Prezydent Ukrainy (ukr. Президент України, Prezydent Ukrajiny) – głowa państwa Ukrainy. Na mocy Rozdziału V Konstytucji Ukrainy jest najwyższym przedstawicielem władz, gwarantem suwerenności państwa, integralności terytorialnej Ukrainy, przestrzegania Konstytucji Ukrainy oraz praw i wolności człowieka i obywatela, najwyższym organem państwa w zakresie władzy wykonawczej, Najwyższym Głównodowodzącym Sił Zbrojnych Ukrainy.

Prezydent jest wybierany na pięcioletnią kadencję i może być ponownie wybrany tylko raz.

Tytuł Prezydenta Ukrainy jest dożywotniRozdział V, Artykuł 105 Konstytucji Ukrainy..

Wybór prezydenta Kandydat

Kandydatem na prezydenta może zostać osoba, któraRozdział V, Artykuł 103 Konstytucji Ukrainy.: jest obywatelem Ukrainy, posiada czynne prawo wyborcze, włada językiem ukraińskim, w dniu wyborów ma ukończone 35 lat, mieszka od co najmniej 10 lat na terytorium Ukrainy. Kandydatem nie może natomiast zostać: prezydent, którego kadencja została skrócona przedterminowoRozdział I, Artykuł 9 § 4 ustawy o wyborze Prezydenta Ukrainy., prezydent, który został wybrany na drugą kadencjęRozdział I, Artykuł 9, § 3 ustawy o wyborze Prezydenta Ukrainy..

Wybory Prezydent wybierany jest w równym, tajnym, powszechnym i bezpośrednim głosowaniu. Wybory mogą być zwyczajne, nadzwyczajne i powtórzone.

Wybory ogłaszane są przez Radę Najwyższą Ukrainy najpóźniej sto dni przed dniem głosowania, a proces zgłaszania kandydatur i kampanii wyborczej rozpoczynają się 10 dni późniejRozdział II, Artykuł 17, § 2 – 3 ustawy o wyborze Prezydenta Ukrainy.. Wybory odbywają się w ostatnią niedzielę marca piątego roku kadencji. W przypadku wyborów nadzwyczajnych, odbywają się one w ostatnią niedzielę przed upływem 90 dni od dnia ogłoszenia skrócenia kadencjiRozdział II, Artykuł 17, § 4 ustawy o wyborze Prezydenta Ukrainy.. Wybory mogą zostać również powtórzoneRozdział II, Artykuł 15, § 4 ustawy o wyborze Prezydenta Ukrainy. i odbywają się one w ostatnią niedzielę przed upływem 90 dni od dnia od dnia ich rozpisania.

Przysięga Zgodnie z art. 104 Konstytucji prezydent elekt obejmuje urząd w chwili złożenia przysięgi narodowi, co musi nastąpić w ciągu 30 dni od urzędowego ogłoszenia wyników wyborów zwyczajnych i w ciągu 5 dni po urzędowym ogłoszeniu wyników wyborów przedterminowych (nadzwyczajne i powtórzone) Nowo wybrany prezydent składa przysięgę na uroczystym posiedzeniu Rady Najwyższej Ukrainy, na ręce Przewodniczącego Sądu Konstytucyjnego Ukrainy o następującej treści:

Ja (imię i nazwisko), wybrany wolą narodu na Prezydenta Ukrainy obejmując ten wysoki urząd uroczyście przysięgam wierność Ukrainie. Zobowiązuję się wszystkimi swoimi czynami bronić suwerenności i niezawisłości Ukrainy, działać dla dobra Ojczyzny i dla pomyślności ludu ukraińskiego, bronić praw i wolności obywatela, przestrzegać Konstytucji i praw Ukrainy, wykonywać swoje obowiązki w interesie wszystkich rodaków, umacniać autorytet Ukrainy w świecie

Podczas składania przysięgi prezydent elekt trzyma rękę na Konstytucji Ukrainy i Ewangeliarzu peresopnickim, który uznawany jest za skarb narodowy Ukrainy.

Uprawnienia Uprawnienia wobec narodu wygłasza orędzie do naroduRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 2 Konstytucji Ukrainy., zarządza referendum ogólnoukraińskie zatwierdzającego ustawę o zmianie Konstytucji uchwaloną przez Radę Najwyższą Ukrainy, jeżeli dotyczy ona zmiany przepisów rozdziału I, III lub XIII KonstytucjiRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 6 Konstytucji Ukrainy.Rozdział XIII, Artykuł 156 Konstytucji Ukrainy., zarządza referendum ogólnoukraińskie z inicjatywy obywateli.

Uprawnienia wobec władzy ustawodawczej zwraca się z corocznymi oraz nadzwyczajnymi orędziami o stanie państwa do Rady Najwyższej Ukrainy, rozwiązuje Radę Najwyższą UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 8 Konstytucji Ukrainy., zarządza przedterminowe wybory do Rady Najwyższej UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 7 Konstytucji Ukrainy., podpisuje ustawyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 29 Konstytucji Ukrainy., posiada prawo weta, poza poprawkami do KonstytucjiRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 30 Konstytucji Ukrainy..

Uprawnienia wobec władzy sądowniczej powołuje i odwołuje Prokuratora Generalnego za zgodą Najwyższej Rady UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 11 Konstytucji Ukrainy., powołuje i odwołuje jedną trzecią składu Sądu Konstytucyjnego UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 22 Konstytucji Ukrainy., tworzy sądy (z kontrasygnatą premiera i odpowiedniego ministra)Rozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 23 Konstytucji Ukrainy., stosuje prawo łaskiRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 27 Konstytucji Ukrainy..

Uprawnienia jako organ władzy wykonawczej Prezydent jako kierownik dyplomacji: desygnuje ministra spraw zagranicznych UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 10 Konstytucji Ukrainy., reprezentuje Ukrainę w stosunkach międzynarodowychRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 3 Konstytucji Ukrainy., zawiera umowy międzynarodowe, podejmuje decyzje o uznaniu państw obcychRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 4 Konstytucji Ukrainy., mianuje i odwołuje szefów przedstawicielstw dyplomatycznych Ukrainy w innych państwach (z kontrasygnatą premiera i ministra)Rozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 5 Konstytucji Ukrainy., przyjmuje listy uwierzytelniające i odwołujące akredytowanych przy nim przedstawicieli państw obcych (z kontrasygnatą premiera i ministra), nadaje najwyższe rangi dyplomatyczneRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 24 Konstytucji Ukrainy..

Prezydent jako Najwyższy Głównodowodzący Sił Zbrojnych Ukrainy: desygnuje ministra obrony Ukrainy, przedkłada Radzie Najwyższej Ukrainy wnioski odnośnie do powołania i odwołania szefa Służby Bezpieczeństwa UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 14, Konstytucji Ukrainy., powołuje i odwołuje naczelne dowództwo Sił Zbrojnych UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 17, Konstytucji Ukrainy., stoi na czele Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Ukrainy, a jej postanowienia wprowadza dekretami (z kontrasygnatą premiera i ministra)Rozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 18, Konstytucji Ukrainy.Rozdział V, Artykuł 107, ust. 3 i ust. 7 Konstytucji Ukrainy., powołuje członków Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony UkrainyRozdział V, Artykuł 107, ust. 4 Konstytucji Ukrainy., przedkłada Radzie Najwyższej Ukrainy wniosek o ogłoszenie stanu wojnyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 19 Konstytucji Ukrainy., podejmuje decyzję o użyciu Sił Zbrojnych Ukrainy oraz innych formacji wojskowych, podejmuje zgodnie z ustawą decyzję o powszechnej albo częściowej mobilizacji i wprowadzeniu stanu wojennego na Ukrainie albo na określonych jej obszarach w razie groźby napaści lub zagrożenia niepodległości państwowej UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 20 Konstytucji Ukrainy., nadaje najwyższe stopnie wojskowe.

Prezydent wobec rządu: przedkłada Radzie Najwyższej Ukrainy wniosek o powołanie premieraRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 9 Konstytucji Ukrainy., uchyla akty wydane przez Gabinet Ministrów Ukrainy z powodu ich niezgodności z niniejszą Konstytucją, zwracając się jednocześnie do Sądu Konstytucyjnego Ukrainy z pytaniem o ich zgodność z KonstytucjąRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 15 Konstytucji Ukrainy..

Pozostałymi kompetencjami związanymi z władzą wykonawczą są: wydawania dekretów i rozporządzeń obowiązujących w całym krajuRozdział V, Artykuł 106, ust. 3 Konstytucji Ukrainy., powoływanie i odwoływanie połowy składu Rady Banku Narodowego UkrainyRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 12 Konstytucji Ukrainy., powoływanie i odwoływanie połowy składu Narodowej Rady Ukrainy ds. Telewizji i RadiofoniiRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 13 Konstytucji Ukrainy., unieważnianie aktów wydanych przez Radę Ministrów Autonomicznej Republiki KrymuRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 16 Konstytucji Ukrainy., nadawanie najwyższych tytułów szczególnych oraz rang służbowych, przyznawanie odznaczeń państwowychRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 25 Konstytucji Ukrainy., ustanawianie odznaczeń prezydenckich i ich nadawanie, nadawanie obywatelstwaRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 26 Konstytucji Ukrainy., odbieranie obywatelstwa, przyznawanie azylu na Ukrainie, powoływanie organów doradczych i pomocniczych, zapewniających realizację konstytucyjnych uprawnień prezydentaRozdział V, Artykuł 106, ust. 1, pkt. 28 Konstytucji Ukrainy..

Opróżnienie urzędu Urzędowanie Prezydenta Ukrainy kończy się w chwili zaprzysiężenia nowo wybranego prezydenta. Ponadto opróżnienie urzędu może nastąpić w wynikuRozdział V, Artykuł 108 Konstytucji Ukrainy.: zrzeczenia się urzędu, poprzez wygłoszenie osobiście odpowiedniego oświadczenia na posiedzeniu Rady Najwyższej UkrainyRozdział V, Artykuł 109 Konstytucji Ukrainy., stwierdzenia niezdolności do wykonywania swoich uprawnień ze względu na stan zdrowia przez Radę Najwyższą UkrainyRozdział V, Artykuł 110 Konstytucji Ukrainy., złożenia urzędu w trybie impeachmentuRozdział V, Artykuł 111 Konstytucji Ukrainy., śmierci.

Po opróżnieniu urzędu obowiązki prezydenta wypełnia Przewodniczący Rady Najwyższej Ukrainy.

Insygnia Prezydenta Ukrainy Insygnia Prezydenta Ukrainy – oficjalne oznaki urzędu Prezydenta Ukrainy przyjęte dekretem prezydenta z dnia 29 listopada 1999 roku.

thumb|upright=0.5

Proporzec Proporzec Prezydenta Ukrainy – kwadratowy płat tkaniny barwy niebieskiej z wizerunkiem złotego trójzębu pośrodku płata, w obramowaniu wężyka ornamentu roślinnego. Proporzec obszyty jest złotymi frędzlami. Do wykonania proporca wykorzystany jest płat jedwabnej tkaniny, czyste złoto i złote nici.

thumb|upright=0.5

Łańcuch Łańcuch Prezydenta Ukrainy – to symbol prezydenta w formie łańcucha wykonanego z białego oraz żółtego złota i waży ok. 400 gramów. Składa się z emaliowanego klejnotu, 6 medalionów emaliowanych i 12 dekoracyjnych medalionów rozdzielających. Klejnot łańcucha przedstawia kartusz herbowy z herbem Ukrainy. Na emaliowanych medalionach zostały również przedstawione kartusze z herbami na owalnych tarczach. Są to godła: lew Księstwa Halicko-Wołyńskiego, Pogoń Wielkiego Księstwa Litewskiego, trójząb z pieczęci wielkiego księcia Włodzimierza, trójząb z pieczęci Ukraińskiej Republiki Ludowej, Abdank (godło rodowe hetmana Bohdana Chmielnickiego) i Kozak z muszkietem Hetmanatu i Państwa Ukraińskiego. Medaliony rozdzielające przedstawiają roślinne motywy z liśćmi kaliny.

thumb|upright=0.5

Pieczęć Pieczęć Prezydenta Ukrainy – okrągłą pieczęć pośrodku zawiera wizerunek herbu Ukrainy, a w otoku napis „Президент України” (ukr.: Prezydent Ukrainy). Pod herbem w otoku znajduje się stylizowany wizerunek krzyża z Orderu Księcia Jarosława Mądrego. Część dolna i środkowa pieczęci wykonana jest w całości ze srebra, dodatkowo część środkowa jest pozłacana. Pieczęć wieńczy lazurytowa kula. Kolory symbolicznie układają się zgodnie z flagą narodową. Pieczęć waży pół kilograma.

Buława Buława Prezydenta Ukrainy – to symbol ciągłości państwa ukraińskiego, nawiązujący do buław hetmanów kozackich. Składa się z dwóch części: rękojeści, w której ukryte jest ostrze, wysuwane po naciśnięciu przycisku ozdobionego szmaragdem jabłka wysadzanego kamieniami szlachetnymi (szmaragdami i granatami), ozdobionego wygrawerowanym napisem „Omnia revertitur” (łac.: Wszystko powraca) i zwieńczonego koroną. Buława wykonana jest z pozłacanego srebra i waży 750 gramów. Przechowuje się ją w mahoniowej szkatułce ozdobionej pozłacanym reliefem przedstawiającym herb Ukrainy.

Rezydencje Oficjalną siedzibą i główną rezydencją Prezydenta Ukrainy jest Pałac Maryński w Kijowie. Ponadto Administracja Prezydenta Ukrainy dysponuje m.in.: Budynek Administracji Prezydenta Ukrainy przy ulicy Bankowej 11 w Kijowie, Dom „płaczącej wdowy” przy ulicy Luterańskiej 23 w Kijowie – używany do przyjmowania zagranicznych delegacji, Dom z chimerami – rezydencja używana do oficjalnych i dyplomatycznych przyjęć,