Ubytek w przegrodzie międzyprzedsionkowej (ang. atrial septal defect, ASD) – jedna z najczęstszych wrodzonych wad serca, stanowiąca 3–14% wad serca pod postacią jednego lub więcej otworów w przegrodzie międzyprzedsionkowej powodujących przeciek lewo-prawy. Najczęściej jest wadą izolowanąMark H. Beers, Robert S. Porter, Thomas V. Jones, Justin L. Kaplan, Michael Berkwits(Redaktorzy): The Merck Manual-Podręcznik diagnostyki i terapii. Elsevier Urban&Partner, 2006, s. 3086-3088, język polski, .
Anatomia wady Wyróżnia się ubytki typu: otworu wtórnego (typu dołu owalnego, ostium secundum, ASD II), występujący zazwyczaj w miejscu otworu owalnego, który w trakcie życia płodowego umożliwia przepływ krwi z prawego do lewego przedsionka z ominięciem płuc. Jest on najczęstszym z ubytków przegrody międzyprzedsionkowej. W okolicy ujścia żyły głównej dolnej występuje dolny, a w okolicy ujścia żyły głównej górnej górny ubytek zatokowy. Ubytek w okolicy dołu owalnego może współistnieć z tętniakiem przegrody międzyprzedsionkowej. Tętniaki te mogą występować z małym przeciekiem, jak w przetrwałym otworze owalnym (typ A), z większym przeciekiem, jak w ubytku przegrody międzyprzedsionkowej (typ B), z dwoma (typ C) lub wieloma perforacjami (typ D) i przeciekami. Tętniaki przegrody międzyprzedsionkowej zdiagnozowane w okresie niemowlęcym mogą ulegać samoistnej poprawie pod względem liczby otworów (perforacji); jest to raczej mało prawdopodobne u starszych pacjentów. otworu pierwotnego (typu kanału przedsionkowo-komorowego, ostium primum, ASD I), umiejscowiony nad zastawkami przedsionkowo-komorowymi. sinus venosus (typu żyły głównej górnej lub dolnej, SV-ASD). Znajdują się tuż przy ujściu żyły głównej górnej lub żyły głównej dolnej. zatoki wieńcowej związany z całkowitym lub częściowym brakiem przegrody pomiędzy zatoką wieńcową i lewym przedsionkiem. Często związany z przetrwałą żyłą główną lewą uchodzącą do zatoki wieńcowej. Najrzadszy z ubytków przegrody międzyprzedsionkowej.
Najczęściej osobno klasyfikowany ze względu na szereg cech jest przetrwały otwór owalny (patent/persistent foramen ovale, PFO). Nie jest patologią w ścisłym tego słowa znaczeniu gdyż występuje u około 20–30% ludzi. Jego budowa sprawia, że ma funkcję zastawki i zapobiega istotnemu przeciekowi krwi z lewego do prawego przedsionka.
Objawy i przebieg Objawy są zazwyczaj słabo uchwytne, mało nasilone, zależne od wielkości przecieku lewo-prawo przez połączenie między przedsionkami. Wskutek zwiększenia przepływu płucnego może dojść do przeciążenia prawego przedsionka i prawej komory. cichy, miękki protomezosystoliczny szmer nad sercem, najlepiej słyszalny w II lub III lewym międzyżebrzu przy mostku, wynikający z względnej stenozy tętnicy płucnej szerokie i sztywne rozdwojenie II tonu serca w ASD I może występować szmer niedomykalności mitralnej i (lub) trójdzielnej.
Powikłania nawracające zapalenia płuc niewydolność krążenia: powiększenie wątroby utrwalona tachykardia sinica obwodowa duszność obrzęki nadciśnienie płucne zapalenie wsierdzia zator skrzyżowany migrena. Istnieją doniesienia kojarzące występowanie PFO z migreną thumb|Przezskórne zamknięcie ASD II tzw. zapinką drogą cewnikowania thumb|Chirurgiczne zamknięcie ASD II łatą z tworzywa sztucznego
Rozpoznanie Rozpoznanie stawia się na podstawie: badania przedmiotowego serca - patologiczny szmer nad sercem i rozdwojenie II tonu nad zastawką tętnicy płucnej rtg klatki piersiowej - poszerzenie prawego przedsionka i prawej komory z uwypukleniem cienia tętnicy płucnej z wzmożonym rysunkiem płucnym Ekg - w dużych przeciekach dekstrogram, cechy przerostu prawej komory serca lub/i blok prawej odnogi pęczka Hisa ultrasonografii dopplerowskiej do potwierdzenia rozpoznania w przypadku braku dodatkowych anomalii cewnikowanie serca nie jest konieczne
Leczenie Obecność ubytku przegrody międzyprzedsionkowej nie oznacza konieczności podjęcia leczenia.
Wskazaniami do interwencji mogą byćKuroczynski W, Peivandi A, Wagner D, Cronen B, Heinemann M, Pruefer D, Vahl CF. Analyse der chirurgischen Therapie des Vorhofscheidewanddefektes (ASD) bei Adoleszenten und Erwachsenen. Z Herz- Thorax- Gefäßchir 2006; 20: 96-101: obecność istotnego przecieku przez przegrodę międzyprzedsionkową z przepływem płucnym co najmniej 1,5 raza większym niż przepływ systemowy (Qp/Qs > 1,5) z przeciążeniem prawej komory serca nadciśnienie płucne zaburzenia rytmu serca zator skrzyżowany
Interwencja może być przeprowadzona na dwa sposoby:
przezskórne zamknięcie ASD II podczas cewnikowanie serca przy użyciu specjalnej zapinki skonstruowanej przez Kurta Amplatza (ang. Amplatzer Septal Occluder) lub Cardio-Seal (ang. Cardio-Seal Device) jest procedurą pierwszego wyboru o niskim odsetku powikłań. Powikłaniami są np. embolizacje okludera, perforacje, choroba zakrzepowo-zatorowa, zator powietrzny, arytmie. Ubytki z brakującymi lub niewystarczającymi brzegami do sąsiednich struktur (płucnej, żyły głównej, zastawek AV) nie są dostępne do interwencyjnego zamknięcia. W zasadzie ubytków przegrody pierwotnej i zatok żylnych nie powinno zamykać się przezskórnie.
zabieg chirurgiczny aktualnie wykonywany jest w przypadku anatomicznych ograniczeń (małe ranty ubytku, położenie przy ujściach żył głównych). Operacja polega na bezpośrednim zamknięciu ubytku przy użyciu szwu lub przy zastosowaniu łatki z materiału biologicznego, np. osierdzia, lub syntetycznego w krążeniu pozaustrojowym.
Klasyfikacja ICD10 kod ICD10 nazwa choroby Wrodzony ubytek przegrody międzyprzedsionkowej (typu I – ostium primum) Wrodzony ubytek przegrody międzyprzedsionkowej (typu II – ostium secundum) Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej będący następstwem ostrego zawału mięśnia sercowego Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Wrodzone wady serca