thumb|Kwiaty wieczornika damskiego thumb|Wieczornik żałobny thumb|Hesperis theophrasti Wieczornik (Hesperis L.) – rodzaj roślin należący do rodziny kapustowatych. Należy do niego ok. 25–50 gatunków roślin pochodzących z basenu Morza Śródziemnego oraz terenów Azji o umiarkowanym klimacie. Rośliny te rosną w lasach, na terenach skalistych, także na siedliskach ruderalnych. Wieczornik damski jest popularną rośliną ozdobną sadzoną w ogrodach.

Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj najbardziej zróżnicowany w południowo-wschodniej Europie (tu rośnie 14 gatunków), w centralnej i południowo-zachodniej Azji, obecny także w północnej Afryce. Jeden gatunek (wieczornik damski Hesperis matronalis) jest rośliną inwazyjną rozprzestrzenioną w Ameryce Północnej, w Argentynie i Chile w Ameryce Południowej i Azji wschodniej.

W Polsce rosną dwa gatunki rodzime i dwa obce, przejściowo dziczejące.

Gatunki flory Polski Pierwsza nazwa naukowa według listy krajowej, druga – obowiązująca według bazy taksonomicznej Plants of the World online (jeśli jest inna) wieczornik damski Hesperis matronalis L. wieczornik śnieżny Hesperis nivea Baumg. ≡ Hesperis matronalis subsp. nivea (Baumg.) E.P.Perrier wieczornik leśny Hesperis sylvestris Crantz – efemerofit wieczornik żałobny Hesperis tristis L. – efemerofit

Morfologia Pokrój Rośliny dwuletnie i byliny osiągające do 0,9 m wysokości. U różnych gatunków pędy w różnym stopniu owłosione. U gatunków owłosionych włoski rozwidlone, często zmieszane z jednokomórkowymi gruczołkami. Pęd prosto wzniesione, zwykle nierozgałęziony, rzadziej rozgałęziający się. Liście Łodygowe i odziomkowe podobne do siebie, ogonkowe, zwykle zwężone u nasady. Blaszka całobrzega lub ząbkowana, czasem pierzasto wcinana. Kwiaty Zebrane w groniasty, wydłużający się podczas owocowania kwiatostan. Działki kielicha cztery, wewnętrzna para woreczkowato rozszerzona. Płatki korony także cztery, białe, różowe lub w odcieniach czerwieni, żółte lub pomarańczowe. Płatki w górnej części zaokrąglone, w dolnej wyciągnięte w paznokieć, znacznie dłuższe od działek kielicha. Pręcików 6, z czego dwa dłuższe. Pylniki podługowate do równowąskich, na szczycie tępe. U nasady pręcików dwa miodniki. Słupek krótki, ze znamieniem stożkowatym, rozwidlonym. Owoce Silnie wydłużone, wielonasienne łuszczyny czterokanciaste lub zaokrąglone na przekroju.

Biologia Rośliny obcopylne, zapylane przez owady, zwłaszcza motyle.

Systematyka Pozycja systematyczna Rodzaj z rodziny kapustowatych (Brassicaceae), rzędu kapustowców (Brassicales). W obrębie rodziny należy do plemienia Hesperideae.

Wykaz gatunków

Zastosowanie Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne.

Przypisy

Kategoria:Kapustowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza