Hac festa die (Tego dnia świątecznego) – najstarsza sekwencja powstała na ziemiach polskich. Została napisana po 1090 r. prawdopodobnie w Gnieźnie. Tam właśnie znajduje się najstarszy jej odpis, z roku 1300. Przedstawia postać św. Wojciecha.
Hac festa die jest włączana do grupy utworów nazywanych historia sancti Adalberti, w której skład wchodzi siedem sekwencji, trzy oficja rymowane, trzy hymny brewiarzowe i dwa wersety allelujatyczne. Utwór nie ma własnej melodii. Tekst podstawiono pod zapis nutowy dwóch innych sekwencji: Hac clara die oraz Congaudent angelorum.
Sekwencja Hac festa die, jak większość utworów tego gatunku, ukazuje niektóre wydarzenia z życia świętego. Przedstawione są one z uwzględnieniem chronologii, chociaż w jednym miejscu występuje przestawienie faktów. Utwór opisuje m.in. nawracanie Prusów, zamordowanie przez nich Wojciecha, wykupienie ciała świętego przez Polaków, zawiera także pochwałę świętego i prośbę o roztaczanie opieki nad Polską.
Utwór składa się z dziewięciu par zwrotkowych, liczących w sumie 42 wersy. Strofy są dwu- i trójwersowe. Liczba sylab w strofie też jest różna, z przewagą sześciozgłoskowca. Zwrotki tworzące pary są jednakowe i zostały połączone rymami. Najczęściej, pięć razy, pojawia się rym kończący na „-ia” (kończenie strof na samogłoskę „a” jest charakterystyczne dla gatunku). Rymu brakuje, kiedy w końcu wersu znajduje się imię – Adalbertus.
Tekst Hac festa die tota Gratuletur Polonia,
Martyrem Adalbertum Digna colens memoria,
Cuius opere Sclavorum gens ab idolis Deo est reddita.
Suo munere Gneznensis est metropolis Honore praedita.
Nam sprevit sanctum praesulem Sua natalis patria,
Quem acceptavit exulem Boleslai clementia.
Ille rex optimus Dei famulo Praestat obsequia,
Hic vir sanctissimus Terrae populo Fidei praemia.
Sed Pruscis postea Fert vitae semina;
Prusci propterea Ruunt in crimina.
O genus delirium, Gens incredula,
Damnas morte virum Sine macula!
Corpus sanctum pii Referunt Poloni
Congaudentes sui Meritis patroni.
Cuius laudes debitas Canti omnis
Tua nobis sanctitas, Adalberte Sancte, sit propitia.
Conserva tuos de Tua Polonia,
Qui tibi devote Canunt Alleluia.
Bibliografia
Kategoria:Polska wczesnopiastowska Kategoria:Polskie pieśni hagiograficzne Kategoria:Polskie średniowieczne utwory w języku łacińskim Kategoria:Średniowieczne utwory dotyczące Polski Kategoria:Hagiografia świętego Wojciecha