim Radiem, w którym współtworzył audycje edukacyjne i popularyzatorskie dla dzieci i młodzieży (Redakcja Muzyki dla Dzieci). Przez wiele lat był związany z czasopismem „Wychowanie Muzyczne”, w którym, w latach 1984−2013, pełnił funkcję redaktora, opiekuna Dodatku muzycznego.
Zajmował się opracowywaniem popularnych utworów muzycznych innych kompozytorów. Jest też autorem tekstu piosenki Toruń pachnie piernikami, którą śpiewał Andrzej Bogucki. Utwory skomponowane przez Ciechana wykonywali m.in.: Halina Frąckowiak, Krystyna Konarska, Leonard Mróz, Józef Nowak, Łucja Prus, Sława Przybylska, Ewa Śnieżanka, Juliusz Wystup, Andrzej Żarnecki, Violetta Villas.
Członek Związku Kompozytorów Polskich i Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.
Zmarł w Warszawie, pochowany 5 lutego 2021 na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 150-2-21).
Kompozycje Muzyka teatralna Hokus-Pokus Przygody Fipcia Fatałaszka O Jaśku Wędrowniczku
Wybrane piosenki Co to znaczy kum? (sł. Marian Załucki) Droga Warszawo (1990) Idzie świt (1964) Seven Up (2006) Takiemu to dobrze (sł. Stanisław Werner, Mirosław Łebkowski) Wojsko od rana śpiewa (sł. Andrzej Jastrzębiec-Kozłowski)
Publikacje Aranżacja (pierwszy w Polsce podręcznik aranżacji muzyki rozrywkowej) (1970, wznowienie 1995) Nauczyciel i twórczość muzyczna uczniów Zabawy z echem Grająca klawiatura: przewodnik dla nauczycieli, uczniów i samouków wraz z komentarzem metodycznym (Warszawa, Wydawnictwo Muzyczne Agencji Autorskiej 1992)
Nagrody i wyróżnienia 1963 – nagroda Polskiego Radia za twórczość dla dzieci 1964 – nagroda specjalna na II KFPP w Opolu za piosenkę Idzie świt 1965 – nagroda Polskiego Radia za twórczość dla dzieci 1971 – nagroda Polskiego Radia za twórczość dla dzieci 1971 – Srebrny Pierścień na Festiwalu Piosenki Żołnierskiej w Kołobrzegu 1973 – nagroda Polskiego Radia za twórczość dla dzieci 1977 – nagroda Związku Kompozytorów Polskich 1979 – nagroda na ogólnopolskim konkursie kompozytorskim za utwory patriotyczne 1983 – nagroda Prezesa Rady Ministrów za całokształt twórczości dla dzieci i młodzieży 2006 – nagroda w Konkursie Premier na Kieleckich Spotkaniach z Piosenką Żeglarską za utwór Seven Up 2009 – Odznaka ZAiKS-u 2018 – nagroda ZAiKS-u za całokształt twórczości dla dzieci 2018 – Nagroda Specjalna Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Przypisy
Bibliografia Wolański R., Leksykon Polskiej Muzyki Rozrywkowej, Warszawa 1995, Agencja Wydawnicza MOREX, , tu hasło Ciechan Zbigniew, s. 29–30.
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy aranżerzy Kategoria:Polscy kompozytorzy muzyki poważnej Kategoria:Polscy kompozytorzy muzyki rozrywkowej Kategoria:Polscy kompozytorzy muzyki teatralnej Kategoria:Polscy pianiści rozrywkowi Kategoria:Urodzeni w 1929 Kategoria:Zmarli w 2021