ks. Henryk Antoni Szuman i 67 towarzyszy – słudzy Boży procesu beatyfikacyjnego drugiej grupy polskich męczenników z okresu II wojny światowej, grupa ofiar nienawiści do wiary (łac. in odium fidei) – duchownych Kościoła katolickiego i wiernych świeckich.
Historia W czasach funkcjonowania systemów totalitarnych (m.in. komunizmu w ZSRR, Chinach, Kambodży czy narodowego socjalizmu w III Rzeszy) losy ludzi oddających życie w imię najwyższych wartości, aż do męczeńskiej śmierć broniący wyznawanej wiary, w Kościele katolickim analizuje się, a będących podmiotem kultu, którzy są wzorem dla wiernych beatyfikuje i kanonizuje.
Z szacowanych dwóch tysięcy ośmiuset duchownych ofiar planowo realizowanej eksterminacji duchowieństwa, konieczny warunek „sławy męczeństwa”, rozumiany jako początkujące i podtrzymujące kult uznanie przez wiernych dla świętości życia i męczeństwa sługi Bożego, spełniają włączeni do rozpoczętych na początku lat 90 starań o wszczęcie procesu beatyfikacyjnego męczenników za wiarę z okresu II wojny światowej.
Do siedemnastu ofiar niemieckiego terroru pochodzących z diecezji pelplińskiej (z obszaru dawnej diecezji chełmińskiej), decyzją Konferencji Episkopatu Polski wydaną 15 marca 2001 roku na 301 zebraniu plenarnym dołączono sto pięć osób zamordowanych na terenach diecezji Polski, Niemiec, Austrii i Białorusi.
Uroczysta sesja Pelplińskiego Trybunału Kanonizacyjnego odbyła się 29 września 1994, a 17 września 2003 w Warszawie przeprowadzono pierwszą sesję procesu beatyfikacyjnego stu dwudziestu dwóch męczenników. Na podstawie uzyskanego dokumentu Nihil obstat rozpoczęto prowadzenie procesu beatyfikacyjnego: Pelplinen. Beatificationis seu Declarationis Martyrii Servorum Dei Henrici Szuman Sacerdotis Dioecesani et CXXI Sociorum, Sacerdotum Diocesanorum, Religiosorum et Religiosarum, Christifidelium Laicorum et Laicarum in odium Fidei, uti fertur, interfectorum..
24 maja 2011 w Pelplinie uroczyście zakończył się etap diecezjalny, a wszystkie dokumenty przesłano do Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych w Rzymie.
Poniższa tabela przedstawia imiona i nazwiska sług Bożych objętych procesem beatyfikacyjnym.
Imię i nazwiskoData urodzeniaData śmierciMiejsce urodzeniaMiejsce śmierciZgromadzenie zakonne/diecezjaks. prałat Henryk Szuman18821939ToruńFordonPelplinks. Adam Małuszyński18981945Siechów k. LwowaMittelbau-DoraCMo. Alojzy Maciej Poprawa18931942KrakówKL DachauKamedułaks. Anastazy Kręcki18881939CzyczkowyPiaśnicaPelplinks. Antoni Arasmus18941939SkórczKartuzyPelplinks. Antoni Tworek18971942ŁoniówKL DachauSandomierzkleryk Bernard Jaruszewski19161945ToruńMauthausen-GusenPelplinks. Bernard Łosiński18651940WieleSachsenhausenPelplinks. Błażej Nowosad19031943SiemnicePotok GórnyZamość-Lubaczówkleryk Bronisław Kowalski19171940Wielki ŁęckMauthausen-GusenWerbistao. Cherubin Walenty Kozik19061942LuborzycaHartheimKamedułaks. Cyryl Karczyński18841940PelplinSachsenhausenPelplinkleryk nowicjusz Czesław Golak19191941FabianowoMauthausen-GusenWerbistaks. Dominik Kaczyński18861942WieruszówKL DachauŁódźks. Edmund Kałas18991943Wierzchucin KrólewskiMauthausen-GusenMisjonarz Świętej Rodzinyks. Edmund Roszczynialski18881939ŁężyceCewicePelplino. Euzebiusz Huchracki18851942KatowiceHartheimFranciszkaninks. Ferdynand Machay19141940JabłonkaNowy WiśniczOratorium Świętego Filipa Nerikleryk nowicjusz Florian Białka19181940LubichowoMauthausen-GusenWerbistaks. Franciszek Bryja19101942RajczaKL DachauSACks. Franciszek Kilian18951942ZawadaKL AuschwitzSACks. Franciszek Nogalski19111939WąbrzeźnoRudzki MostPelplins. Hiacynta Lula19151943CzeluśnicaKL AuschwitzSłużebniczka Starowiejska ks. Hieronim Gintrowski18781939CzempińLas GdańskiCMIgnacy Trenda18821939ŚlęzanyLelówwierny świecki Kielcekleryk Jan Garczyński19141941MogilnoKL DachauWerbistaks. Jan Hamerski18801939BrusyTryszczynPelplinks. Jan Jędrykowski18991942SłomnikiKL DachauCMks. Jan Lesiński19081940SłupKL StutthofPelplinks. Jan Chryzostom Michałkowski19141943JerkaMittelbau-DoraOratorium Świętego Filipa Neriikleryk nowicjusz Jan Stoltmann19201941SwornegacieKL DachauWerbistaks. Jan Szambelańczyk19071941RadomiceKL AuschwitzSACks. Jan Wagner18921939PiasekLas GdańskiCMkleryk Jan Włoch19141940PączewoMauthausen-GusenWerbistakleryk nowicjusz Jan Wojtkowiak19171940BruczkówMauthausen-GusenWerbistaks. Józef Florko19151945WinnikiBergen-BelsenCMo. Józef Huwer18951941RogówKL BuchenwaldWerbistaks. Józef Mańkowski19051939Wielki KomorskChojnicka Dolina ŚmierciPelplinks. Józef Roskwitalski18931939DąbrówkaTczewPelplinks. Józef Słupina18801940Królewska HutaKL AuschwitzCMkleryk Jerzy Jakowejczuk19161941KrakówMauthausen-GusenWerbistabrat Jerzy Powiertowski19171944Warszawapod SiedlcamiKarmelita bosykleryk Kazimierz Kuriański19171940DrohobyczMauthausen-GusenWerbistaks. Konstantyn Krefft18671940LubniaKL StutthofPelplinkleryk Leon Hirsz19171941Wielki KackKL DachauWerbistaks. Leon Więckiewicz19141944PetersburgGross-RosenCMks. Michał Jachimczak19081941SłomirógKL DachauCMks. Norbert Kompalla19071942OrzegówKL DachauCMks. Norbert Jan Pellowski19031942PszczółkiKL AuschwitzSACkleryk nowicjusz Norbert Gosieniecki19201940DusocinMauthausen-GusenWerbistabrat Paweł Krawczewicz19071945BochumOhrdrufSACks. Paweł Prabucki18941942IwicznoKL DachauPelplino. Piotr Gołąb18881943SchodniaKL DachauWerbistaks. Piotr Sosnowski18991939BielczynyRudzki MostPelplinks. Piotr Szarek19081939ZłotnikiBydgoszczCMks. Reginald Krzyżanowski18941939DziewierzewoLas SzpęgawskiPelplino. Roman Kozubek19081940PaniówkiKL SachsenhausenWerbistas. Romualda Franciszka Grzanka19011941JamyBojanowoSłużebniczka Starowiejskabrat Serafin Józef Zwoliński18791940Iwanowice WłościańskieKL DachauAlbertynkleryk nowicjusz Stanisław Kolka19201940GdańskMauthausen-GusenWerbistaks. Stanisław Wiorek19121939BottropBydgoszczCMkleryk Stanisław Witt19181943LubichowoKL DachauWerbistaks. Stefan Radtke18901940DębogórzeKL SachsenhausenPelplinks. Tadeusz Burzyński19141944ChruślinWarszawaŁódźo. Teodor Drapiewski18801942GackiMauthausen-GusenWerbistao. Teodor Sąsała18881940SzczepanowiceKL SachsenhausenWerbistabrat Wincenty Józef Wolniarski18741942StradówHartheimAlbertynkleryk nowicjusz Władysław Osmański19171942RadomnoKL DachauWerbista
Reorganizacja procesu
Decyzją Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych z dnia 24 maja 2017 roku s. Hilaria Emilia Główczyńska została wyłączona z procesu zbiorowego. Jej proces prowadzony zostanie drogą heroiczności cnót i jako wyznawczyni. Na prośbę Archidiecezji Przemyskiej w marcu 2017 roku Dykasteria Spraw Kanonizacyjnych wyodrębniła z grupy męczenników całą rodzinę Ulmów i poprowadziła ich proces osobno. Zostali beatyfikowani 10 września 2023 r. w Markowej. Decyzją Księży Jezuitów wyodrębniono z procesu przedstawicieli tegoż zakonu z obu prowincji. Proces beatyfikacyjny prowadzony jest obecnie pod tytułem Sprawa beatyfikacji Sług Bożych ks. Adama Sztarka i XVI towarzyszy. Decyzją Księży Salezjanów z procesu wydzielono przedstawicieli tegoż Zgromadzenia z obu prowincji. Proces beatyfikacyjny prowadzony jest obecnie pod tytułem Sprawa beatyfikacji Sług Bożych ks. Jana Świerca i VIII towarzyszy.Dnia 24.10.2025 roku papież Leon XIV podpisał dekret o męczeństwie Polskich Salezjanów. Zostali beatyfikowani 6 czerwca 2026 roku w Krakowie. Na prośbę metropolity przemyskiego abp. Adama Szala w maju 2026 roku z procesu grupowego wyłączono trzy osoby. Ich proces poprowadzi samodzielnie Archidiecezja Przemyska. Osoby te to: Julia Buniowska z Majdanu Sieniawskiego, zamordowana w obronie czystości, ks. Marcin Tomaka oraz ks. Jan Siuzdak, zamordowani w 1942 roku w obozie koncentracyjnym Dachau.
Zobacz też 108 błogosławionych męczenników antykatolicyzm Polscy święci i błogosławieni wstawiennictwo świętych
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Pelplińskiego Trybunału Kanonizacyjnego
122 męczenników ! Kategoria:Listy biograficzne