mały|Tory linii kolejowej LHS na stacji w Zwierzyńcu mały|Stacja Zamość Bortatycze LHS mały|LHS w Bukownie Linia kolejowa nr 65 Most na rzece Bug – Sławków Południowy LHS, Linia Hutnicza Szerokotorowa, dawniej znana pod nazwą Linia Hutniczo-Siarkowa (LHS) – niezelektryfikowana, jednotorowa linia kolejowa przebiegająca od kolejowego przejścia granicznego w Hrubieszowie do stacji kolejowej Sławków Południowy LHS.
Linia kolejowa nr 65 jest najdłuższą szerokotorową linią kolejową w Polsce. Jej długość od granicy państwa do stacji towarowej w Sławkowie wynosi 394,650 kilometrów. Łączna długość torów na linii wynosi 524,339 kilometrów. Jest najdalej wysuniętą na zachód linią o rozstawie szyn 1520 mm w Europie.
Od 2001 roku linia kolejowa LHS ma charakter wyłącznie towarowy i obsługuje tylko przewozy międzynarodowe. Na końcu linii i wzdłuż jej przebiegu znajdują się terminale przeładunkowe wykorzystywane do rozładunku różnego rodzaju towarów przywożonych do Polski z Ukrainy, z innych państw byłego Związku Radzieckiego, a także z Chin.
Obok Centralnej Magistrali Kolejowej, linia kolejowa nr 65 była największym jednorazowym przedsięwzięciem kolejowym Polskich Kolei Państwowych w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
Historia Koncepcja budowy linii Łazy – Kiwerce powstała w latach 20. XX wieku. Jej celem było dostarczanie węgla kamiennego wewnątrz terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – z polskiej części Górnego Śląska na Wołyń oraz zwiększenie gęstości linii kolejowych w południowej części dawnej tzw. Kongresówki, na której przed I wojną światową obowiązywał zakaz budowy linii kolejowych. Inwestycja ta nie została jednak wówczas zrealizowanaLinia kolejowa – Jura Pilica.. Dopiero w latach 1976–1979 zbudowano ww. linię do obsługi importu rudy żelaza z Krzywego Rogu do Huty Katowice oraz eksportu polskiej siarki i węgla do Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich.
Linia wybudowana została przez teren Roztoczańskiego Parku Narodowego pomimo negatywnego stanowiska Państwowej Rady Ochrony Przyrody. Została oddana do użytku 30 listopada 1979 r.
Po przemianach polityczno-ekonomicznych w 1989 r. i rozpadzie Związku Radzieckiego linia przeżywała kryzys przewozowy. W 2001 r. została przekazana pod zarząd spółki PKP LHS.
Od kilkunastu lat planowane jest szersze wykorzystanie linii dla perspektywicznego połączenia kolejowego Europa–Azja. W 2017 r. były minister infrastruktury Jerzy Polaczek w związku z tym wystąpił z interpelacją ws. wydłużenia linii LHS do portów rzecznych w Gliwicach i Kędzierzynie-Koźlu, co miałoby ułatwić przeładunek towarów transportowanych z Azji i podnieść atrakcyjność linii LHS.
Od 2017 r. do końca 2019 roku PKP Linia Hutnicza Szerokotorowa analizowała możliwość elektryfikacji linii na całej długości z wykorzystaniem napięcia stałego lub przemiennego.
W kwietniu 2017 roku PKP LHS wspólnie z kolejami ukraińskimi podpisały list intencyjny dotyczący współpracy w celu elektryfikacji na prąd przemienny odcinka Kowel – Izow – Hrubieszów. Na początku maja 2021 roku rozpoczęto prace przygotowawcze, a w sierpniu rozpoczęto pierwsze stawianie słupów. PKP LHS zrezygnowało jednak z tych planów.
Przebieg brak|mały|Mapa przebiegu PKP LHS Nr na mapie Miejscowość Rodzaj posterunku ruchu 1 Most na rzece Bug niedaleko Gródka (powiat hrubieszowski) Kolejowe przejście graniczne Polski z Ukrainą 2 Hrubieszów LHS stacja, posterunek graniczny połączony z kontrolą celną – Werbkowice LHS mijanka – Miączyn LHS mijanka – Jarosławiec posterunek osłonny – Zamość Północ LHS mijanka 3 Zamość Bortatycze LHS stacja, zakład taboru (na terenie miejscowości Wysokie) – Zawada posterunek osłonny – Szczebrzeszyn LHS stacja – Zwierzyniec Towarowy stacja 4 Biłgoraj LHS stacja – Huta Deręgowska LHS mijanka 5 Nowosielec koło Niska n. Sanem punkt na mapce obok – Puszcza LHS mijanka – odbudowana, 26 października 2010 przekazana do próbnej eksploatacji – Drozdów LHS mijanka 6 Wola Baranowska LHS stacja – Niekrasów LHS mijanka – odbudowana, 4 grudnia 2006 przekazana do próbnej eksploatacji 7 Staszów LHS stacja 8 Grzybów LHS obecnie mijanka – stacja w czasach, kiedy ładowano tu siarkę na eksport do ZSRR – Raczyce LHS mijanka – Gołuchów LHS stacja (na terenie miejscowości Wola Żydowska) – Łączyn LHS mijanka 9 Sędziszów LHS stacja, stanowisko przestawcze z toru 1435 na 1520 mm – Sędziszów dawny przystanek osobowy mieszczący się na ostatnim peronie dworca PKP 10 Kępie LHS mijanka – Jaroszowiec Olkuski posterunek osłonny 11 Zarzecze LHS mijanka – Olkusz dawny przystanek osobowy na peronie nr 2 (międzynarodowym) stacji Olkusz – Bukowno LHS mijanka 12 Sławków LHS stacja końcowa
Ruch pasażerski W latach 1990–2000 linia LHS była wykorzystywana do przewozów pasażerskich. Jeździły po niej pociągi dalekobieżne na Ukrainę i do Rosji. Początkowo była to jedna para pociągów pospiesznych relacji Moskwa – Olkusz – Moskwa, kursujący co drugi dzień. W 1993 r. ofertę rozszerzono o parę pociągów relacji Lwów – Zamość Północny i Moskwa – Zamość Północny. W 1994 r. pociągi pasażerskie na linii LHS kursowały jedynie raz w tygodniu w relacji Olkusz – Charków – Olkusz. Od połowy lat 90. XX wieku pociągi jeździły sporadycznie na zarządzenie jako specjalne.
Do obsługi przewozów pasażerskich na linii kolejowej nr 65 wybudowano perony na stacjach Hrubieszów i Olkusz oraz przystanki osobowe: Zamość Północny, Wola Baranowska i Sędziszów Północny. Odprawa celna i paszportowa pasażerów odbywała się na stacji granicznej w Hrubieszowie.
W Sieciowym Rozkładzie Jazdy Pociągów pociągi pasażerskie kursujące po linii LHS uwzględnione były w tabeli nr 104. 28 lutego 2022 roku po torach LHS przejechał do stacji Olkusz specjalny pociąg pasażerski z uchodźcami uciekającym z terenów Ukrainy w wyniku inwazji Rosji. Pociągi pasażerskie z Ukrainy kursowały w pierwszym tygodniu marca 2022 roku.
Zobacz też Širokorozchodná trať (ŠRT) Linia kolejowa Čop – Čierna nad Tisou ŠRT
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne PKP LHS LHS.pl
Kategoria:Szerokotorowe linie kolejowe w Polsce Kategoria:Hasła kanonu polskiej Wikipedii