Incredible Hulk (tytuł telewizyjny Niesamowity Hulk, oryg. ) – amerykański fantastycznonaukowy film akcji z 2008 roku na podstawie serii komiksów o superbohaterze o pseudonimie Hulk wydawnictwa Marvel Comics. Za reżyserię odpowiadał Louis Leterrier na podstawie scenariusza Zaka Penna. Tytułową rolę zagrał Edward Norton, a obok niego w rolach głównych wystąpili: Liv Tyler, Tim Roth, Tim Blake Nelson, Ty Burrell i William Hurt.

Główny bohater, Bruce Banner, w wyniku napromieniowania zyskuje umiejętność przemiany w Hulka. Od tego czasu ukrywa się i szuka antidotum na swoją przypadłość, ale zostaje wyciągnięty z kryjówki i musi się zmierzyć z potworem nazwanym Abomination.

Incredible Hulk wchodzi w skład I Fazy Filmowego Uniwersum Marvela. Jest to drugi film należący do tej franczyzy i stanowi część jej pierwszego rozdziału zatytułowanego Saga Nieskończoności. Jest to reboot filmu Hulk z 2003 roku. W 2022 roku w serwisie Disney+ zadebiutował serialowy spin-off, Mecenas She-Hulk, z Tatianą Maslany w tytułowej roli.

Światowa premiera filmu miała miejsce 8 czerwca 2008 roku w Los Angeles. W Polsce produkcja ta zadebiutowała 13 czerwca tego samego roku. Incredible Hulk zarobił prawie 265 milionów dolarów, a jego budżet wyniósł 150 milionów. Otrzymał on przeważnie pozytywne oceny od krytyków.

Streszczenie fabuły Na Culver University w Wirginii Generał Ross spotyka się z doktorem Bruce’em Bannerem, kolegą i chłopakiem jego córki Betty, w sprawie odtworzenia eksperymentu superżołnierza z czasów II wojny światowej. Próba powtórzenia eksperymentu jednak się nie powodzi, a Banner w wyniku działań promieni gamma przekształca się w Hulka. Hulk niszczy laboratorium oraz rani i zabija przy tym ludzi. Banner rozpoczyna ucieczkę przed armią Stanów Zjednoczonych i Rossem, który chce wykorzystać jego przemianę w celach militarnych.

Pięć lat później Banner pracuje w fabryce napojów w Rio de Janeiro w Brazylii oraz stara się wynaleźć antidotum na swoje przemiany w Hulka korzystając przy tym z pomocy nieznajomego, z którym kontaktuje się przez Internet. Bannerowi udaje się nie przekształcić w Hulka w ciągu ostatnich pięciu miesięcy dzięki ćwiczeniom technik medytacyjnych, jako że jego przemiany następują przy wzroście tętna powyżej 200. W wyniku skaleczenia się krew Bannera dostaje się do jednej z butelek. Starszy pan z Milwaukee kupuje i wypija ten napój, co wywołuje u niego objawy choroby popromiennej. Bruce zostaje namierzony przez Rossa i armię. Ross wysyła do Rio jednostkę SWAT dowodzoną przez Emila Blonsky’ego, aby schwytać Bannera. Jednak ten zamienia się w Hulka i pokonuje drużynę Blonsky’ego. Po akcji Blonsky zgadza się na przyjęcie małej dawki surowicy podobnej do tej, która była podana Bannerowi. Ta powoduje u niego wzrost siły i szybkości, szybsze gojenie się ran, ale także zniekształca jego szkielet i negatywnie wpływa na jego psychikę.

Banner wraca do Culver University i spotyka się z Betty Ross, która umawia się z doktorem Leonardem Samsonem. Tam zostaje zaatakowany przez Rossa i Blonsky’ego, co powoduje jego ponowne przekształcenie się w Hulka. Hulk mocno rani Blonsky’ego i ucieka z Betty. Banner i Betty wspólnie się ukrywają. Banner kontaktuje się z nieznajomym z Internetu i umawia się z nim na spotkanie w Nowym Jorku. Okazuje się on być doktorem biologii, Samuelem Sternsem. Sterns stworzył prawdopodobne antidotum na transformacje Bannera na podstawie próbek krwi, które mu wysyłał. Gdy ujawnia, że chce zastosować syntetyzowane próbki krwi Bannera w medycynie, Banner chce je zniszczyć, by nie wpadły w ręce wojska. W wyniku działania antidotum moc transformacji w Hulka zostaje osłabiona, a Banner zostaje wydany w ręce wojska.

Blonsky ujawnia, że jest całkowicie zdrowy i dołącza do sił Rossa, aby zabrać Bannera do aresztu. Banner razem z Betty zostaje zabrany helikopterem, a Blonsky pozostaje w laboratorium i zmusza Sterna do podania mu próbki krwi Bannera. Sterns ostrzega go, że połączenie surowicy superżołnierza z krwią Bannera może go przeistoczyć w coś „obrzydliwego”. Eksperyment przeistacza Blonsky’ego w stworzenie podobne wielkością i siłą do Hulka, ale doprowadza go do szaleństwa. Atakuje Sternsa, w wyniku czego do ciała naukowca dostaje się krew Bannera i wywołuje u niego mutację. Blonsky jako Abomination zaczyna niszczyć Harlem. Banner zdaje sobie sprawę, że Hulk jest jedynym, który może go powstrzymać. Przekonuje Rossa, aby go uwolnił i wyskakuje z helikoptera. Po uderzeniu w ziemię przeistacza się w Hulka. Po długiej walce Hulk pokonuje Blonsky’ego, a przed zabiciem go powstrzymuje go Betty. Hulk ucieka z Nowego Jorku.

Miesiąc później Banner mieszka w Kolumbii Brytyjskiej, gdzie okazuje się, że jest w stanie przekształcać się w Hulka w sposób kontrolowany. W końcowej scenie Tony Stark spotyka się z Rossem w miejscowym barze i informuje go o powstaniu drużyny.

Obsada

Edward Norton jako Bruce Banner / Hulk, naukowiec specjalizujący się w dziedzinach: biochemii, fizyki nuklearnej i promieniowania gamma. W wyniku wypadku zostaje napromieniowany, co skutkuje niekontrolowanymi transformacjami w Hulka – wielkiego, humanoidalnego stwora o nadludzkiej sile i wytrzymałości. Lou Ferrigno użyczył głosu Hulkowi. Liv Tyler jako Betty Ross, córka Generała Rossa, doktor biologii. Kiedyś spotykała się i współpracowała z Bannerem. Tim Roth jako Emil Blonsky, brytyjski wojskowy rosyjskiego pochodzenia współpracujący z generałem Rossem, który zostaje poddany eksperymentalnemu serum superżołnierza. Po połączeniu z krwią Hulka przemienia się w potwora nazwanego „Abomination”. Tim Blake Nelson jako Samuel Sterns, biolog, który pomaga Bannerowi odnaleźć antidotum. Ty Burrell jako Leonard Samson, doktor psychiatrii, który spotyka się z Betty Ross. William Hurt jako Thaddeus „Thunderbolt” Ross, ojciec Betty Ross i generał armii Stanów Zjednoczonych; jego obsesją jest schwytanie Hulka.

W filmie ponadto wystąpili: Christina Cabot jako Kathleen Sparr, oficer armii Stanów Zjednoczonych; Peter Mensah jako Joe Greller, generał i przyjaciel Rossa; Débora Nascimento jako Martina, koleżanka Bannera z fabryki w Rio de Janeiro oraz Martin Starr jako Roger Harrington.

Paul Soles, który podkładał głos Bannerowi w serialu animowanym, The Marvel Super Heroes z 1966 roku, pojawia się jako Stanley Lieber, właściciel pizzerii i przyjaciel Bannera, a Lou Ferrigno, który grał Hulka w serialu Incredible Hulk z 1977 roku zagrał ochroniarza. Rickson Gracie wystąpił w roli instruktora sztuk walki. W rolach cameo pojawili się: twórca komiksów Marvela, Stan Lee, jako mężczyzna pijący napój zakażony krwią Bannera oraz w scenie po napisach Robert Downey Jr. jako Tony Stark.

Produkcja Rozwój projektu upright=1.5|mały|Louis Leterrier, reżyser filmu Po premierze filmu Hulk w 2003 roku jego scenarzysta, James Schamus, planował jego kontynuację. Miał się w niej pojawić Szary Hulk oraz złoczyńcy Leader i Abomination. Wstępnie planowano premierę sequela na 2005 rok. W związku z tym, że Universal Pictures nie zdążył nakręcić kontynuacji w wyznaczonym czasie, prawa do postaci powróciły do Marvel Entertainment. W styczniu 2006 roku Avi Arad poinformował, że Marvel Studios będzie odpowiedzialne za produkcję i budżet filmu , a Universal Pictures będzie jego dystrybutorem.

Stanowisko reżysera zaproponowano Louisowi Leterrierowi, który zainteresowany był tym stanowiskiem przy filmie Iron Man, które powierzono Jonowi Favreau. Leterrier obawiał się, że nie będzie w stanie naśladować stylu Anga Lee, jednak przedstawiciele studia wyjaśnili mu, że chcieli by była to świeża wizja. Główną inspiracją dla reżysera był komiks Hulk: Gray autorstwa Jepha Loeba i Tima Sale’a. Leterrier ujawnił, że chciał pokazać, jak Bruce Banner zmaga się ze znajdującym się w jego ciele potworem.

Zak Penn, który pracował już nad scenariuszem do pierwszego filmu w 1996 roku, został zatrudniony do napisania scenariusza do . Zawarł w nim dwie sceny ze scenariusza z 1996 roku. Penn napisał łącznie trzy szkice scenariusza i zrezygnował w 2007 roku. Kiedy Edward Norton rozpoczął negocjacje ze studiem dotyczące głównej roli w 2006 roku, zaproponowano mu również napisanie scenariusza. Pierwszy szkic miał przedstawić studiu w ciągu miesiąca. Norton po jego oddaniu pracował nad scenariuszem dodając do niego nowe elementy jeszcze w momencie gdy wykonano już połowę zdjęć do filmu. W listopadzie studio wyznaczyło datę amerykańskiej premiery na 13 czerwca 2008 roku. Leterrier zaznaczył, że film jest rebootem, a Kevin Feige wyjawił, że nie planowano opowiedzenia kolejny raz genezy superbohatera, ponieważ uznano, że jest ona znana widzom, a jedynym powodem, dla którego powstał , było wprowadzenia postaci Hulka do Filmowego Uniwersum Marvela. Krótko po premierze filmu Gale Anne Hurd określiła go jako trochę reboot i po części sequel Hulka z 2003 roku. Gildia Scenarzystów zdecydowała się ostatecznie przypisać autorstwo scenariusza Pennowi argumentując, że zmiany dokonane przez Nortona nie były duże.

Casting W kwietniu 2006 roku Edward Norton rozpoczął negocjacje ze studiem dotyczące zagrania tytułowej roli. W kwietniu 2007 roku poinformowano, że zagra Bruce’a Bannera. David Duchovny i Mark Ruffalo również byli brani pod uwagę do tej roli. Ostatecznie Ruffalo zastąpił Nortona w kolejnych produkcjach Filmowego Uniwersum Marvela. W maju do obsady dołączyli: Liv Tyler jako Betty Ross i Tim Roth jako Abomination. W czerwcu ujawniono, że William Hurt zagra Thaddeusa Rossa. W lipcu do obsady dołączyli Tim Blake Nelson w roli Samuela Sternsa i Christina Cabot. W październiku poinformowano, że Ty Burrell wystąpi jako Leonard Samson.

Zdjęcia i postprodukcja upright=1.5|mały|Plan zdjęciowy filmu w Hamilton w Kanadzie Zdjęcia do filmu rozpoczęły się 8 lipca 2007 roku w Toronto w Kanadzie, gdzie nakręcono sceny na University of Toronto, w Morningside Park, na Yonge Street i w Financial District. Lokacje te posłużyły do scen na Culver University i walki w Harlemie. W opuszczonej fabryce w Hamilton zrealizowano sceny fabryki w Rio de Janeiro. Ekipa zdjęciowa pracowała również w bazie wojskowej CFB Trenton, na lodowcu Bella Coola w Kolumbii Brytyjskiej i w Toronto Film Studios. Przez tydzień realizowano zdjęcia w Nowym Jorku, a dwa ostatnie tygodnie w Rio de Janeiro, gdzie nakręcono sceny w dzielnicach Rocinha, Lapa i Santa Teresa oraz Parku Narodowym Tijuca Forest. Prace na planie zakończyły się pod koniec listopada. Za zdjęcia odpowiadał Peter Menzies Jr. Scenografią zajął się Kirk M. Petruccelli, a kostiumy zaprojektowały Denise Cronenberg i Renée Bravener.

Montażem zajęli się John Wright, Rick Shaine i Vincent Tabaillon. Prawie 70 minut nakręconego materiału przedstawiającego głównie genezę Hulka nie znalazło się w ostatecznej wersji filmu. Efekty specjalne zostały stworzone przez studia produkcyjne: Rhythm and Hues Studios, Soho VFX, Hydraulx i Image Engine, a odpowiadał za nie Kurt Williams. Image Engine przygotowało scenę wędrówki kropli krwi Bannera po piętrach fabryki. Soho VFX i Hydraulx pracowały nad scenami akcji, w tym sceną walki na kampusie uniwersyteckim i początkiem walki na Harlemie. Rhythm & Hues zajęło się wyglądem Hulka i Abomination oraz przygotowało finałową część sceny walki w Harlemie.

Muzyka Craig Armstrong został zatrudniony do skomponowania muzyki do filmu. Ścieżka dźwiękowa została nagrana w ciągu czterech dni w Bastyr University Chapel w Kenmore w kwietniu 2008 roku przez 73-osobową orkiestrę Northwest Sinfonia pod kierownictwem Matta Dunkleya. Dwu-płytowy album z muzyką Armstronga, The Incredible Hulk: Original Motion Picture Score, został wydany 10 czerwca 2008 roku przez Marvel Music.

Promocja