Planocephalosaurus – wymarły rodzaj bazalnych sfenodontów. Skamieniałości tego rodzaju pochodzą głównie z osadów wypełniających szczeliny z późnego triasu w południowo-zachodniej Wielkiej Brytanii; fragmentaryczne szczątki, które prawdopodobnie należą do tego rodzaju, znane są również z późnego triasu w Teksasie.
Taksonomia Rodzaj i gatunek typowy P. robinsonae został opisany w 1982 roku przez Frasera na podstawie szczątków znalezionych w osadach wypełniających szczeliny w hrabstwie Gloucestershire w południowo-zachodniej Wielkiej Brytanii. W 2004 roku opisano drugi gatunek, P. lucasi, na podstawie szczątków z formacji Tecovas w Teksasie. P. robinsonae jest znany z rozczłonkowanych szczątków obejmujących większość szkieletu, natomiast P. lucasi – z fragmentów szczęk. Początkowo klasyfikowano je w rodzinie Sphenodontidae; późniejsze badania umieściły rodzaj jako bazalnego sfenodonta, bardziej wyewoluowanego niż , lecz bardziej bazalnego niż Clevosaurus.
Kladogram:
Budowa thumb|Rekonstrukcja wyglądu gatunku Planocephalosaurus robinsonae Planocephalosaurus robinsonae był niewielkim sfenodontem. Długość czaszki wynosiła około 2 cm, a całkowita długość ciała około 14,5–16 cm. W przeciwieństwie do współczesnej tuatary, w czaszce tego gatunku brakowało kompletnej dolnej kości skroniowej łączącej kość jarzmową z kością kwadratową, choć u niektórych dorosłych osobników kompletna kość skroniowa mogła występować zmiennie. Początkowo sugerowano, że miał uzębienie w pełni akrodontyczne; późniejsze analizy rentgenowskie wykazały jednak, że zęby w przedniej części szczęk były osadzone na półce po wewnętrznej stronie szczęki, co technicznie czyni je pleurodontycznymi, choć wykazywały cechy typowe dla akrodontii, takie jak brak wyraźnej granicy między zębami a kością szczękową. W tylnej części szczęk znajdowały się powiększone, w pełni akrodontowe zęby zrośnięte z wierzchołkiem kości szczękowej, podobnie jak u .
Ekologia Uważa się, że rodzaj Planocephalosaurus był owadożerny; możliwe, że żywił się także małymi kręgowcami.
Przypisy
Kategoria:Gady triasu Kategoria:Sfenodonty Kategoria:Wymarłe gady Europy