Marcel Pagnol (ur. 28 lutego 1895 w Aubagne, zm. 18 kwietnia 1974 w Paryżu) – francuski pisarz, dramaturg i reżyser filmowy. Był pierwszym filmowcem wybranym do Akademii Francuskiej w 1946.
Życiorys Urodził się w departamencie Delta Rodanu w południowej Francji niedaleko Marsylii. Był synem nauczyciela Josepha Pagnola i szwaczki Augustine Lansot. Pagnol dorastał w Marsylii razem ze swoim młodszym rodzeństwem: braćmi Paulem i René oraz siostrą Germaine. Okres letnich wakacji często spędzał ze swoją rodziną w wiosce La Treille (obecnie dzielnicy Marsylii). W 1916, ku niezadowoleniu ojca, poślubił Simone Coline, z którą miał dwóch synów i córkę. Po rozwodzie, w 1945 ożenił się z aktorką Jacqueline Bouvier. Mieli razem dwóch synów.
W wieku 15 lat napisał pierwszą sztukę. Studiował na Uniwersytecie Aix-en-Provence. Został też nauczycielem angielskiego – uczył w Pamiers, Aix-en-Provence i Marsylii. Po przeprowadzce do Paryża zrezygnował z zawodu nauczyciela i poświęcił się pisaniu. Pierwszą dojrzałą sztukę, Merchants of Glory, napisał w 1925. Jego międzynarodową pozycję ugruntowały dwie następne sztuki: Jazz (1926) i Topaze (1928). W 1929 dla paryskiego teatru napisał sztukę pt. Marius, na podstawie której w 1931 powstał pierwszy film Pagnola.
W 1946 został wybrany na członka Akademii Francuskiej. Przewodniczył obradom jury konkursu głównego na 8. MFF w Cannes (1955). Zasiadał również w jury na 10. (1957) oraz na 19. MFF w Cannes (1966).
Zmarł 18 kwietnia 1974 w Paryżu. Pochowany został na cmentarzu komunalnym w La Treille, obok rodziców, braci i żony.
Twórczość Literatura 1925 Merchants of Glory – sztuka teatralna 1926 Jazz – sztuka teatralna 1928 Topaze (Pan Topaz) – sztuka teatralna 1929 Marius (Mariusz) – sztuka teatralna, część 1. La Trilogie marseillaise (Trylogia marsylska) 1932 Fanny (Fanny) – sztuka teatralna, część 2. La Trilogie marseillaise (Trylogia marsylska) 1936 César (César) – sztuka teatralna, część 3. La Trilogie marseillaise (Trylogia marsylska) 1964 L’Eau des collines (Woda ze wzgórz): Jean de Florette (Jean de Florette) i Manon des Sources (Manon u źródeł) – powieści 1965 Le Secret du masque de fer (Tajemnica Żelaznej Maski) – esej
Autobiograficzny cykl Souvenirs d’enfance (Wspomnienia z dzieciństwa) 1957 La Gloire de mon père (Chwała mojego ojca), tłum. na język polski: Mój dzielny tata (1978), w tłumaczeniu Maryny Ochab 1957 Le Château de ma mère (Zamek mojej matki) 1959 Le Temps des secrets (Czas tajemnic) 1977 Le Temps des amours (Czas miłości) – powieść nieukończona, wydana pośmiertnie
Filmografia (jako reżyser) Marius (1931) Jofroi (1933) Angèle (1934) Merlusse (1935) Cigalon (1935) Topaze (1936), pierwsza wersja César (1936) Regain (1937) Le Schpountz (1938) La Femme du boulanger (1938) La Fille du puisatier (1940) La Prière aux étoiles (1941, nieukończony) Naïs (1945) La Belle meunière (1948) Topaze (1951) druga wersja Manon des Sources (1952) (w 1986 powstała druga wersja) Les Lettres de mon moulin (1954)
Linki zewnętrzne
Kategoria:Członkowie Akademii Francuskiej Kategoria:Francuscy prozaicy XX wieku Kategoria:Francuscy reżyserzy filmowi Kategoria:Francuscy scenarzyści XX wieku Kategoria:Laureaci Honorowego Cezara Kategoria:Pisarze związani z Marsylią Kategoria:Pisarze związani z Paryżem Kategoria:Prozaicy francuskojęzyczni Kategoria:Urodzeni w 1895 Kategoria:Zmarli w 1974