Lubsko (daw. Zemsz, , jęz. łużyckie: Žemŕ) – miasto w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Lubsko. Położone w regionie Dolnych Łużyc.
W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. zielonogórskiego.
Według danych GUS z 31 grudnia 2021 r. Lubsko liczyło 13 548 mieszkańców.
Położenie Lubsko położone jest na Obniżeniu Dolnołużyckim nad rzeką Lubszą, w południowo-zachodniej części województwa lubuskiego na skrzyżowaniu dróg Zielona Góra – Zasieki – Forst i Żary – Gubin, blisko granicy z Niemcami.
Lubsko leży na wschodnim krańcu Kotliny Zasieckiej.
Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 12,51 km².
Historia
mały|lewo|Lubsko w 1841 r. Pierwsza historyczna wzmianka o mieście (jako Sommerfeld) pochodzi z 1258 roku. Historycznie przynależy do Dolnych Łużyc, choć w średniowieczu sięgały tu także granice Dolnego Śląska, tj. powstałych w okresie rozbicia dzielnicowego w Polsce księstw śląskiego w XIII w., świdnicko-jaworskiego w XIV w. i głogowskiego w XV w., w międzyczasie sięgały tu także wpływy Korony Czeskiej. Ostatnim księciem z dynastii Piastów władającym Lubskiem był Jan II Szalony, któremu miasto złożyło przysięgę wierności w 1476Krystyna Pieradzka, Historyczny rozwój zachodniej granicy Dolnego Śląska do początku czasów nowożytnych, w: Przegląd Zachodni, nr 7-8/1948, s. 64. Książę ten ostatecznie utracił miasto po wojnie o sukcesję głogowską w 1482 na rzecz Brandenburgii, z którą znalazło się ono później w granicach Prus w 1701 i Niemiec w 1871. W lutym 1813 r. w mieście kwaterowali ułani polscy. W 1846 roku oddano do użytku linię kolejową Berlin – Wrocław, a w 1913 połączenie z Krosnem Odrzańskim.
W 1945 roku Lubsko znalazło się na terytorium Polski, początkowo pod nazwą Zemsz. W latach 1954–1975 Lubsko było miastem powiatowym (powiat lubski).
Demografia Według danych z 31 marca 2013 r. miasto miało 14 550 mieszkańców.
thumb|690x480px|center |Piramida wieku mieszkańców Lubska w 2014 roku Zabytki mały|Kościół Nawiedzenia NMP mały|Wieża Bramy Żarskiej mały|Zamek – obecnie dom pomocy społecznej mały|Kamieniczki przy Placu Wolności Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są: miasto kościół parafialny pod wezwaniem Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, gotycki z połowy XIII wieku, XIV–XV w., pl. Wolności 2 kaplica cmentarna zamek, ul. Zamkowa 10, z 1570 roku, XVIII wieku, XIX wieku, obecnie dom pomocy społecznej baszta – wieża Bramy Żarskiej, ul. Popławskiego, gotycka z XIV/XV wieku, 1935 roku ratusz, renesansowy z 1580 roku dom, ul. Kopernika 1, z połowy XIX wieku dom z oficynami, ul. Kopernika 20a, z 1690 roku, 1859 roku zajazd, ul. Mickiewicza 4 (d.24), z XVIII wieku/XIX wieku dom, ul. E. Plater 2-4 / Krakowskie Przedmieście, z lat 1904–1905 zajazdy, ul. Popławskiego 6, 18, z XVIII wieku dom, ul. Poznańska 8, z początku XIX wieku kamienice: domy, ul. Krakowskie Przedmieście 3, 6 (nie istnieje), 7, 19/Mickiewicza 1; 21, 29, 30, 65, 65 a–b, z XVIII wieku/XIX wieku siedem domów, ul. Sienkiewicza 1, 2, 3, 6, 7, 12, 14, z XVIII wieku/XIX wieku zabudowa pl. Wolności, nr: 3/4, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 19, 20, 22, 23, 25, 29, 30, 31, 32, 33, 34, z XVIII wieku, XIX wieku, XX wieku remiza, pl. Wolności inne zabytki: cmentarz żydowski kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, neogotycki.
Oświata Placówki dydaktyczne Szkoły podstawowe: Szkoła Podstawowa nr 1 im. Janusza Korczaka Szkoła Podstawowa nr 2 im. Bolesława Chrobrego Szkoła Podstawowa nr 3 im. Adama Mickiewicza Niepubliczna Szkoła Podstawowa im. Noblistów Polskich Szkoła Podstawowa im. Edmunda Bojanowskiego Ośrodek Szkolno-Wychowawczy im. Jana Pawła II Szkoły ponadpodstawowe: Zespół Szkół Ogólnokształcących i Ekonomicznych Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego Technikum im. Ludwika Krzywickiego Zespół Szkół Technicznych (dawniej Zespół Szkół Rolniczych) im. Władysława Reymonta
Wspólnoty wyznaniowe thumb|Kościół pw. NSPJ Chrześcijańska Wspólnota Zielonoświątkowa: zbór w Lubsku Kościół rzymskokatolicki: parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa parafia Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny Świadkowie Jehowy: zbór Lubsko (Sala Królestwa ul. Gdańska 11A).
Sport Od 1946 roku w Lubsku funkcjonuje klub piłkarski Miejski Ludowy Klub Sportowy „Budowlani” Lubsko, który występuje w rozgrywkach III ligi dolnośląsko-lubuskiej. Zespół domowe mecze rozgrywa na Stadionie OSiR w Lubsku.
Istnieje również Stowarzyszenie Piłki Siatkowej EUROTAX Lubsko.
Transport Przez miasto prowadzą dwie drogi wojewódzkie: droga wojewódzka nr 287 Kosierz – Żary droga wojewódzka nr 289 Zasieki (Granica państwowa) – Nowogród Bobrzański (obwodnica)
W mieście znajduje się dworzec autobusowy PKS, z którego można dojechać głównie do pobliskich miast. thumb|Kolejowa wieża ciśnień i nieczynny dworzec w Lubsku z 1846 roku Przez miasto prowadzą linie kolejowe: + Numer linii Relacja Uwagi Linia kolejowa nr 275 Wrocław Muchobór – Gubinek Na odcinku Żagań – Lubsko brak ruchu. Obecnie trwa odbudowa torowiska od Bieniowa do Lubska w ramach rządowego programu Kolej+. Planowane uruchomienie ruchu pasażerskiego do 2028 r. Odcinek Lubsko – Gubinek w znacznej części jest rozebrany. Linia kolejowa nr 365 Stary Raduszec – Łęknica Linia kolejowa nieczynna (tory rozebrane).
Znajdują się tu również budynki dawnej stacji kolejowej.
Sławne osoby związane z Lubskiem
Współpraca międzynarodowa Miasta partnerskie: Brody (Polska) Forst (Lausitz) (Niemcy) Vlotho (Niemcy) Helsinge (Dania) Pawłohrad (Ukraina)
Zobacz też powiat lubski
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona miasta
Kategoria:Miasta w województwie lubuskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XIII wieku