Fryderyk III Pobożny, (ur. 14 lutego 1515 w Simmern Hansryckim, zm. 26 października 1576 w Heidelbergu) – książę-palatyn Simmern w latach 1557–1559, hrabia-palatyn reński i elektor Rzeszy, książę-palatyn neubuski w latach 1559–1576; protoplasta reńskiej linii Wittelsbachów.

Życiorys Urodził się jako pierworodny syn Jana II (1492–1557), hrabiego-palatyna Simmern, i jego żony Beatrycze (1492–1535), margrabianki badeńskiej. Miał liczne rodzeństwo, braci: Jerzego (1518–1569), Ryszarda (1521–1598) i Wilhelma (1526–1527), oraz siostry: Katarzynę (1510–1572), Joannę (1512–1581), Otylię (1513–1553), Brygidę (1516–1562), Elżbietę (1520–1564), Marię (1524–1576), Sabinę (1528–1578) i Helenę (1532–1579). W wieku pacholęcym przebywał w Wiedniu na dworze cesarza Karola V.

Odebrał staranne wychowanie humanistyczne w duchu katolickim. W 1528 zapisał się na Uniwersytet Koloński, gdzie pod wpływem studiów filozoficznych i teologicznych sympatyzował z ideą reformy Kościoła. W 1537 został ożeniony z Marią Hohenzollerówną. Pod wpływem żony pogłębił zainteresowanie teologią protestancką, badając różnice pomiędzy kalwinistami a luteranami, ostatecznie konwertując się na drugie z wyznań w 1546. Wraz ze śmiercią ojca, 18 maja 1557 objął po nim rządy w Palatynacie Simmern. W wyniku sporów pomiędzy Kościołami protestanckimi, ponownie zmienił wyznanie, przyjmując w 1560 kalwinizm, w którym wytrwał dozgonnie.

12 lutego 1559 roku umarł daleki krewny Fryderyka, elektor Palatynatu Otto Henryk Wittelsbach i ostatni przedstawiciel głównej linii Wittelsbachów Reńskich. Fryderyk, jako prapraprawnuk króla niemieckiego i elektora Palatynatu Reńskiego Ruprechta III Wittelsbacha, przejął tron Palatynatu Reńskiego i otrzymał tytuł elektora. Dzięki tej funkcji mógł jeszcze bardziej włączyć się w propagowanie protestantyzmu na ziemiach niemieckich. Wspierał również protestantów z innych krajów. Wyznaczył miasto Frankenthal (Pfalz) na schronienie dla uciekinierów z Niderlandów. Swojego syna wysłał do Francji w celu pomocy hugenotom. Dzięki jego wsparciu w 1563 roku wydano Katechizm Heidelberski z przedmową księcia elektora.

Elektor był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Maria Hohenzollern córka margrabiego Brandenburgii-Bayreuth Kazimierza i księżniczki bawarskiej Zuzanny. Dziećmi tej pary byli: Albert (1538-1553) Ludwik VI (1539-1583) – elektor Palatynatu Elżbieta (1540-1594) – żona Jana Fryderyka II Wettyna (1529-1595) księcia Saksonii-Coburg-Gotha Hermann (1541-1556) Jan Kazimierz (1543-1592) Dorota (1544-1592) – żona Jana Wilhelma I Wettyna (1530-1573) księcia Saksonii-Weimar Albrecht (1546-1547) Anna (1549-1609) – żona Filipa II, landgrafa Hesji-Rheinfels (1541-1583) oraz palatyna Jana Augusta Wittelsbacha (1575-1611) Krzysztof (1551-1574) Karol (1552-1555) Kunegunda (1556-1586) – żona hrabiego Jana Nassau Dillenburg (1536-1606)

Po śmierci Marii, gorliwej luteranki, ożenił się z Amalią Neuenahr, wdową po Henryku Bréderode, bohaterze wojny osiemdziesięcioletniej. Para nie miała dzieci. Elektor pragnął, aby po jego śmierci nadal religią panującą był kalwinizm, jednak zdawał sobie sprawę, że jego najstarszy syn był wychowany przez matkę na gorliwego luteranina.

Przypisy

Kategoria:Władcy Palatynatu Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Kolonii Kategoria:Konwertyci na protestantyzm Kategoria:Kalwinizm Kategoria:Wittelsbachowie Kategoria:Ludzie związani z Wiedniem Kategoria:Urodzeni w 1515 Kategoria:Zmarli w 1576