280px|thumb|Typy budowy zewnętrznej gąbek:A – askon, B – sykon i C - leukon.Kolorem czerwonym zaznaczono choanocyty, a żółtym pinakocyty.1 – spongocel, 2 – oskulum, 3 – kanał radialny, 4 – koszyczek, 5 – por, 6 – kanał doprowadzający left|thumb|Oskulum
Oskulum (łac. osculum), otwór wypustowy – otwór wyrzutowy u gąbek znajdujący się na górnym biegunie ciała. Nie odpowiada on jednak pragębie. Biegunem pragęby gąbki przyrastają do podłoża (ta w konsekwencji zarasta). Oskulum powstaje wtórnie na biegunie przeciwległym do pragęby. Jego funkcją jest wyprowadzanie z wnętrza gąbek wody napływającej ostiami lub porami.
Bibliografia
Kategoria:Anatomia gąbek